![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
Matthakundalijatakam
alankato matthakundaliti idam sattha jetavane viharanto ekam
mataputtam kutumbikam arabbha kathesi.
Savatthiyam kirekassa buddhupatthakassa kutumbikassa piyaputtako
kalamakasi. So puttasokasamappito na nahayati na bhunjati na
kammante vicareti na buddhupatthanam gacchati kevalam piyaputtaka
mam ohaya pathamataram gatositi adini vatva vilapati. Sattha
paccusasamaye lokam olokento tassa sotapattiphalupanissayam disva
punadivase bhikkhusanghaparivuto savatthiyam pindaya caritva katabhattakicco
bhikkhu uyyojetva anandattherena pacchasamanena tassa gehadvaram
agamasi. Satthu agatabhavam kutumbikassa arocesum. Athassa
Gehajano asanani pannapetva sattharam nisidapetva kutumbikam
pariggahetva satthu santikam anesi. Tam vanditva ekamantam
nisinnam sattha karunasitalena vacanena amantetva kim upasaka
puttakam anusocasiti pucchitva ama bhanteti vutte upasaka
poranakapandita putte kalakate sokasamappita vicarantapi panditanam
katham sutva alabhaniyatthananti tattato natva appamattakampi sokam
na karimsuti vatva tena yacito atitam ahari
atite baranasiyam brahmadatte rajjam karente ekassa
mahavibhavassa brahmanassa putto pancadasasolasavassakale ekena
byadhina phuttho kalam katva devaloke nibbatti. Brahmano
tassa kalakiriyato patthaya susanam gantva charikapunjam avijjhanto
paridevanto sabbakammante pacchinditva sokasamappito vicarati.
Devaputto anuvicaranto tam disva ekam upamam katva sokam
harissamiti tassa susanam gantva paridevanakale tasseva puttavanni
hutva sabbabharanapatimandito ekasmim padese thatva ubho hatthe
sise thapetva mahasaddena paridevi. Brahmano saddam sutva
tam oloketva puttapemam patilabhitva tassa santike thatva tata
manava imasmim susanamajjhe kasma paridevasiti pucchanto pathamam
gathamaha
alankato matthakundali
maladhari haricandanussado
Baha paggayha kandasi
vanamajjhe kim dukkhito tuvanti.
Tattha alankatoti nanabharanavibhusito. Matthakundaliti
karanaparinitthitehi matthehi kundalehi samannagato. Maladhariti vicitra-
kusumamaladharo. Haricandanussadoti suvannavannena candanena anulitto.
Vanamajjheti susanamajjhe. Kim dukkhito tuvanti kimkarana dukkhito
tvam acikkha ahante yam icchasi tam dassamiti aha.
Athassa kathento manavo dutiyam gathamaha
suvannamayo pabhassaro
uppanno rathapanjaro mama
tassa cakkayugam na vindami
tena dukkhena jahessami jivitanti.
Brahmano sampaticchanto tatiyam gathamaha
sovannamayam manimayam
lohamayam atha rupiyamayam
atha pavada ratham karayami te
cakkayugam patipadayamiti.
Tattha pavadati yadisena te attho yadisam rocasi tadisam
vada aham te ratham karayami. Patipadayamiti panjaranurupam
cakkayugam tam adhigacchapemi.
Tam sutva manavena kathitaya gathaya sattha abhisambuddho
hutva kathesi
candimasuriya ubhayattha bhataro
vehaya sangama
sovannamayo ratho mama
tena cakkayugena sobhatiti.
Sesam brahmano tadanantaram aha
balo kho tvamsi manava
yo tvam patthayasi apatthayam
mannami tuvam marissasi
na tvam lacchasi candimasuriyeti.
Brahmanena vuttagathayam tattha apatthayanti apatthetabbam.
Tato manavo aha
gamanagamanam padissati vannadhatu ubhayettha vithiyo
peto pana neva dissati ko nu kho kandatam balyataroti.
Manavena vuttagathaya tattha gamanagamananti uggamananca
atthangamananca. Vannoyeva vannadhatu ubhayettha vithiyoti ettha
akase ayam candassa vithi ayam suriyassati evam ubhayagamana-
gamanabhumiyopi pannayanti. Peto panati paralokagatasatto pana
na dissateva. Ko nu khoti evam sante amhakam dvinnam
kandantanam ko nu kho balyataroti.
Evam manave kathente brahmano sallakkhetva gathamaha
saccam kho vadasi manava
ahameva kandatam balyataro
candam viya darako rudam
petam kalakatabhipatthayeti.
Tattha candam viya darakoti yatha daharo gamadarako candam
me dethati candassatthaya rodeyya evam ahampi petam kalakatam
abhipatthemiti.
Iti brahmano manavassa kathaya nissoko hutva tassa
thutim karonto sesagatha abhasi
adittam vata mam santam ghatasittamva pavakam
varina viya osinci sabbam nibbapaye daram.
Abbulham vata me sallam yamasi hadayanissitam
yo me sokaparetassa puttasokam apanudi.
Soham abbulhasallosmi vitasoko anavilo
na socami na rodami tava sutvana manavati.
Atha nam manavo brahmana yassatthaya tvam rodasi
ahante putto aham devaloke nibbatto ito patthaya ma mam
anusoci danam dehi silam rakkhahi uposathakammam karohiti ovaditva
sakatthanameva gato. Brahmanopi tassovade thatva danadini
punnani katva kalam katva devaloke nibbatti.
Sattha imam dhammadesanam aharitva saccani pakasetva jatakam
samodhanesi. Saccapariyosane kutumbiko sotapattiphale patitthahi.
Tada dhammadesakadevaputto ahameva ahositi.
Matthakundalijatakam ekadasamam.
The Pali Atthakatha in Roman Book 39 page 499-504.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=39&A=10095&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=39&A=10095&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=27&i=1433
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=27&A=5816
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=27&A=5950
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=27&A=5950
Contents of The Tipitaka Volume 27
http://84000.org/tipitaka/read/?index_27
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]