ค้นคำว่า ฌาน_2 ในพจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม

[7] แสดงผลการค้น ลำดับที่ 1/2

[7] ฌาน 2 (การเพ่ง, การเพ่งพินิจด้วยจิตที่เป็นสมาธิแน่วแน่ - Jhāna: meditation; scrutiny; examination)
       1. อารัมมณูปนิชฌาน (การเพ่งอารมณ์ ได้แก่ สมาบัติ 8 คือ รูปฌาน 4 และอรูปฌาน 4 - Ārammaṇūpanijjhāna: object-scrutinizing Jhāna)
       2. ลักขณูปนิชฌาน (การเพ่งลักษณะ ได้แก่ วิปัสสนา มรรค และผล - Lakkhaṇūpanijjhāna: characteristic-examining Jhāna)
       วิปัสสนา ชื่อว่าลักขณูปนิชฌาน เพราะพินิจสังขารโดยไตรลักษณ์
       มรรค ชื่อว่าลักขณูปนิชฌาน เพราะยังกิจแห่งวิปัสสนานั้นให้สำเร็จ
       ผล ชื่อว่าลักขณูปนิชฌาน เพราะเพ่งนิพพานอันมีลักษณะเป็นสุญญตะ อนิมิตตะ และอัปปณิหิตะ อย่างหนึ่ง และเพราะเห็นลักษณะอันเป็นสัจจภาวะของนิพพาน อย่างหนึ่ง
       ฌานที่แบ่งเป็น 2 อย่างนี้ มีมาในคัมภีร์ชั้นอรรถกถา.
       ดู [8], [9], [10] ฌาน ต่างๆ และ [47] สมาธิ 3^๒.

AA. II. 41;
PsA.281;
DhsA. 167.

องฺ.อ. 1/536;
ปฏิสํ.อ. 221;
สงฺคณี.อ. 73

[8] แสดงผลการค้น ลำดับที่ 2/2

[8] ฌาน 2 ประเภท (ภาวะจิตที่เพ่งอารมณ์จนแน่วแน่ - Jhāna: absorption)
       1. รูปฌาน 4 (ฌานมีรูปธรรมเป็นอารมณ์, ฌานที่เป็นรูปาวจร - Rūpa-jhāna: Jhānas of the Fine-Material Sphere)
       2. อรูปฌาน 4 (ฌานมีอรูปธรรมเป็นอารมณ์, ฌานที่เป็นอรูปาวจร - Arūpa-jhāna: Jhānas of the Immaterial Sphere)

       คำว่า รูปฌาน ก็ดี อรูปฌาน ก็ดี เริ่มใช้คราวจัดรวมพุทธพจน์ เดิมเรียกเพียงว่า ฌาน และอารุปป์.

D.III. 222;
Dhs. 56.

ที.ปา. 11/232 /233;
อภิ.สํ. 34/192 /78.

พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม พิมพ์ครั้งที่ ๔๓ - กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๔
https://84000.org/tipitaka/dic/d_seek.php?text=ฌาน_2
https://84000.org/tipitaka/dic/d_seek.php?text=%AC%D2%B9_2