![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
146. 9. Pilindavacchattheragathavannana
svagatanti ayasmato pilindavacchattherassa gatha. Ka uppatti?
ayam kira padumuttarabuddhakale hamsavatinagare mahabhogakule nibbatto hettha
vuttanayeneva satthu santike dhammam sunanto sattharam ekam bhikkhum devatanam
piyamanapabhavena aggatthane thapentam disva aggatthanantaram 1- patthetva yavajivam
kusalam katva tato cuto devamanussesu samranto sumedhassa bhagavato kale manussaloke
nibbattitva bhagavati parinibbute satthu thupassa pujam katva samghe ca mahadanam
pavattetva tato cuto devamanussesueva samsaranto anuppanne buddhe cakkavatti raja
hutva mahajanam pancasu silesu patitthapetva saggaparayanam akasi. So anuppanneyeva
amhakam bhagavati savatthiyam brahmanagehe nibbatti. "pilindo"tissa 2-
namam akamsu. Vacchoti pana gottam. Tena so aparabhage "pilindavaccho"ti 3- pannayittha.
Samsare pana samvegabahulataya paribbajakapabbajjam pabbajitva culagandharam nama
vijjam sadhetva taya vijjaya akasacari paracittavidu ca hutva rajagahe
labhaggayasaggappatto pativasati.
Atha yada amhakam bhagava abhisambuddho hutva anukkamena rajagaham upagato,
tato patthaya buddhanubhavena tassa sa vijja na sampajjati, attano kiccam
na sadheti. So cintesi "sutam kho pana metam acariyapacariyanam bhasamananam
`yattha mahagandharavijja dharati, tattha culagandharavijja na sampajjati'ti, 4- samanassa
pana gotamassa agatakalato patthaya nayam mama vijja sampajjati, nissamsayam samano
gotamo mahagandharavijjam janati, yannunaham tam payirupasitva tassa santike
tam vijjam pariyapuneyyan"ti. So bhagavantam upasankamitva etadavoca "aham mahasamana
@Footnote: 1 cha.Ma. tam thanantaram 2 Si. pilinditissa 3 Si. pilindivacchoti 4 Ma. na sampajji
Tava santike ekam vijjam pariyapunitukamo, okasam me karohi"ti. Bhagava "tenahi
pabbaja"ti 1- aha. So "vijjaya parikammam pabbajja"ti mannamano pabbaji. Tassa
bhagava dhammam kathetva caritanukulam kammatthanam adasi. So upanissayasampannataya
na cirasseva vipassanam vaddhetva arahattam papuni. Ya pana purimajatiyam tassovade
thatva sagge nibbatta devata, tam katannutam nissaya sanjatabahumana sayam
patam theram payirupasitva gacchanti. Tasma thero devatanam piyamanapataya aggattam
patto. Tena vuttam apadane:- 2-
"nibbute lokanathamhi sumedhe aggapuggale
pasannacitto sumano thupapujam akasaham.
Ye ca khinasava tattha chalabhinna mahiddhika
teham 3- tattha samanetva samghabhattam akasaham.
Sumedhassa bhagavato upatthako tada ahu
sumedho nama namena anumodittha so tada.
Tena cittappasadena vimanam upapajjaham
chalasitisahassani accharayo ramimsu 4- me.
Mameva anuvattanti sabbakamehi ta sada 5-
anne deve abhibhomi 6- punnakammassidam phalam.
Pancavisatikappamhi 7- varuno nama khattiyo
visuddhabhojano asim cakkavatti aham tada.
Na te bijam pavappanti napi niyanti nangala
akatthapakimam salim paribhunjanti manusa.
@Footnote: 1 Si. pabbajahi 2 khu.apa. 32/55/84 pilindavacchattherapadana 3 Si. tesam 4 ka.,Ma.
@ ahesum 5 Ma. sabbakamasamahita 6 Ma. abhikkami 7 cha.Ma. pancavisamhi kappamhi
Tattha rajjam karitvana devattam puna gacchaham
tadapi edisa mayham nibbatta bhogasampada.
Na mam mitta amitta va himsanti sabbapanino
sabbesam ca 1- piyo homi punnakammassidam phalam.
Timsakappasahassamhi yam danamadadim tada
duggatim nabhijanami gandhalepassidam phalam.
Imamhi bhaddake kappe eko asim janadhipo
mahanubhavo rajisi 2- cakkavatti mahabbalo.
Soham pancasu silesu thapetva janatam bahum
papetva sugatimyeva devatanam piyo ahum.
Kilesa jhapita mayham .pe. Katam buddhassa sasanan"ti.
Tatha devatahi ativiya piyayitabbabhavato imam theram bhagava devatanam piyamanapa-
bhavena aggatthane thapesi "etadaggam bhikkhave mama savakanam bhikkhunam devatanam
piyamanapanam yadidam pilindavaccho"ti. 3- So ekadivasam bhikkhusamghamajjhe nisinno
attano gune paccavekkhitva tesam karanabhutam vijjanimittam bhagavato santike agamanam
pasamsanto:-
4- "svagatam napagatam nayidam dummantitam mama
pavibhattesu dhammesu yam settham tadupagamin"ti
gatham abhasi. 4-
[9] Tattha svagatanti sundaram agamanam, idam mamati sambandho. Athava
svagatanti sutthu agatam, mayati vibhatti viparinametabba. Napagatanti 5- na apagatam
@Footnote: 1 cha.Ma. sabbesampi 2 cha.Ma. rajaham, Ma. rajasim 3 an.ekaka. 20/215/24 etadaggavagga
@4-4 cha.Ma. "svagatam napagatan"ti gatham abhasi 5 Ma.na duragatanti
Hitabhivuddhito na apetam. Nayidam dummantitam 1- mamati idam mama sutthu kathitam,
sutthu va vimamsitam na hoti. Idam vuttam hoti:- yam bhagavato santike mamagamanam, yam va
maya tattha agatam, tam svagatam, svagatattayeva na duragatam. Yam "bhagavato santike
dhammam sutva pabbajissami"ti mama mantitam gaditam kathitam, cittena va vimamsitam 2-
idampi na dummantinti. Idani tattha karanam dassento "pavibhattesu"ti- 3-
adimaha. Pavibhattesuti pakarato vibhattesu. Dhammesuti neyyadhammesu, samathadhammesu
va, 4- nanatitthiyehi pakatiadivasena, sammasambuddhehi dukkhadivasena samvibhajitva
vuttadhammesu. Yam settham tadupagaminti yam tattha settham, tam catusaccadhammam, tassa va
bodhakasasanadhammam upagamim "ayam dhammo ayam vinayo"ti upagacchim. Sammasambuddhehieva
va kusaladivasena khandhadivasena yathasabhavato samvibhattesu sabhavadhammesu yam
tattha settham uttamam varam, tam varam maggaphalanibbanadhammam 5- upagamim, attani
paccakkhato 6- upagacchim sacchakasim, tasma svagatam mama na apagatam sumantitam na
dummantitanti yojana.
Pilindavacchattheragathavanna nitthita.
--------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 32 page 75-78.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=32&A=1699&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=32&A=1699&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=146
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=5025
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=5335
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=5335
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]