อรรถกถาเล่มที่ ๓๒ ภาษาบาลีอักษรไทย
 เถร.อ.๑ (ปรมตฺถที.๑)

วิปริณมนฺตีติ อสสฺสตา วิปริณามธมฺมา. ตถา หิ เต "สงฺขารา"ติ วุจฺจนฺติ.
เตนาห อุปฺปชฺชนฺติ จ เต ขนฺธา, จวนฺติ อปราปรนฺติ. เต ภวปริยาเยน
สงฺขารปริยาเยน ๑- จ วุตฺตา ปญฺจกฺขนฺธา ยถาปจฺจยํ อปราปรํ อุปฺปชฺชนฺติ,
อุปฺปนฺนา จ ชราย ปริปีฬิตา หุตฺวา จวนฺติ ปริภิชฺชนฺตีติ อตฺโถ. เอเตน "ภโว,
สงฺขารา"ติ จ ลทฺธโวหารา ปญฺจกฺขนฺธา อุทยพฺพยสภาวาติ ทสฺเสติ. ยสฺมา
ติลกฺขณํ อาโรเปตฺวา สงฺขาเร สมฺมสนฺตสฺส ตโยปิ ภวา อาทิตฺตํ วิย สงฺขเต ๒-
อาทีนวํ โทสํ ปเคว วิปสฺสนาปญฺญาย ชานิตฺวา อนิจฺจลกฺขเณหิ ทิฏฺฐา สงฺขารา
ทุกฺขานตฺตา วิภูตตรา อุปฏฺฐหนฺติ, เตนาห ภควา "ยทนิจฺจํ ตํ ทุกฺขํ, ยํ ทุกฺขํ
ตทนตฺตา"ติ. ๓-
      ยสฺมา ติลกฺขณํ อาโรเปตฺวา สงฺขาเร สมฺมสนฺตสฺส ตโยปิ ภวา อาทิตฺตํ
วิย อคารํ สปฺปฏิภยา ๔- อุปฏฺฐหนฺติ, ตสฺมา อาห "ภเวนมฺหิ อนตฺถิโก"ติ. เอวํ
ปน สพฺพโส ภเวหิ วินิวตฺติยมานสฺส กาเมสุ อเปกฺขาย ๕- เลโสปิ น สมฺภวติเยว,
เตนาห "นิสฺสโฏ สพฺพกาเมหี"ติ, อมฺหีติ โยชนา. มานุเสหิ วิย ทิพฺเพหิปิ
กาเมหิ นิวตฺติตจิตฺโตสฺมีติ อตฺโถ. ปตฺโต เม อาสวกฺขโยติ ยสฺมา เอวํ
สุปริมชฺชิตสงฺขาโร ภเวสุ สุปริทิฏฺฐาทีนโว กาเมสุ จ อนาสตฺตมานโส ๖- ตสฺมา
สูลมตฺถเก นิสินฺเนนาปิ เม มยา ปตฺโต อธิคโต อาสวกฺขโย นิพฺพานํ อรหตฺตญฺจาติ.
อญฺเญหิ จ สพฺรหฺมจารีหิ อปฺปตฺตมานเสหิ ตทธิคมาย อุสฺสาโห กรณีโยติ ภิกฺขูนํ
โอวาทมทาสิ.
                    อุตฺตรตฺเถรคาถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
                          ------------
@เชิงอรรถ: ๑ สี. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ  ๒ สี.,อิ. สงฺขตํ   ๓ สํ.ขนฺธ. ๑๗/๑๕/๑๙ ยทนิจฺจสุตฺต
@๔ สี.,อิ.,ม. สปฺปฏิภยํ   ๕ อิ.,ม. อนเปกฺขาย   ๖ สี.,อิ. อนาวตฺตมานโส

             อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๓๒ หน้า ๓๗๗.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=32&A=8392&modeTY=2
             The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=32&A=8392&modeTY=2
             อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=258
             เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=5673
             พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=5844
             The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=5844
             สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๒๖
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26