|
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
449. 11. Tiṃsamattātherīgāthāvaṇṇanā
musalāni gahetvānātiādikā tiṃsamattānaṃ therīnaṃ gāthā.
Tāpi purimabuddhesu katādhikārā tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ
upacinantiyo anukkamena upacitavimokkhasambhārā 3- imasmiṃ buddhuppāde sakakamma-
sañcoditā tattha tattha kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patvā paṭācārāya theriyā
santike dhammaṃ sutvā paṭiladdhasaddhā pabbajitvā parisuddhasīlā vattapaṭivattaṃ
paripūrentiyo viharanti. Athekadivasaṃ paṭācārātherī tāsaṃ ovādaṃ dentī:-
@Footnote: 1 cha.Ma....nijigisāya 2 Ma.,i. uppajjanato 3 Sī. upacitakusalasambhārā
[117] "musalāni gahetvāna dhaññaṃ koṭṭenti māṇavā
puttadārāni posentā dhanaṃ vindanti māṇavā.
[118] Karotha buddhasāsanaṃ yaṃ katvā nānutappati
khippaṃ pādāni dhovitvā ekamante nisīdatha
cetosamathamanuyuttā karotha buddhasāsanan"ti
imā dve gāthā abhāsi.
Tatthāyaṃ saṅkhepattho:- ime sattā jīvitahetu musalāni gahetvā paresaṃ
dhaññaṃ koṭṭenti, udukkhalakammaṃ karonti. Aññampi edisaṃ 1- nihīnakammaṃ katvā
puttadāraṃ posentā yathārahaṃ dhanampi saṃharanti. Taṃ pana nesaṃ kammaṃ nihīnaṃ gammaṃ
pothujjanikaṃ dukkhaṃ anatthasañhitañca. Tasmā edisaṃ saṅkilesikapapañcaṃ vajjetvā
karotha buddhasāsanaṃ sikkhattayasaṅkhātaṃ sammāsambuddhasāsanaṃ karotha sampādetha attano
santāne nibbattetha. Tattha kāraṇamāha "yaṃ katvā nānutappatī"ti, yassa karaṇahetu etarahi
āyatiṃ ca anutāpaṃ nāpajjati. Idāni tassa karaṇe pubbakiccaṃ anuyogavidhiñca
dassetuṃ "khippaṃ pādāni dhovitvā"tiādi vuttaṃ. Tattha yasmā adhovitapādassa
avikkhālitamukhassa ca nisajjanasukhaṃ utusappāyalābho ca na hoti, pāde pana dhovitvā
mukhañca vikkhāletvā ekamante nisinnassa tadubhayaṃ labhati, tasmā khippaṃ imaṃ
yathāladdhaṃ khaṇaṃ avirādhentiyo pādāni attano pāde dhovitvā ekamante vivitte
okāse nisīdatha nisajjatha. Aṭṭhatiṃsāya ārammaṇesu yattha katthaci cittarucike ārammaṇe
attano cittaṃ uparibandhitvā cetosamathamanuyuttā samāhitena cittena catusacca-
kammaṭṭhānabhāvanāvasena buddhassa bhagavato sāsanaṃ ovādaṃ anusiṭṭhiṃ karotha sampādethāti.
Atha tā bhikkhuniyo tassā theriyā ovāde ṭhatvā vipassanaṃ paṭṭhapetvā
bhāvanāya kammaṃ karontiyo ñāṇaparipākagatattā hetusampannatāya ca saha
@Footnote: 1 Ma. ekadivasaṃ
Paṭisambhidāhi arahattaṃ patvā attano paṭipattiṃ paccavekkhitvā ovādagāthāhi
saddhiṃ:-
[119] "tassā tā vacanaṃ sutvā paṭācārāya sāsanaṃ
pāde pakkhālayitvāna ekamantaṃ upāvisuṃ
cetosamathamanuyuttā akaṃsu buddhasāsanaṃ.
[120] Rattiyā purime yāme pubbajātimanussaruṃ
rattiyā majjhime yāme dibbacakkhuṃ visodhayuṃ
rattiyā pacchime yāme tamokkhandhaṃ padālayuṃ.
[121] Uṭṭhāya pāde vandiṃsu katā te anusāsanī
indaṃva devā tidasā saṅgāme aparājitaṃ
purakkhatvā vihassāma tevijjāmha anāsavā"ti
imā gāthā abhāsiṃsu.
Tattha tassā tā vacanaṃ sutvā, paṭācārāya sāsananti tassā paṭācārāya
theriyā kilese paṭinissaggasāsanaṭṭhena 1- sāsanabhūtaṃ ovādavacanaṃ tā tiṃsamattā
bhikkhuniyo sutvā paṭisutvā sirasā sampaṭicchitvā.
Uṭṭhāya pāde vandiṃsu, katā te anusāsanīti yathāsampaṭicchitaṃ tadanusāsanaṃ
aṭṭhikatvā 2- manasikatvā yathāphāsukaṭṭhāne nisīditvā bhāventiyo bhāvanaṃ matthakaṃ
pāpetvā attanā adhigatavisesaṃ ārocetuṃ nisinnāsanato uṭṭhāya tassā santikaṃ
gantvā "mahātheri tava anusāsanī yathānusiṭṭhaṃ amhehi katā"ti vatvā tassā
pāde pañcapatiṭṭhitena vandiṃsu. Indaṃva devā tidasā, saṅgāme aparājitanti
@Footnote: 1 cha.Ma. kilesapaṭisattusāsanaṭṭhena 2 cha.Ma. tassā sāsanaṃ aṭṭhiṃ katvā
Devāsurasaṅgāme aparājitaṃ vijitāviṃ indaṃ tāvatiṃsā devā viya mahātheri mayantaṃ
purakkhatvā viharissāma 1- aññassa kattabbassa abhāvato. Tasmā "tevijjāmha
anāsavā"ti attano kataññubhāvaṃ pavedenti. Idameva tāsaṃ aññābyākaraṇaṃ ahosi.
Yaṃ panettha atthato avibhattaṃ, taṃ heṭṭhā vuttanayameva.
Tiṃsamattātherīgāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.
------------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 34 page 149-152.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=34&A=3224
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=34&A=3224
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=449
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=9250
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=9302
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=9302
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
        |
|
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]