![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
423. 4. Aḍḍhakāsītherīgāthāvaṇṇanā
yāva kāsijanapadotiādikā aḍḍhakāsiyā theriyā gāthā.
Ayaṃ kira kassapassa dasabalassa kāle kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patvā
bhikkhunīnaṃ santikaṃ gantvā dhammaṃ sutvā paṭiladdhasaddhā pabbajitvā bhikkhunisīle
ṭhitaṃ aññataraṃ paṭisambhidappattaṃ khīṇāsavaṃ theriṃ gaṇikavādena akkositvā tato
cutā niraye pacitvā imasmiṃ buddhuppāde kāsikaraṭṭhe uḷāravibhave seṭṭhikule
nibbattitvā vuḍḍhippattā pubbe katassa vacīduccaritassa nissandena ṭhānato
paribhaṭṭhā gaṇikā ahosi. Sāpi 1- nāmena aḍḍhakāsī nāma, tassā pabbajjā
ca dūtena upasampadā ca khandhake āgatāyeva. Vuttañhetaṃ 2-:-
tena kho pana samayena aḍḍhakāsī gaṇikā bhikkhunīsu pabbajitā
hoti, sā ca sāvatthiṃ gantukāmā hoti "bhagavato santike upasampajjissāmī"ti.
Assosuṃ kho dhuttā "aḍḍhakāsī kira gaṇikā sāvatthiṃ gantukāmā"ti.
Te magge pariyuṭṭhiṃsu. Assosi kho aḍḍhakāsī gaṇikā "dhuttā kira
magge pariyuṭṭhitā"ti. Sā 1- bhagavato santike dūtaṃ pāhesi "ahaṃ hi
upasampajjitukāmā, kathaṃ nu kho mayā paṭipajjitabban"ti. Athakho bhagavā etasmiṃ
nidāne etasmiṃ pakaraṇe dhammikathaṃ katvā bhikkhū āmantesi "anujānāmi
bhikkhave dūtenapi upasampādetun"ti.
Evaṃ laddhūpasampadā pana vipassanāya kammaṃ karontī nacirasseva saha
paṭisambhidāhi arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 3-:-
"imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso
kassapo nāma gottena uppajji vadataṃ varo.
@Footnote: 1 cha.Ma. ayaṃ pāṭho na dissati 2 vi.cūḷa. 7/430/263 3 khu.apa. 33/168/426
Tadāhaṃ pabbajitvāna tassa buddhassa sāsane
saṃvutā pātimokkhamhi indriyesu ca pañcasu.
Mattaññunī ca asane yuttā jāgariyepi ca
vasantī yuttayogāhaṃ bhikkhuniṃ vigatāsavaṃ.
Akkosiṃ duṭṭhacittāhaṃ gaṇiketi bhaṇiṃ 1- tadā
teneva pāpakammena 2- nirayamhi apaccisaṃ.
Tena kammāvasesena ajāyiṃ gaṇikākule
bahusova parādhīnā pacchimāya ca jātiyā. 3-
Kāsiseṭṭhikule jātā brahmacariyaphalenahaṃ 4-
accharā viya devesu ahosiṃ rūpasampadā.
Disvāna dassanīyaṃ maṃ giribbajapuruttame
gaṇikatte nivesesuṃ akkosanaphalena me. 5-
Sāhaṃ sutvāna saddhammaṃ buddhaseṭṭhena bhāsitaṃ 6-
pubbavāsanasampannā pabbajiṃ anagāriyaṃ.
Tadupasampadatthāya gacchantī jinasantikaṃ
magge dhutte ṭhite sutvā 7- labhiṃ dūtopasampadaṃ.
Sabbakammaṃ parikkhīṇaṃ puññapāpaṃ tatheva ca
sabbasaṃsāramuttiṇṇā gaṇikattañca khepitaṃ.
Iddhīsu ca vasī homi dibbāya sotadhātuyā
cetopariyañāṇassa vasī homi mahāmune.
@Footnote: 1 sakiṃ (syā) 2 cha.Ma. tena pāpena kammena 3 cha.Ma. jātiyaṃ 4 cha.Ma. brahmacārībalenahaṃ
@5 cha.Ma. akkosanabalena me 6 cha.Ma. desitaṃ 7 ka. disvā
Pubbenivāsaṃ jānāmi dibbacakkhu visodhitaṃ
sabbāsavaparikkhīṇā natthi dāni punabbhavo.
Atthadhammaniruttīsu paṭibhāne tatheva ca
ñāṇaṃ mama mahāvīra uppannaṃ tava santike.
Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. Kataṃ buddhassa sāsanan"ti.
Arahattaṃ pana patvā udānavasena:-
[25] "yāva kāsijanapado suṅko me tattako ahu
taṃ katvā negamo agghaṃ aḍḍhenagghaṃ ṭhapesi maṃ.
[26] Atha nibbindahaṃ rūpe nibbindañca virajjahaṃ
mā puna jātisaṃsāraṃ sandhāveyyaṃ punappunaṃ
tisso vijjā sacchikatā kataṃ buddhassa sāsanan"ti
imā gāthā abhāsi.
Tattha yāva kāsijanapado, suṅko me tattako ahūti kāsijanapadesu bhavo 1-
suṅko kāsijanapado, so yāva yattako, tattako mayhaṃ suṅko ahu ahosi. Kittako
pana soti? sahassamatto. Kāsiraṭṭhe kira tadā suṅkavasena ekadivasaṃ rañño
uppajjanako āyo ahosi sahassamatto, imāyapi purisānaṃ hatthato ekadivasaṃ laddhadhanaṃ
tattakaṃ. Tena vuttaṃ "yāva kāsijanapado, suṅko me tattako ahū"ti. Sā pana
kāsisuṅkaparimāṇatāya kāsīti samaññaṃ labhi. 2- Tattha yebhuyyena manussā sahassaṃ dātuṃ
asakkontā tato upaḍḍhaṃ datvā divasabhāgameva ramitvā gacchanti, tesaṃ vasenāyaṃ
aḍḍhakāsīti paññāyittha. Tena vuttaṃ "taṃ katvā negamo agghaṃ, aḍḍhenagghaṃ
@Footnote: 1 Ma. gato 2 ka. labhati
Ṭhapesi man"ti. Taṃ pañcasatadhanaṃ agghaṃ katvā negamo nigamavāsijano itthiratanabhāvena
anagghampi samānaṃ aḍḍhena agghaṃ nimittaṃ aḍḍhakāsīti samaññāvasena maṃ ṭhapesi,
tathā maṃ voharīti 1- attho.
Atha nibbindahaṃ rūpeti evaṃ rūpūpajīvinī hutvā ṭhitā, atha pacchā sāsanaṃ
nissāya rūpe ahaṃ nibbindiṃ "itipi rūpaṃ aniccaṃ, itipidaṃ 2- rūpaṃ dukkhaṃ,
asubhan"ti passantī tattha ukkaṇṭhiṃ. Nibbindañca virajjahanti nibbindantī cāhaṃ
tato paraṃ virāgaṃ āpajjiṃ. Nibbindaggahaṇena cettha taruṇavipassanaṃ dasseti,
virāgaggahaṇena balavavipassanaṃ. "nibbindanto virajjati virāgā vimuccatī"ti
vuttaṃ hoti. 3- Mā puna jātisaṃsāraṃ, sandhāveyyaṃ punappunanti iminā
nibbindanavirajjanākāre nidasseti, tisso vijjātiādinā tesaṃ matthakappattiṃ, 4-
taṃ vuttanayameva.
Aḍḍhakāsītherīgāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.
-----------------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 34 page 38-41.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=34&A=807
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=34&A=807
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=423
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=8999
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=9061
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=9061
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]