![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
13. Bhikkhaparamparajatakam.
Sukhumalarupam disvanati idam sattha jetavane viharanto annataram
kutumbikam arabbha kathesi.
So kira saddho hoti pasanno tathagatassa ceva sanghassa ca nivaddham
mahasakkaram karoti. Athekadivasam so cintesi aham buddharatanassa ceva
sanghassa ca panitabhojanani ceva sukhumavatthani ca dadanto nivaddham
mahasakkaram karomi idani dhammaratanassapi mahasakkaram karissami kinnu
kho tassa sakkaram karontena katabbanti. So bahuni gandhamaladini
adaya jetavanam gantva sattharam vanditva pucchi aham bhante
dhammaratanassa sakkaram kattukamo kinnu kho tassa sakkaram karontena
katabbanti. Atha nam sattha sace dhammaratanassa sakkaram katukamo
dhammabhandagarikassa anandassa sakkaram karohiti aha. So
sadhuti sampaticchitva punadivase theram nimantetva mahantena sakkarena
attano geham netva maharahasane nisidapetva gandhamaladihi
pujetva nanaggarasabhojanam datva mahagghe ticivarapahonake satake
Adasi. Theropi ayampi sakkaro dhammaratanassa kato na mayham
anucchaviko dhammasenapatissa anucchavikoti cintetva pindapatanca
vatthani ca viharam niharitva sariputtattherassa adasi. Sopi ayam
sakkaro dhammaratanassa kato ekantena dhammassamisammasambuddhasseva
anucchavikoti cintetva dasabalassa adasi. Sattha attano
uttaritaram adisva pindapatam paribhunji civarasatake aggahesi.
Bhikkhu dhammasabhayam katham samutthapesum avuso asukonama kutumbiko
dhammaratanassa sakkaram karomiti dhammabhandagarikassa anandattherassa
adasi thero nayam mayham anucchavikoti dhammasenapatino adasi
sopi nayam mayham anucchavikoti tathagatassa adasi tato tathagato
annam uttaritaram apassanto attano dhammassamitaya mayhameva so
sakkaro anucchavikoti tam pindapatam paribhunjitva civarasatake ca
ganhi evam so pindapato yathanucchavikataya dhammassaminova padamule
gatoti. Sattha agantva kayanuttha bhikkhave etarahi kathaya
sannisinnati pucchitva imayanamati vutte na bhikkhave idaneva
pindapato paramparaya yathanucchavikam gacchati pubbe anuppannepi
buddhe agamasiyevati vatva tehi yacito atitam ahari
atite baranasiyam brahmadatto agatigamanam pahaya dasa rajadhamme
akopento dhammena rajjam karesi. Evam santepissa vinicchayo na
hoti sunnoviya. Raja attano agunagavesako hutva anto-
nivesanadinipi parigganhanto antepure ca antonagare ca dvaragamesu
Ca attano agunam kathentam adisva janapade gavesissamiti amaccanam
rajjam niyyadetva purohitena saddhim annatakavesena kasikaratthe
caranto kanci agunam kathentam adisva paccante ekam nigamam gantva
bahidvarasalayam nisidi. Tasmim khane nigamavasi asitikotivibhavo
kutumbiko mahantena parivarena nhanatittham gacchanto salayam nisinnam
suvannavannam sukhu malasariram rajanam disva uppannasineho salam
pavisitva patisantharam katva idheva hothati vatva geham gantva
nanaggarasabhojanam sampadetva mahantena parivarena bhattabhajanani
gahapetva agamasi. Tasmim khane himavantavasi pancabhinno
tapaso agantva tatatheva nisidi. Nandamulakapabbharato
paccekabuddhopi akasena agantva tattheva nisidi. Kutumbiko
ranno hatthadhovanam datva nanaggarasehi supabyanjanehi bhattapatim
sajjetva ranno upanamesi. Raja tam gahetva purohitassa
brahmanassa adasi. Brahmano tam bhattapatim gahetva tapasassa
adasi. Tapaso tam bhattapatim gahetva paccekabuddhassa santikam
gantva vamahatthena bhattapatim gahetva dakkhinahatthena kamandalum
gahetva dakkhinodakam datva patte bhattam pakkhipi. So kanci
animantetva anapucchitva paribhunji. Tassa bhattakiccapariyosane
kutumbiko cintesi maya ranno bhattam dinnam ranna bhattam brahmanassa
dinnam brahmanena bhattam tapasassa dinnam tapasena paccekabuddhassa
bhattam dinnam paccekabuddho kanci anapucchitvava paribhunji kinnu
Kho imesam ettakanam danakaranam kim imassa kanci anapucchitva
bhunjanakaranam anupubbena te pucchissamiti. So ekekam
upasankamitva vanditva pucchi. Tepissa kathesum
sukhumalarupam disva rattha vivanamagatam
kutagaravarupetam mahasayanamupasitam
tassa te pemakenaham adasim vaddhamodanam
salinam vicittam bhattam sucimamsupasecanam
tam tvam bhattam patiggayha brahmanassa adapayi
attanam anasitvana koyam dhammo namatthu te.
Acariyo brahmano mayham kiccakiccesu pavato
guru ca amantaniko ca datumarahami bhojanam.
Brahmanamdani pucchami gotamam rajapujitam
raja te bhattam padasi sucimamsupasecanam
tam tvam bhattam patiggayha isissa bhojanam ada
akhettannusi danassa koyam dhammo namatthu te.
Bharami puttadare ca gharesu gadhito aham
bhunja manusike kame anusasami rajino
arannikassa isino ciram rattam tapassino
vuddhassa bhavitattassa datumarahami bhojanam.
Isincadani pucchami kisam dhammanisanthitam
parulhakacchanakhalomam pankadantam rajassiram
Eko aranne viharasi navakankhasi jivitam
bhikkhu kena taya seyyo yassa tvam bhojanam ada.
Khanamalukalambani bilalitakkalani ca
dhunisamakanivaram sasadiyam pasadiyam
sakam bhimsam madhumamsam badara amalakani ca
tani ahattha bhunjami atthi me so pariggaho
pacanto apacantassa amamassa sakincano
anadanassa sadano datumarahami bhojanam.
Bhikkhuncadani pucchami tunhimasina subbatam
isi tebhattam padasi sucimamsupasecanam
tam tvam bhattam patiggayha tunhi bhunjasi ekako
nannam kanci nimantesi koyam dhammo namatthu te.
Na pacami na pacemi na chindami na chedaye
tam mam akincanam natva sabbapapehi aranam
vamena bhikkham adaya dakkhinena kamandalum
isi me bhattam padasi sucimamsupasecanam.
Ete hi datumarahanti samama sapariggaha
paccanikamaham manne yo dataram nimantayeti.
Tattha vivananti nirudakarannasadisam imam paccantam agatam.
Kutagaravarupetanti kutagaravarena upetam varakutagaravasinanti attho.
Mahasayanamupasitanti tattheva supannattam sirisayanam upasitam. Tassa
Teti evarupam tam disva aham. Pemakenati tassa tava pemakena.
Vaddhamodananti uttamodanam. Vicittanti apagatakhandakalakehi vicitta-
tandulehi katam. Adapayiti adasi. Attananti attana ayameva
va patho. Anasitvanati abhunjitva. Koyam dhammoti maharaja
ko esa tumhakam sabhavo. Namatthu teti namo tava atthu yo
tvam attana abhunjitva parassa adasi. Acariyoti kutumbika
esa mayham acarasikkhapako acariyo. Pavatoti uyyutto.
Amantanikoti amantetabbayuttako maya dinnam gahetum anurupo.
Datumarahamiti tasma aham evarupassa acariyassa bhojanam datum arahamiti
raja brahmanassa gunam vannesi. Akhettannusiti kamam danassa
khettam mayi dinnam mahapphalam na hotiti evam attani danam akhettam janasi
manneti. Anusasamiti attano attham pahaya ranno atthanca dhammanca
anusasami evam attano agunam kathetva. Arannikassati isino
gunam kathesi. Isinoti siladigunapariyesakassa. Tapassinoti
tapassikassa. Vuddhassati panditassa gunavuddhassa. Navakankhasiti sayam
dullabhabhojano hutva evarupam bhojanam annassa desi kim attano
jivitam na kankhasi. Bhikkhu kenati ayam katarena gunena taya setthataro.
Khanamalukalambaniti khananto alukalambani ceva talakandani ca.
Bilalitakkalani cati vilalikandatakkalakandani ca. Dhunisamakanivaranti
samakam nivaranca dhunitva. Sasadiyam pasadiyanti ete samakanivare
Dhunanto sasadetva puna sukkhapite pasadetva suppena papphotetva
tandule kotetva tandule adaya pacitva bhunjamiti vadati.
Sakanti yam kinci supeyyapannam. Mamsanti sihabyagghavighasadimamsam.
Tani ahatthati tani sakadini aharitva. Amamassati
tanhaditthimamarahitassa. Sakincanoti sapalibodho. Anadanassati
niggahanassa. Datumarahamiti evarupassa paccekabuddhassa attana
laddhabhojanam datum arahami. Tunhimasinanti kinci avatva
nisinnam. Akincananti ragakincanadirahitam. Arananti virahitam
sabbapapani pahaya thitam. Kamandalunti kamandam. Ete hiti
ete raja dayo tayo janati hattham pasaretva te niddisanto
evamaha. Datumarahantiti madisassa datum arahanti. Paccanikanti
paccanikapatipadam dayakassa hi nimantanam ekavisatiya anesanasu
annataraya pindapatipindapariyesanaya jivitakappanasankhata
micchajivapatipattinama hotiti.
Tassa tam sutva kutumbiko attamano dve osanagatha abhasi
atthaya vata me ajja idhagacchi rathesabho
yoham ajja pajanami yattha dinnam mahapphalam.
Ratthesu giddha rajano kiccakiccesu brahmana
isi mulaphale giddha vippamutta ca bhikkhavoti.
Tattha rathesabhoti rajanam sandhayaha. Kiccakiccesuti ranno
kiccakaraniyesu. Bhikkhavoti paccekabuddhabhikkhavo pana sabbabhavehi vippamutta.
Paccekabuddho tassa dhammam desetva sakatthanameva gato.
Tatha tapaso. Raja pana katipaham tassa santike vasitva
baranasimeva gato.
Sattha imam dhammadesanam aharitva na bhikkhave idaneva pindapato
yathanucchavikam gacchati pubbepi gatoyevati vatva jatakam samodhanesi
tada dhammapujakakutumbiko dhammaratanassa sakkarakarako kutumbiko ahosi
raja anando purohito sariputto ahosi paccekabuddho
parinibbuto himavantatapaso pana ahameva sammasambuddhoti.
Bhikkhaparamparajatakam terasamam.
Iti
jatakatthakathaya terasajatakapatimanditassa
pakinnakanipatassatthavannana nitthita.
Kedaram kinnaraceva ukkusuddalako bhisa
suruci uposathoceva moro tacchakavanijo
sadhino brahmano bhikkha teraseva pakinnaketi.
The Pali Atthakatha in Roman Book 40 page 374-381.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_rm.php?B=40&A=7636&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=40&A=7636&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=27&i=2024
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=27&A=7940
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=27&A=8334
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=27&A=8334
Contents of The Tipitaka Volume 27
http://84000.org/tipitaka/read/?index_27
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]