![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
๒. ติสฺสเมตฺเตยฺยมาณวสุตฺตนิทฺเทสวณฺณนา
[๙] ทุติเย ติสฺสเมตฺเตยฺยสุตฺตนิทฺเทเส:- โกธ สนฺตุสิโตติ นิฏฺฐิเต
ปน อชิตสุตฺเต "กถํ โลกํ อเวกฺขนฺตํ, มจฺจุราชา น ปสฺสตี"ติ ๔- เอวํ
โมฆราชา ปุจฺฉิตุํ อารภิ. "น ตาวสฺส อินฺทฺริยานิ ปริปากํ คตานี"ติ ญตฺวา
@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. จสทฺโท น ทิสฺสติ ๒ ฉ.ม..........สหสฺสานญฺจ
@๓ ก. สจฺจาภิสิตฺตลทฺธ... ๔ ขุ.สุ. ๒๕/๑๑๒๕/๕๔๙,
@ขุ.จูฬ. ๓๐/๕๐๓/๒๔๕ (สฺยา)
ภควา "ติฏฺฐ ตฺวํ โมฆราช, อญฺโญ ปุจฺฉตู"ติ ปฏิกฺขิปิ. ตโต ติสฺสเมตฺเตยฺโย
อตฺตโน สํสยํ ปุจฺฉนฺโต "โกธา"ติ คาถมาห. ตตฺถ โกธ สนฺตุสิโตติ โก
อิธ สตฺโต ตุฏฺโฐ. อิญฺชิตาติ ตณฺหาทิฏฺฐิวิปฺผนฺทิตานิ. อุภนฺตมภิญฺญายาติ
อุโภ อนฺเต อภิชานิตฺวา. มนฺตา น ลิมฺปตีติ ๑- ปญฺญาย น ลิมฺปติ. ๒-
ปริปุณฺณสงฺกปฺโปติ เนกฺขมฺมาทิวิตกฺเกหิ ปริปุณฺณสงฺกปฺปตฺตา
ปริปุณฺณมโนรโถ.
ตณฺหิญฺชิตนฺติ ตณฺหาย จลิตํ. ทิฏฺฐิญฺชิตาทีสุปิ เอเสว นโย. กามิญฺชิตนฺติ
กิเลสกาเมหิ อิญฺชิตํ ผนฺทิตํ. "กมฺมิญฺชิตนฺ"ติปิ ปาโฐ, ตํ น สุนฺทรํ.
มหนฺโต ปุริโสติ มหาปุริโส. อุตฺตโม ปุริโสติ อคฺคปุริโส. ปธาโน
ปุริโสติ เสฏฺฐปุริโส. อลามโก ปุริโสติ วิสิฏฺฐปุริโส. เชฏฺฐโก ปุริโสติ
ปาโมกฺขปุริโส. อเหฏฺฐิมโก ๓- ปุริโสติ อุตฺตมปุริโส. ปุริสานํ โกฏิปฺปตฺโต
ปุริโสติ ปธานปุริโส. สพฺเพสํ อิจฺฉิโต ปุริโส ปวรปุริโส.
สิพฺพินิมจฺจคาติ ตณฺหํ อติอคา, อติกฺกมิตฺวา ฐิโต. อุปจฺจคาติ ภุสํ
อติอคา.
[๑๐] ตสฺเสตมตฺถํ ภควา พฺยากโรนฺโต "กาเมสู"ติ คาถาทฺวยมาห.
ตตฺถ กาเมสุ พฺรหฺมจริยวาติ กามนิมิตฺตํ พฺรหฺมจริยวา, กาเมสุ อาทีนวํ
ทิสฺวา มคฺคพฺรหฺมจริเยน สมนฺนาคโตติ วุตฺตํ โหติ. เอตฺตาวตา สนฺตุสิตตํ
ทสฺเสสิ. "วีตตโณฺห"ติอาทีหิ อนิญฺชิตตํ. ๔- ตตฺถ สงฺขาย นิพฺพุโตติ
อนิจฺจาทิวเสน ธมฺเม วีมํสิตฺวา ราคาทินิพฺพาเนน นิพฺพุโต.
อสทฺธมฺมสมาปตฺติยาติ นีจธมฺมสมาโยคโต. อารตีติ อารกา รมณํ.
วิรตีติ ตาย วินา รมณํ. ๕- ปฏิวิรตีติ ปฏินิวตฺติตฺวา ตาย วินา รมณํ. ๕-
เวรมณีติ เวรวินาสนํ ๖- อกิริยาติ กิริยาปจฺฉินฺทนํ. ๗- อกรณนฺติ
กรณปริจฺฉินฺทนํ. อนชฺฌาปตฺตีติ อนาปชฺชนตา. เวลาอนติกฺกโมติ สีมาอนติกฺกโม.
เสสํ ตตฺถ ตตฺถ วุตฺตนยตฺตา ปากฏเมว.
@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. น ลิปฺปตีติ ๒ ฉ.ม. น ลิปฺปติ ๓ ฉ.ม. น เหฏฺฐิมโก ๔ ก. อเนชตํ
@๕ ก. วิรมณํ ๖ ม. รมณํ ๗ สี. กิริยาปริจฺฉินฺทนํ
เอวํ ภควา อิมมฺปิ สุตฺตํ อรหตฺตนิกูเฏเนว เทเสสิ. เทสนาปริโยสาเน
อยมฺปิ พฺราหฺมโณ อรหตฺเต ปติฏฺฐาสิ สทฺธึ อนฺเตวาสิกสหสฺเสน, อญฺเญสญฺจ
อเนกสหสฺสานํ ธมฺมจกฺขุํ อุทปาทิ. เสสํ ปุพฺพสทิสเมว.
สทฺธมฺมปฺปชฺโชติกาย จูฬนิทฺเทสฏฺฐกถาย
ติสฺสเมตฺเตยฺยมาณวสุตฺตนิทฺเทสวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
ทุติยํ.
------------
อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๔๖ หน้า ๙-๑๑.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=46&A=217&modeTY=2
The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=46&A=217&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=30&i=100
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=30&A=644
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=30&A=683
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=30&A=683
สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๓๐
http://84000.org/tipitaka/read/?index_30
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๒๖ มกราคม พ.ศ. ๒๕๖๑.
การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย.
หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]