อรรถกถาเล่มที่ ๓๙ ภาษาบาลีอักษรไทย
 ชา.อ.๕ ฉกฺก-ทสกนิปาต

                       มิคโลปชาตกํ
     น เม รุจีติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต เอกํ ทุพฺพจภิกฺขุํ
อารพฺภ กเถสิ ฯ
     อถ สตฺถา ตํ ภิกฺขุํ ปกฺโกสาเปตฺวา สจฺจํ กิร ตฺวํ ภิกฺขุ
ทุพฺพโจติ ปุจฺฉิตฺวา อาม ภนฺเตติ วุตฺเต น โข ภิกฺขุ อิทาเนว
ปุพฺเพปิ ทุพฺพโจเยว ทุพฺพจภาวํ ปน นิสฺสาย ปณฺฑิตานํ วจนํ
อกโรนฺโต เวรมฺภวาตมุเข พฺยสนํ คโตสีติ วตฺวา อตีตํ อาหริ
     อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต
คิชฺฌโยนิยํ นิพฺพตฺติตฺวา อปรณฺณคิชฺโฌ นาม อโหสิ ฯ โส
คิชฺฌคณปริวุโต คิชฺฌกูฏปพฺพเต วสิ ฯ ปุตฺโต ปนสฺส มิคโลโป นาม
ถามสมฺปนฺโน อโหสิ ฯ โส อญฺเญสํ คิชฺฌานํ สีมํ อติกฺกมิตฺวา
อติอุจฺจํ อุปฺปคติ ฯ คิชฺฌา ปุตฺโต เต อติทูรํ อุปฺปคตีติ
คิชฺฌรญฺโญ อาจิกฺขึสุ ฯ ตํ สุตฺวา โส ตํ ปกฺโกสาเปตฺวา ตฺวํ กิร
ตาต อติอุจฺจํ คจฺฉสิ อติอุจฺจํ คจฺฉนฺโต ชีวิตกฺขยํ ปาปุณิสฺสตีติ
วตฺวา ติสฺโส คาถา อภาสิ
        น เม รุจิ มิคโลป     ยสฺส เต ตาทิสา คติ
        อตุจฺจํ ตาต คจฺฉสิ     อภูมึ ตาต เสวสิ ฯ
        จตุกฺกณฺณํว เกทารํ     ยถา เต ปฐวี สิยา
        ตโต ตาต นิวตฺตสฺสุ    มาสุ เอตฺโต ปรํ คมิ ฯ
        สนฺติ อญฺเญปิ สกุณา    ปตฺตยานา วิหงฺคมา
        อุกฺขิตฺตา วาตเวเคน   นฏฺฐา เต สสฺสตีสมาติ ฯ
     ตตฺถ มิคโลปาติ ปุตฺตํ นาเมนาลปติ ฯ อตุจฺจํ ตาต คจฺฉสีติ
ตาต ตฺวํ อญฺเญสํ คิชฺฌานํ สีมํ อติกฺกมิตฺวา อติอุจฺจํ คจฺฉสิ ฯ
จตุกฺกณฺณํว เกทารนฺติ อิมินาสฺส สีมํ อาจิกฺขติ ฯ อิทํ วุตฺตํ
โหติ ตาต ยทา เต อยํ มหาปฐวี จตุกฺกณฺณํ เกทารํ วิย
สิยา เอวํ ขุทฺทกา วิย หุตฺวา ปญฺญาเยถ อถ ตฺวํ เอตฺตกา ฐานา
นิวตฺเตยฺยาสิ เอตฺโต ปรํ มา คมีติ ฯ สนฺติ อญฺเญปีติ น
เกวลํ ตฺวเมว อญฺเญปิ คิชฺฌา เอวํ กรึสูติ ทีเปติ ฯ อุกฺขิตฺตาติ
เตปิ อมฺหากํ สีมํ อติกฺกมิตฺวา คตา วาตเวเคน อากฑฺฒิตา
นสฺสึสุ ฯ สสฺสตีสมาติ สสฺสตีหิ ปฐวีปพฺพตาทีหิ สมํ อตฺตานํ
มญฺญมานา อตฺตโน วสฺสสหสฺสปริมาณํ อายุํ อปูเรตฺวาปิ อนฺตรา
วินฏฺฐาติ อตฺโถ ฯ
     มิคโลโป จ อโนวาทกตฺตา ปิตุ วจนํ อกตฺวา ลงฺฆนฺโต
ลงฺฆนฺโต ปิตรา อกฺขาตํ สีมํ ทิสฺวา ตํ อติกฺกมฺม กาลวาเต
เขปิตฺวา เตปิ ฉินฺทิตฺวา อุปฺปติโต เวรมฺภวาตมุขํ ปกฺขนฺทิ ฯ อถ
นํ เวรมฺภวาตา ปหรึสุ ฯ โส เตหิ ปหฏมตฺโตว ขณฺฑาขณฺฑํ
หุตฺวา อากาเสเยว อนฺตรธายิ ฯ เตน วุตฺตํ
        อกตฺวา อปรณฺณสฺส      ปิตุ วุฑฺฒสฺส สาสนํ
        กาลวาเต อติกฺกมฺม     เวรมฺภานํ วสํ คโต ฯ
        ตสฺส ปุตฺตา จ ทารา จ  เย จญฺเญ อนุชีวิโน
        สพฺเพ พฺยสนมาปาตุํ     อโนวาทกเร ทิเช ฯ
        เอวมฺปิ อิธ วุฑฺฒานํ     โย วากฺยํ นาวพุชฺฌติ
        อติสีมํ จโร ทิตฺโต      คิชฺโฌ วาตีตสาสโน
        สพฺเพ พฺยสนํ ปปฺโปนฺติ   อกตฺวา พุทฺธสาสนนฺติ ฯ
อิมา ติสฺโส อภิสมฺพุทฺธคาถา ฯ
     ตตฺถ อนุชีวิโนติ ตํ นิสฺสาย อนุชีวนกา ฯ อโนวาทกเร
ทิเชติ ตสฺมึปิ มิคโลเป คิชฺเฌ โอวาทํ อกโรนฺเต สพฺเพปิ เต
เตน สทฺธึ อติกฺกมิตฺวา สีมํ คนฺตฺวา วินาสํ ปาปุณึสุ ฯ เอวมฺปีติ
ภิกฺขเว ยถา โส คิชฺโฌ เอวํ โย อญฺโญปิ คหฏฺโฐ วา
ปพฺพชิโต วา หิตานุกมฺปกานํ พุทฺธานํ วจนํ น คณฺหติ โสปิ
อยํ สีมํ อติกฺกมิตฺวา จรนฺโต ทิตฺโต ทปฺปิโต คิชฺโฌว พฺยสนํ
ปาปุณาตีติ ฯ
     สตฺถา อิมํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา สจฺจานิ ปกาเสตฺวา ชาตกํ
สโมธาเนสิ ตทา มิคโลโป ทุพฺพจภิกฺขุ อโหสิ อปรณฺโณ
ปน อหเมวาติ ฯ
                   มิคโลปชาตกํ ฉฏฺฐมํ ฯ

             อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๓๙ หน้า ๓๖-๓๘.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=39&A=716&modeTY=2
             The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=39&A=716&modeTY=2
             อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=27&i=863
             เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=27&A=3934
             พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=27&A=3900
             The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=27&A=3900
             สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๒๗
http://84000.org/tipitaka/read/?index_27