บาลีพระไตรปิฎกเล่มที่ ๑๙ - พระสุตตันตปิฎกเล่มที่ ๑๑

[๑๗๑๙] เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว ปุริโส ยํ อิมสฺมึ ชมฺพุทีเป @เชิงอรรถ: ^๑ ม. ยุ. อาเมณฺฑิตํ ฯ ^๒ ม. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ ติณกฏฺฐสาขาปลาสํ ตจฺเฉตฺวา ^๑- เอกชฺฌํ สํหเรยฺย เอกชฺฌํ สํหริตฺวา สูลํ กเรยฺย สูลํ กตฺวา เย มหาสมุทฺเท มหนฺตกา ปาณา เต มหนฺตเกสุ สูเลสุ อาวุเนยฺย เย มหาสมุทฺเท มชฺฌิมกา ปาณา เต มชฺฌิมเกสุ สูเลสุ อาวุเนยฺย เย มหาสมุทฺเท สุขุมกา ปาณา เต สุขุมเกสุ สูเลสุ อาวุเนยฺย ฯ อปริยาทินฺนา จ ภิกฺขเว มหาสมุทฺเท โอฬาริกา ปาณา อสฺสุ อถ อิมสฺมึ ชมฺพุทีเป ติณกฏฺฐสาขาปลาสํ ปริกฺขยํ ปริยาทานํ คจฺเฉยฺย ฯ อิโต ^๒- พหุตรา โข ภิกฺขเว มหาสมุทฺเท สุขุมกา ปาณา เย น สุกรา สูเลน ^๓- อาวุนิตุํ ฯ ตํ กิสฺส เหตุ ฯ สุขุมกตฺตา ^๔- ภิกฺขเว อตฺตภาวสฺส ฯ เอวํ มหา โข ภิกฺขเว อปาโย ฯ เอวํ มหนฺตสฺมา โข ภิกฺขเว อปายสฺมา ปริมุตฺโต ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล อิทํ ทุกฺขนฺติ ยถาภูตํ ปชานาติ ฯเปฯ อยํ ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทาติ ยถาภูตํ ปชานาติ ฯ ตสฺมา ติห ภิกฺขเว อิทํ ทุกฺขนฺติ โยโค กรณีโย ฯเปฯ อยํ ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทาติ โยโค กรณีโยติ ฯ [๑๗๒๐] สุริยสฺส ^๕- ภิกฺขเว อุทยโต เอตํ ปุพฺพงฺคมํ เอตํ ปุพฺพนิมิตฺตํ ยทิทํ อรุณุคฺคํ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว ภิกฺขุโน จตุนฺนํ อริยสจฺจานํ ยถาภูตํ อภิสมยาย เอตํ ปุพฺพงฺคมํ เอตํ ปุพฺพนิมิตฺตํ ยทิทํ สมฺมาทิฏฺฐิ ฯ สมฺมาทิฏฺฐิกสฺเสตํ ^๖- ภิกฺขเว ภิกฺขุโน ปาฏิกงฺขํ อิทํ ทุกฺขนฺติ ยถาภูตํ ปชานิสฺสติ ฯเปฯ อยํ ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทาติ ยถาภูตํ ปชานิสฺสติ ฯ ตสฺมา ติห ภิกฺขเว อิทํ @เชิงอรรถ: ^๑ ยุ. ตํ เฉตฺวา ฯ ^๒ ยุ. อโต ฯ ^๓ ม. ยุ. สูเลสุ ฯ ^๔ ม. ยุ. สุขุมตฺตา ฯ @^๕ ม. สูริยสฺส ฯ ^๖ ม. ... ตสฺเสตํ ฯ ทุกฺขนฺติ โยโค กรณีโย ฯเปฯ อยํ ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทาติ โยโค กรณีโยติ ฯ [๑๗๒๑] ยาวกีวญฺจ ภิกฺขเว จนฺทิมสุริยา โลเก นุปฺปชฺชนฺติ เนว ตาว มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ มหโต โอภาสสฺส อนฺธตมํ ตทา โหติ อนฺธการติมิสา เนว ตาว รตฺตินฺทิวา ปญฺญายนฺติ น มาสทฺธมาสา ปญฺญายนฺติ น อุตุสํวจฺฉรา ปญฺญายนฺติ ฯ ยโต จ โข ภิกฺขเว จนฺทิมสุริยา โลเก อุปฺปชฺชนฺติ อถ มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ มหโต โอภาสสฺส เนว อนฺธตมํ ^๑- ตทา โหติ น อนฺธการติมิสา อถ รตฺตินฺทิวา ปญฺญายนฺติ มาสทฺธมาสา ปญฺญายนฺติ อุตุสํวจฺฉรา ปญฺญายนฺติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว ยาวกีวญฺจ ตถาคโต โลเก นุปฺปชฺชติ อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ เนว ตาว มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ มหโต โอภาสสฺส อนฺธตมํ ตทา โหติ อนฺธการติมิสา เนว ตาว จตุนฺนํ อริยสจฺจานํ อาจิกฺขณา โหติ เทสนา ปญฺญาปนา ปฏฺฐปนา วิวรณา วิภชนา อุตฺตานีกมฺมํ ฯ {๑๗๒๑.๑} ยโต จ โข ภิกฺขเว ตถาคโต โลเก อุปฺปชฺชติ อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ อถ มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ มหโต โอภาสสฺส เนว อนฺธตมํ ตทา โหติ น อนฺธการติมิสา อถ จตุนฺนํ อริยสจฺจานํ อาจิกฺขณา โหติ เทสนา ปญฺญาปนา ปฏฺฐปนา วิวรณา วิภชนา อุตฺตานีกมฺมํ ฯ กตเมสํ จตุนฺนํ ฯ ทุกฺขสฺส อริยสจฺจสฺส ฯเปฯ ทุกฺขนิโรธคามินีปฏิปทาย @เชิงอรรถ: ^๑ ม. อนฺธการตมํ ฯ อริยสจฺจสฺส ฯ ตสฺมา ติห ภิกฺขเว อิทํ ทุกฺขนฺติ โยโค กรณีโย ฯเปฯ อยํ ทุกฺขนิโรธคามินี ปฏิปทาติ โยโค กรณีโยติ ฯ

เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๑๙ หน้าที่ ๕๕๑-๕๕๔. http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/pali_item_s.php?book=19&item=1719&items=3&modeTY=2 อ่านโดยใช้เครื่องหมาย [เลขข้อ] เป็นเกณฑ์แบ่งข้อ :- http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/pali_item_s.php?book=19&item=1719&items=3&modeTY=2&mode=bracket อ่านเทียบพระไตรปิฎกฉบับภาษาบาลีอักษรโรมัน :- http://84000.org/tipitaka/read/roman_item_s.php?book=19&item=1719&items=3&modeTY=2 อ่านเทียบพระไตรปิฎกภาษาไทยฉบับหลวง :- http://84000.org/tipitaka/read/byitem_s.php?book=19&item=1719&items=3&modeTY=2 ศึกษาอรรถกถานี้ได้ที่ :- http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=19&i=1719 สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๑๙ http://84000.org/tipitaka/read/?index_19