![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
424. 5. Cittātherīgāthāvaṇṇanā
kiñcāpi khomhi kisikātiādikā cittāya theriyā gāthā.
Ayampi purimabuddhesu katādhikārā tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ
upacinantī ito catunavutikappe candabhāgāya nadiyā tīre kinnarayoniyaṃ nibbatti, sā
ekadivasaṃ ekaṃ paccekasambuddhaṃ rukkhamūle nisinnaṃ disvā pasannamānasā naḷapupphehi
pūjaṃ katvā vanditvā añjaliṃ paggahetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi. Sā tena
puññakammena devamanussesu saṃsarantī imasmiṃ buddhuppāde rājagahe gahapatimahāsāla-
kule nibbattitvā viññutaṃ patvā satthu rājagahappavesane paṭiladdhasaddhā pacchā
@Footnote: 1 ka. voharatīti 2 Ma.,i. iti 3 cha.Ma. hi vuttaṃ 4 Sī....ādinā sadatthaṃ katheti
Mahāpajāpatigotamiyā santike pabbajitvā mahallikākāle gijjhakūṭaṃ pabbataṃ abhiruhitvā
samaṇadhammaṃ karontī vipassanaṃ vaḍḍhetvā saha paṭisambhidāhi arahattaṃ pāpuṇi. Tena
vuttaṃ apadāne 1-:-
"candabhāgānadītīre ahosiṃ kinnarī tadā
addasaṃ virajaṃ buddhaṃ sayambhuṃ aparājitaṃ.
Pasannacittā sumanā vedajātā katañjalī
naḷamālaṃ gahetvāna sayambhuṃ abhipūjayiṃ.
Tena kammena sukatena cetanāpaṇidhīhi ca
jahitvā kinnarīdehaṃ agacchiṃ tidasaṃ gaṇaṃ. 2-
Chattiṃsadevarājūnaṃ mahesittamakārayiṃ
dasannaṃ cakkavattīnaṃ mahesittamakārayiṃ.
3- Saṃvejetvāna me cittaṃ 3- pabbajiṃ anagāriyaṃ
kilesā jhāpitā mayhaṃ bhavā sabbe samūhatā.
Sabbāsavaparikkhīṇā natthi dāni punabbhavo
catunnavutito kappe yaṃ pupphamabhipūjayiṃ.
Duggatiṃ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṃ 4- phalaṃ
kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. Kataṃ buddhassa sāsanan"ti.
Sā pana arahattaṃ patvā attano paṭipattiṃ paccavekkhitvā:-
[27] "kiñcāpi khomhi kisikā gilānā bāḷhadubbalā
daṇḍamolubbha gacchāmi pabbataṃ abhirūhiya.
@Footnote: 1 khu.apa. 33/37/286 2 cha.Ma. gatiṃ 3-3 vedayitvāna kusalaṃ (syā)
@4 cha.Ma. pupphapūjāyidaṃ
[28] Saṅghāṭiṃ nikkhipitvāna pattakañca nikujjiya
sele khambhesiṃ attānaṃ tamokkhandhaṃ padāliyā"ti
imā dve gāthā abhāsi.
Tattha kiñcāpi khomhi kisikāti yadipi ahaṃ jarā jiṇṇā appamaṃsalohitabhāvena
kisasarīrā amhi. Gilānā bāḷhadubbalāti dhātvādivikārena 1- gilānā, teneva
gelaññena ativiya dubbalā. Daṇḍamolubbha gacchāmīti yattha katthaci gacchantī kattarayaṭṭhiṃ
ālambitvāva 2- gacchāmi. Pabbataṃ abhirūhiyāti evaṃ bhūtāpi vivekakāmatāya gijjhakūṭaṃ
pabbataṃ abhiruhitvā. Saṅghāṭiṃ nikkhipitvānāti santaruttarā eva hutvā yathā
saṃhataṃ aṃse ṭhapitaṃ saṅghāṭiṃ hatthapāse ṭhapetvā. Pattakañca nikujjiyāti mayhaṃ
valañjanamattikāpattaṃ adhomukhaṃ katvā ekamante ṭhapetvā. Sele khambhesiṃ attānaṃ,
tamokkhandhaṃ padāliyāti pabbate nisinnā iminā dīghena addhunā apadālitapubbaṃ
mohakkhandhaṃ padāletvā, teneva ca mohakkhandhapadālanena attānaṃ attabhāvaṃ khambhesiṃ,
mama santānaṃ āyatiṃ anupattidhammatāpādanena vikhambhesinti attho.
Cittātherīgāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.
------------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 34 page 41-43.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=34&A=885
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=34&A=885
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=424
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=9006
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=9067
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=9067
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]