![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
๙๒. ๗. สตฺตปุตฺตขาทกเปติวตฺถุวณฺณนา
นคฺคา ทุพฺพณฺณรูปาสีติ อิทํ สตฺถริ สาวตฺถิยํ วิหรนฺเต สตฺตปุตฺตขาทกเปตึ
อารพฺภ วุตฺตํ.
สาวตฺถิยา กิร อวิทูเร อญฺญตรสฺมึ คามเก อญฺญตรสฺส อุปาสกสฺส เทฺว
ปุตฺตา อเหสุํ ปฐมวเย ฐิตา รูปสมฺปนฺนา สีลาจาเรน สมนฺนาคตา ๒-. เตสํ มาตา
"ปุตฺตวตี อหนฺ"ติ ปุตฺตพเลน ภตฺตารํ อติมญฺญติ. โส ภริยาย อวมานิโต
นิพฺพินฺนมานโส อญฺญํ กญฺญํ อาเนสิ, สา นจิรสฺเสว คพฺภินี อโหสิ. อถสฺส
เชฏฺฐภริยา อิสฺสาปกตา อญฺญตรํ เวชฺชํ ๓- อามิเสน อุปลาเปตฺวา เตน ตสฺสา
เตมาสิกํ คพฺภํ ปาเตสิ. อถ สา ญาตีหิ จ ภตฺตารา จ "ตยา อิมิสฺสา คพฺโภ ปาติโต"ติ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. อาทิเสยฺยาถ ๒ สี.,อิ. สีลาจารคุณสมนฺนาคตา ๓ ม. วิชฺชาวาทินํ
ปุฏฺฐา "นาหํ ปาเตมี"ติ มุสา วตฺวา เตหิ อสทฺทหนฺเตหิ "สปถํ กโรหี"ติ
วุตฺตา "สายํ ปาตํ สตฺต สตฺต ปุตฺเต วิชายิตฺวา ปุตฺตมํสานิ ขาทามิ, นิจฺจํ
ทุคฺคนฺธา มกฺขิกาปริกิณฺณา จ ภเวยฺยนฺ"ติ สปถํ อกาสิ.
สา อปเรน สมเยน กาลํ กตฺวา ตสฺส คพฺภปาตนสฺส มุสาวาทสฺส จ
ผเลเนว เปตโยนิยํ นิพฺพตฺติตฺวา วุตฺตนเยน ปุตฺตมํสานิ ขาทนฺตี ตสฺเสว คามสฺส
อวิทูเร วิจรติ. เตน จ สมเยน สมฺพหุลา เถรา คามกาวาเส วุฏฺฐวสฺสา ภควนฺตํ
ทสฺสนาย สาวตฺถึ อาคจฺฉนฺตา ตสฺส คามสฺส อวิทูเร เอกสฺมึ ปเทเส รตฺติยํ
วาสํ กปฺเปสุํ. อถ สา เปตี เตสํ เถรานํ อตฺตานํ ทสฺเสสิ. ตํ มหาเถโร
คาถาย ปุจฺฉิ:-
[๓๕] "นคฺคา ทุพฺพณฺณรูปาสิ ทุคฺคนฺธา ปูติ วายสิ
มกฺขิกาหิ ปริกิณฺณา กา นุ ตฺวํ อิธ ติฏฺฐสี"ติ.
สา เถเรน ปุฏฺฐา ตีหิ คาถาหิ ปฏิวจนํ อทาสิ:-
[๓๖] "อหํ ภทนฺเต เปติมฺหิ ทุคฺคตา ยมโลกิกา
ปาปกมฺมํ กริตฺวาน เปตโลกํ อิโต คตา.
[๓๗] กาเลน สตฺต ปุตฺตานิ สายํ สตฺต ปุนาปเร
วิชายิตฺวาน ขาทามิ เตปิ นา โหนฺติ เม อลํ.
[๓๘] ปริฑยฺหติ ธูมายติ ขุทาย หทยํ มม
นิพฺพุตึ นาธิคจฺฉามิ อคฺคิทฑฺฒาว อาตเป"ติ.
#[๓๘] ตตฺถ นิพฺพุตินฺติ ขุปฺปิปาสาทุกฺขสฺส วูปสมํ. นาธิคจฺฉามีติ น ลภามิ.
อคฺคิทฑฺฒาว อาตเปติ อติอุณฺหอาตเป อคฺคินา ฑยฺหมานา วิย นิพฺพุตึ
นาธิคจฺฉามีติ โยชนา.
ตํ สุตฺวา มหาเถโร ตาย กตกมฺมํ ปุจฺฉนฺโต:-
[๓๙] "กึ นุ กาเยน วาจาย มนสา ทุกฺกฏํ กตํ
กิสฺสกมฺมวิปาเกน ปุตฺตมํสานิ ขาทสี"ติ
คาถมาห.
อถ สา เปตี อตฺตโน เปตโลกูปปตฺติญฺจ ปุตฺตมํสขาทนการณญฺจ กเถนฺตี:-
[๔๐] "อหู มยฺหํ ทุเว ปุตฺตา อุโภ สมฺปตฺตโยพฺพนา
สาหํ ปุตฺตพลูเปตา สามิกํ อติมญฺญิสํ.
[๔๑] ตโต เม สามิโก กุทฺโธ สปตึ มยฺหมานยิ ๑-
สา จ คพฺภํ อลภิตฺถ ตสฺสา ปาปํ อเจตยึ.
[๔๒] สาหํ ปทุฏฺฐมานสา อกรึ คพฺภปาตนํ
ตสฺสา เตมาสิโก คพฺโภ ปูติ โลหิตโก ๒- ปติ.
[๔๓] ตทสฺสา มาตา กุปิตา มยฺหํ ญาตี สมานยิ
สปถญฺจ มํ กาเรสิ ปริภาสาปยี จ มํ.
[๔๔] สาหํ โฆรญฺจ สปถํ มุสาวาทํ อภาสิสํ
`ปุตฺตมํสานิ ขาทามิ สเจ ตํ ปกตํ มยา'.
[๔๕] ตสฺส กมฺมสฺส วิปาเกน มุสาวาทสฺส จูภยํ
ปุตฺตมํสานิ ขาทามิ ปุพฺพโลหิตมกฺขิตา"ติ
อิมา คาถา อภาสิ.
#[๔๐-๔๕] ตตฺถ ปุตฺตพลูเปตาติ ปุตฺตพเลน อุเปตา, ปุตฺตานํ วเสน ลทฺธพลา.
อติมญฺญิสนฺติ อติกฺกมิตฺวา มญฺญึ อวมญฺญึ. ปูติ โลหิตโก ปตีติ กุณปโลหิตํ
@เชิงอรรถ: ๑ สี.,อิ. สปตฺตึ อญฺญมานยิ ๒ ม. ปุพฺพโลหิตโก
หุตฺวา คพฺโภ ปริปติ. เสสํ สพฺพํ อนนฺตรสทิสเมว, ตตฺถ อฏฺฐ เถรา, อิธ
สมฺพหุลา. ตตฺถ ปญฺจ ปุตฺตา, อิธ สตฺตาติ อยเมว วิเสโสติ.
สตฺตปุตฺตขาทกเปติวตฺถุวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
-------------------------
อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๓๑ หน้า ๓๘-๔๑.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=31&A=842&modeTY=2
The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=31&A=842&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=92
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=3077
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=3257
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=3257
สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๒๖
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๒๖ มกราคม พ.ศ. ๒๕๖๑.
การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย.
หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]