ขอนอบน้อมแด่
พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า
                      พระองค์นั้น
บทนำ  พระวินัยปิฎก  พระสุตตันตปิฎก  พระอภิธรรมปิฎก  ค้นพระไตรปิฎก  ชาดก  หนังสือธรรมะ 
 
อรรถกถา ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ ติกนิบาต
ปฐมวรรค อาสวสูตรที่ ๑

               อรรถกถาปฐมอาสวสูตร               
               ในปฐมอาสวสูตรที่ ๗ พึงทราบวินิจฉัยดังต่อไปนี้ :-
               อาสวะในกามทั้งหลาย ชื่อว่ากามาสวะ. อีกอย่างหนึ่ง อาสวะกล่าวคือกาม ชื่อว่ากามาสวะ แต่โดยเนื้อความ กามราคะและความยินดียิ่งในรูปเป็นต้น ชื่อว่ากามสวะ.
               ฉันทราคะในรูปภพและอรูปภพ ความใคร่ในฌาน ราคะอันสหรคตด้วยสัสสตทิฏฐิ และความปรารถนาในภพ ชื่อว่าภวาสวะ.
               อวิชชานั่นแหละ ชื่อว่าอวิชชาสวะ.
               ในบทว่า อาสวานญฺจ สมฺภวํ นี้ อโยนิโสมนสิการและกิเลสทั้งหลายมีอวิชชาเป็นต้น ชื่อว่าเป็นเหตุเกิดแห่งอาสวะทั้งหลาย.๑-
               สมดังคำที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า๒-
               ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อวิชชาเกิดก่อน ความไม่ละอายแก่ใจ ความไม่เกรงกลัวต่อบาป จะคล้อยตามการถึงพร้อมแห่งอกุศลธรรมทั้งหลาย.
____________________________
๑- ม. มู. เล่ม ๑๒/ข้อ ๑๑
๒- ขุ. อิติ. เล่ม ๒๕/ข้อ ๒๑๘

               บทว่า มคฺคญฺจ ขยคามินํ ความว่า ซึ่งพระอริยมรรคอันเป็นเหตุให้ถึงธรรมเป็นที่สิ้นไปแห่งอาสวะด้วย.
               บรรดาอาสวะเหล่านั้น กามาสวะจะละได้ด้วยอนาคามิมรรค ภวาสวะและอวิชชาสวะจะละได้ด้วยอรหัตมรรค. แต่อาจารย์บางพวกกล่าวว่า แม้กามาสวะก็ถูกมรรคเบื้องปลายฆ่า เหมือนกามุปปาทาน.
               คำที่เหลือมีนัยดังกล่าวทั้งนั้น.

               จบอรรถกถาปฐมอาสวสูตรที่ ๗               
               --------------------------------------               

.. อรรถกถา ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ ติกนิบาต ปฐมวรรค อาสวสูตรที่ ๑ จบ.
อ่านอรรถกถา 25 / 1อ่านอรรถกถา 25 / 233อรรถกถา เล่มที่ 25 ข้อ 234อ่านอรรถกถา 25 / 235อ่านอรรถกถา 25 / 440
อ่าน เนื้อความในพระไตรปิฎก
http://84000.org/tipitaka/attha/v.php?B=25&A=5502&Z=5517
- -- ---- ----------------------------------------------------------------------------
ดาวน์โหลด โปรแกรมพระไตรปิฎก
บันทึก  ๒๖  มีนาคม  พ.ศ.  ๒๕๔๙
หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ DhammaPerfect@yahoo.com