ขอนอบน้อมแด่
พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า
                      พระองค์นั้น
บทนำ  พระวินัยปิฎก  พระสุตตันตปิฎก  พระอภิธรรมปิฎก  ค้นพระไตรปิฎก  ชาดก  หนังสือธรรมะ 
 
อรรถกถา อังคุตตรนิกาย ฉักกนิบาต ปฐมปัณณาสก์ เสขปริหานิยวรรคที่ ๔
๑๒. นาคิตสูตร

               อรรถกถานาคิตสูตรที่ ๑๒               
               พึงทราบวินิจฉัยในนาคิตสูตรที่ ๑๒ ดังต่อไปนี้ :-
               บทว่า คามนฺตวิหารํ ได้แก่ ผู้อยู่ในเสนาสนะท้ายบ้าน.
               บทว่า สมาหิตํ นิสินฺนํ ได้แก่ ผู้นั่งเข้าสมาธิในเสนาสนะท้ายบ้านนั้น.
               บทว่า อิทานิมํ ตัดบทเป็น อิทานิ อิมํ.
               บทว่า สมาธิมฺหา จาเวสฺสติ ความว่า จักออกจากสมาธิ.
               บทว่า น อตฺตมโน โหติ ความว่า ย่อมไม่มีใจเป็นของตน (ไม่ดีใจ).
               บทว่า ปจลายมานํ ได้แก่ กำลังหลับอยู่.
               บทว่า เอกตฺตํ มีอธิบายว่า กระทำอรัญญสัญญานั่นแหละไว้ในใจให้ (จิต) มีสภาพเป็นเอก คือเป็นจิตมีอารมณ์เป็นหนึ่ง.
               บทว่า อนุรกฺขิสฺสติ ได้แก่ จักอนุเคราะห์.
               บทว่า อธิมุตฺตํ วา จิตฺตํ วิโมเจสฺสติ ความว่า จักเปลื้องจิตที่ยังไม่พ้นไปในเวลาอื่น ด้วยวิมุตติทั้ง ๕ ในบัดนี้.
               บทว่า ริญฺจติ ได้แก่ เว้นคือสลัดทิ้ง.
               บทว่า ปฏิปฺปณาเมตวา ได้แก่ บรรเทาคือสลัดออกไป.
               บทว่า อุจฺจารปสิสาวกมฺมาย ได้แก่ เพื่อต้องการถ่ายอุจจาระและปัสสาวะ.
               ด้วยเหตุนี้ คือด้วยสถานะเพียงเท่านี้ พระบรมศาสดาได้ตรัสสรรเสริญเสนาสนะป่าไว้. แต่คำใดที่จะกล่าวในส่วนต้นแห่งพระสูตร ข้าพเจ้าได้กล่าวไว้แล้วในหนหลัง ฉะนี้แล.

               จบอรรถกถานาคิตสูตรที่ ๑๒               
               จบเสกขปริหานิยวรรควรรณนาที่ ๔               
               -----------------------------------------------------               

               รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ
                         ๑. เสกขสูตร
                         ๒. อปริหานิยสูตรที่ ๑
                         ๓. อปริหานิยสูตรที่ ๒
                         ๔. โมคคัลลานสูตร
                         ๕. วิชชาภาคิยสูตร
                         ๖. วิวาทมูลสูตร
                         ๗. ทานสูตร
                         ๘. อัตตการีสูตร
                         ๙. นิทานสูตร
                         ๑๐. กิมมิลสูตร
                         ๑๑. ทารุกขันธสูตร
                         ๑๒. นาคิตสูตร
               -----------------------------------------------------               

.. อรรถกถา อังคุตตรนิกาย ฉักกนิบาต ปฐมปัณณาสก์ เสขปริหานิยวรรคที่ ๔ ๑๒. นาคิตสูตร จบ.
อ่านอรรถกถา 22 / 1อ่านอรรถกถา 22 / 312อรรถกถา เล่มที่ 22 ข้อ 313อ่านอรรถกถา 22 / 314อ่านอรรถกถา 22 / 388
อ่าน เนื้อความในพระไตรปิฎก
http://84000.org/tipitaka/attha/v.php?B=22&A=8039&Z=8112
- -- ---- ----------------------------------------------------------------------------
ดาวน์โหลด โปรแกรมพระไตรปิฎก
บันทึก  ๒๓  มกราคม  พ.ศ.  ๒๕๕๐
หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ DhammaPerfect@yahoo.com