![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
167. 10. Uttiyattheragathavannana
abadhe me samuppanneti ayasmato uttiyattherassa gatha. Ka
uppatti?
so kira purimabuddhesu katadhikaro tattha tattha bhave vivattupanissayam punnam 2-
upacinanto ito catunavute kappe siddhatthassa bhagavato kale candabhagaya nadiya
maharupo 3- susumaro hutva nibbatto. So param gantum nadiya tiram 4- upagatam
bhagavantam disva pasannacitto param netukamo tirasamipe nipajji. Bhagava tassa
anukampaya pitthiyam pade thapesi. So hattho udaggo pitivegena digunussaho
hutva sotam chindanto sighena javena bhagavantam paratiram 5- nesi. Bhagava tassa
cittappasadam oloketva "ayam ito cuto devaloke nibbattitva 6- tato patthaya
sugatisuyeva samsaranto ito catunavute kappe amatam papunissati"ti byakaritva
pakkami.
@Footnote: 1 pali. sire katvanahantada, Ma. sire katvana anjalim 2 Si. bahum punnam
@3 Si. maharahade 4 Ma. tire 5. Si. param tiram 6 Si. nibbattissati
So tatha sugatisuyeva paribbhamanto 1- imasmim buddhuppade savatthiyam annatarassa
brahmanassa putto hutva nibbatti uttiyo nama namena. So vayappatto "amatam
pariyesissami"ti paribbajako hutva vicaranto ekadivasam bhagavantam upasankamitva 2-
dhammam sutva 3- sasane pabbajitvapi siladinam avisodhitatta visesam
nibbattetum asakkonto anne bhikkhu visesam nibbattetva annam byakaronte
disva sattharam upasankamitva sankhepeneva 4- ovadam yaci. Satthapi tassa "tasmatiha
tvam uttiya adimeva visodhehi"tiadina 5- sankhepeneva ovadam adasi. So tassa
ovade thatva vipassanam arabhi. Tassa araddhavipassanassa abadho uppajji.
Uppanne pana abadhe sanjatasamvego viriyarambhavatthum katva vipassanaya kammam
karonto vipassanam ussukkapetva arahattam papuni. Tena vuttam apadane 6- :-
"candabhaganaditire sumsumaro aham tada
sabhojanapasutaham 7- naditittham 8- agacchaham.
Siddhattho tamhi samaye sayambhu aggapuggalo
nadim taritukamo so naditittham upagami.
Upagate ca sambuddhe ahampi tatthupagamim
upagantvana sambuddham imam vacam udirayim.
Abhiruha mahavira taressami aham tuvam
pettikam visayam mayham anukampa mahamuni.
Mama uggajjanam 9- sutva abhiruhi mahamuni
hattho hatthena cittena taresim lokanayakam.
Nadiya parime tire siddhattho lokanayako
@Footnote: 1 Si. samsaranto 2 Si. disva upasankamitva 3 Si. sutva patiladdhasaddho
@4 Ma. sankhepena 5 sam.maha. 19/369/125 bhikkhusutta 6 khu.apa. 32/169/113
@ uttiyattherapadana 7 cha.Ma. sagocarapasutoham 8 Ma. naditiram 9 Si. mama tam gajjanam
Assasesi mamam tattha amatam papunissati.
Tamha kaya cavitvana devalokam agacchaham
dibbasukham anubhavim accharahi purakkhato.
Sattakkhattunca devindo devarajjamakasaham
tinikkhattum cakkavatti mahiya issaro ahum.
Vivekamanuyuttoham nipako ca susamvuto
dharemi antimam deham sammasambuddhasasane.
Catunnavutito kappe taresim yam narasabham
duggatim nabhijanami taranaya idam phalam.
Kilesa jhapita mayham .pe. Katam buddhassa sasanan"ti.
Arahattam pana patva attano samma patipattiya paripunnakaravibhavanamukhena
annam byakaronto:-
1- "abadhe me samuppanne satime upapajjatha
abadho me samuppanno kalo mama nappamajjitun"ti
gatham abhasi. 1-
[30] Tattha abadhe me samuppanneti sarirassa abadhanato "abadho"ti
laddhaname visabhagadhatukkhobhahetuke roge mayham sanjate. Sati me upapajjathati 2-
"uppanno kho me abadho, thanam kho panetam vijjati, yadidam abadho vaddheyya.
Yava panayam abadho na vaddhati, handaham viriyam arabhami `appattassa pattiya
anadhigatassa adhigamaya asacchikatassa sacchikariyaya"ti viriyarambhavatthubhuta sati tasseva
abadhassa vasena dukkhaya vedanaya piliyamanassa mayham udapadi. Tenaha
@Footnote: 1-1 cha.Ma. "abadhe me samuppanne"ti gatham abhasi 2 cha.Ma. udapajjathati
"abadho me samuppanno, kalo me nappamajjitun"ti. Evam uppannam hi satim
ankusam katva ayam thero arahattam pattoti.
Uttiyattheragathavannana nitthita.
Paramatthadipaniya theragathasamvannanaya
tatiyavaggavannana nitthita.
------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 32 page 136-139.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=32&A=3077&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=32&A=3077&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=167
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=5149
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=5429
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=5429
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]