![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
230. 3. Erakattheragathavannana
dukkha kama erakati ayasmato erakattherassa gatha. Ka uppatti?
ayampi purimabuddhesu katadhikaro tattha tattha bhave punnani upacinanto
siddhatthassa bhagavato kale kulagehe nibbattitva vinnutam patto ekadivasam sattharam
disva pasannamanaso satthu kinci databbayuttakam alabhanto "handaham kayasaram
punnam karissami"ti satthu gamanamaggam sodhetva samam akasi. Sattha tena tathagatam
maggam patipajji. So tattha bhagavantam disva pasannamanaso vanditva anjalim paggayha
pasannacitto yava dassanupacarasamatikkama buddharammanam pitim avijahanto atthasi.
So tena punnakammena devaloke nibbatto aparaparam punnani katva sugatisuyeva
@Footnote: 1 cha.Ma. tehi vimuttancati 2 cha.Ma. durannayanti 3 cha.Ma. urena 4 Si. pannapetum
Samsaranto imasmim buddhuppade savatthiyam sambhavaniyassa kutumbikassa putto
hutva nibbatti, erakotissa namam ahosi abhirupo dassaniyo pasadiko
itikattabbatasu 1- paramena veyyattiyena samannagato. Tassa matapitaro kulena
rupena 2- acarena vayena kosallena ca anucchavikam darikam anetva vivahakammam akamsu.
So taya saddhim samvasena gehe vasanto pacchimabhavikatta kenacideva samvegavatthuna samsare
samviggamanaso satthu santikam gantva dhammam sutva patiladdhasaddho pabbaji, tassa
sattha kammatthanam adasi. So kammatthanam gahetva katipayadivasatikkamena
ukkanthabhibhuto vihasi. Atha sattha tassa cittappavattim natva ovadavasena "dukkha
kama eraka"ti gatham abhasi. So tam sutva "ayuttam maya katam, 3- yoham evarupassa
satthu santike kammatthanam gahetva tam vissajjento 4- micchavitakkabahulo
vihasin"ti samvegajato vipassanaya yuttappayutto na cirasseva arahattam papuni. Tena
vuttam apadane 5- :-
"uttaritvana nadikam vanam gacchati cakkhuma
tamaddasasim sambuddham siddhattham varalakkhanam.
Kudalapitakamadaya samam katvana tam patham
sattharam abhivadetva sakam cittam pasadayim.
Catunnavutito kappe yam kammamakarim tada
duggatim nabhijanami maggadanassidam phalam.
Sattapannasakappamhi eko asim janadhipo
namena suppabuddhoti nayako so narissaro.
Kilesa jhapita mayham .pe. katam buddhassa sasanan"ti.
Araha pana hutva annam byakaronto:-
@Footnote: 1 Si. kattabbakattabbesu 2 Ma. kulanurupena 3 Ma. katam mogha
@4 Si. vissajjitva 5 khu.apa. 32/32/237 maggadayakattherapadana
[93] "dukkha kama eraka
na sukha kama eraka
yo kame kamayati
dukkham so kamayati eraka
yo kame na kamayati 1-
dukkham so na kamayati eraka"ti
tameva bhagavata vuttagatham paccudahasi.
Tattha dukkha kamati ime vatthukamakilesakama dukkhavatthutaya viparinama-
dukkhasamsaradukkhasabhavato ca dukkha dukkhamadukkhanibbattika 2-. Vuttam hetam:-
"appassada kama bahudukkha bahupayasa, adinavo ettha bhiyyo"tiadi. 3-
Erakati pathamam tava bhagava tam alapati, paccha pana thero attanam namena kathesi.
Na sukha kamati kama namete janantassa sukha na honti, ajanantassa
pana sukhato upatthahanti. Yathaha "yo sukham dukkhato adda, 4- dukkhamaddakkhi sallato"ti-
adi. 5- Yo kame kamayati, dukakham so kamayatiti yo satto kilesakamena 6- vatthu-
kame kamayati, tassa tam kamanam sampati saparilahataya, ayatim apayadukkhahetutaya
ca vattadukkhahetutaya ca dukkham. Vatthukama pana dukkhassa vatthubhuta. Iti so
dukkhasabhavam dukkhanimittam dukkhavatthunca kamayatiti vutto. Itaram patipakkhavasena
tamevattham 7- napetum vuttam, tasma tassattho vuttavipariyayena veditabbo.
Erakattheragathavannana nitthita.
@Footnote: 1 Si. kamayati eraka 2 Si. dukkha dukkha kama 3 vinaYu.mahavi. 2/417/306
@pacittiyakanda: aritthasikkhapada, Ma.mu. 12/234/196 alagaddupamasutta 4 Si. dakkhi
@5 sam.sala. 18/368/257 pathamakasagathavagga: datthabbasutta (sya),
@khu.iti. 25/53/275 dutiyavedanasutta, khu.thera. 26/986/395 sariputtattheragatha
@6 Si. kilesakame 7 Si. itarapatipakkhavasena ceva vatthum
The Pali Atthakatha in Roman Book 32 page 300-302.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_rm.php?B=32&A=6680&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=32&A=6680&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=230
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=5520
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=5712
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=5712
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]