![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
171. 4. Posiyattheragathavannana
anasannavarati ayasmato posiyattherassa gatha. Ka uppatti?
so kira purimabuddhesu katadhikaro tattha tattha vivattupanissayam bahum kusalam
upacinitva sugatisueva samsaranto ito dvenavute 1- kappe tissassa bhagavato kale
migaluddo hutva aranne vicarati. Atha bhagava tassa anuggaham katum arannam
gantva tassa cakkhupathe attanam dassesi. So bhagavantam disva pasannacitto
avudham nikkhipitva upasankamitva anjalim paggayha atthasi. Bhagava nisiditukamatam
dassesi. So tavadeva tinamutthiyo gahetva same bhumibhage sakkaccam santharitva
adasi. Nisidi tattha bhagava anukampam upadaya. Nisinne pana bhagavati anappakam
pitisomanassam patisamvedento bhagavantam vanditva sayampi ekamantam nisidi. Atha
bhagava "ettakam vattati imassa kusalabijan"ti utthayasana pakkami. Acirapakkante
bhagavati tam siho migaraja ghatesi. So kalankato devaloke nibbatti. "so
kira bhagavati anupagacchante 2- sihena ghatito niraye nibbattissati"ti tam disva
bhagava sugatiyam nibbattanattham kusalabijaropanatthanca upasankami.
So tattha yavatayukam thatva tato devalokato cavitva sugatisuyeva parivattento
imasmim buddhuppade savatthiyam annatarassa mahavibhavassa setthino putto
sangamajitattherassa kanitthabhata hutva nibbatti. Posiyotissa namam ahosi. So
vayappatto darapariggaham katva ekam puttam labhitva antimabhavikataya dhammataya
codiyamano jatiadim paticca uppannasamvego pabbajitva arannam pavisitva vupakattho
hutva catusaccakammatthanabhavanam 3- anuyunjanto na cirasseva vipassanam
@Footnote: 1 Si. catunavute 2 Si. anagacchante 3 Si. tacapancakakammatthanabhavanam
Ussukkapetva arahattam papuni. Tena vuttam apadane 1- :-
"himavantassavidure lambako nama pabbato
tattheva tisso sambuddho abbhokasamhi cankami.
Migaluddo tada asim aranne kanane aham
disvana tam 2- devadevam tinamutthimadasaham.
Nisidanattham buddhassa datva cittam pasadayim
sambuddham abhivadetva pakkamim uttaramukho.
Aciram gatamattam mam 3- migaraja ahethayi 4-
sihena pothito 5- santo tattha kalankato aham.
Asanne me katam kammam buddhasetthe anasave
sumutto saravegova devalokamagacchaham.
Yupo tattha subho asi punnakammabhinimmito
sahassakando satabhendu dhajalu haritamayo.
Pabha niddhavate tassa sataramsiva uggato
akinno devakannahi amodim kamakamiham.
Devaloka cavitvana sukkamulena codito
agantvana manussattam pattomhi asavakkhayam.
Catunavute ito 6- kappe nisidanamadasaham
duggatim nabhijanami tinamutthe idam phalam.
Kilesa jhapita mayham .pe. katam buddhassa sasanan"ti.
Arahattam pana patva bhagavantam vanditum savatthim agato natim 7- anukampaya
@Footnote: 1 khu.apa. 33/111/163 tinamutthidayakattherapadana (sya) 2 pali. disvanaham 3 cha.Ma.
@ gatamattassa 4 cha.Ma. apothayi 5 Si. patito 6 cha.Ma. catunnavutito 7 Si. natinam
Natigeham agamasi. Tattha nam puranadutiyika vanditva asanadanadina pathamam
upasika viya vattam dassetva therassa ajjhasayam ajananti paccha itthikuttadihi
palobhetukama ahosi. Thero "aho andhabala madisepi nama evam patipajjati"ti
cintetva kinci avatva utthayasana arannameva gato. Tam arannaka bhikkhu
"kim avuso atilahum nivattosi, 1- natakehi na ditthosi"ti pucchimsu. Thero tattha
pavattim acikkhanto:-
2- "anasannavara eta niccameva vijanata
gama arannamagamma tato geham upavisim
tato utthaya pakkamim anamantetva posiyo"ti
gatham abhasi. 2-
[34] Tattha anasannavarati eta itthiyo na asanna anupagata,
dureeva va thita hutva vara purisassa settha hitavaha, tanca kho niccameva
sabbakalameva, na rattimeva, na divapi, na rahovelayapi. Vijanatati vijanantena.
"anasannapara"tipi pali, so evattho. Ayam hettha adhippayo:- candahatthi-
assamahimsasihabyagghayakkharakkhasapisacapi manussanam anupasankamanta vara settha,
na anatthavaha, te pana upasankamanta ditthadhammikamyeva anattham kareyyum. Itthiyo
pana upasankamitva ditthadhammikam samparayikam vimokkhanissitampi attham vinasetva
mahantam anattham apadenti, tasma anasannavara eta niccameva vijanatati.
Idani tamattham attupanayikam katva dassento "gama"tiadimaha. Tattha gamati
gamam. Upayogatthe hi etam nissakkavacanam. Arannamagammati arannato agantva.
Makaro padasandhikaro, nissakke cetam upayogavacanam. Tatoti mancakato.
Anamantetvati analapitva puranadutiyikam "appamatta hohi"ti ettakampi avatva.
@Footnote: 1 Si. anivattosi 2-2 cha.Ma. "anasannavara eta"ti gatham abhasi
Posiyoti attanameva param viya vadati. Ye pana "pakkamin"ti pathanti, tesam
aham posiyo pakkaminti yojana. Ye pana "sa itthi theram gharam upagatam bhojetva
palobhetukama jata, tam disva thero tavadeva gehato nikkhamitva viharam gantva
attano vasanatthane mancake nisidi. Sapi kho itthi pacchabhattam alankatapatiyatta
vihare therassa vasanatthanam upasankami. Tam disva thero kinci avatva 1- utthaya
divatthanameva gato"ti vadanti, tesam "gama arannamagamma"ti gathapadassa attho
yatharutavaseneva 2- niyyati. Viharo hi idha "arannan"ti adhippeto.
Posiyattheragathavannana nitthita.
--------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 32 page 149-152.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_rm.php?B=32&A=3342&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=32&A=3342&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=171
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=5178
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=5449
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=5449
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]