อรรถกถาเล่มที่ ๑๑ หน้าที่ ๙๕.

วิชฺชา อุปฺปตตํ เสฏฺฐาติ ปุริมปเญฺห กิร สุตฺวา สมีเป ฐิตา เอกา เทวตา "เทวเต กสฺมา ตฺวํ เอตํ ปญฺหํ ทสพลํ ปุจฺฉสิ, อหํ เต กเถสฺสามี"ติ อตฺตโน ลทฺธิยา ^๑- ปญฺหํ กเถสิ. อถ นํ อิตรา เทวตา อาห "ยาว ธํสี ^๒- เทวเต ยาว ปคพฺภมุขรา, อหํ พุทฺธํ ภควนฺตํ ปุจฺฉามิ, ตฺวํ มยฺหํ กสฺมา กเถสี"ติ นิวตฺติตฺวา ^๓- ตเมว ปญฺหํ ทสพลํ ปุจฺฉิ. อถสฺสา สตฺถา วิสชฺเชนฺโต วิชฺชา อุปฺปตตนฺติอาทิมาห. ตตฺถ วิชฺชาติ จตุมคฺควิชฺชา. สา หิ อุปฺปชฺชมานา ^๔- สพฺพากุสลธมฺเม สมุคฺฆาเฏติ. ตสฺมา "อุปฺปตตํ เสฏฺฐา"ติ วุตฺตา. อวิชฺชาติ วฏฺฏมูลกมหาอวิชฺชา. สา หิ นิปตนฺตานํ โอสีทนฺตานํ วรา. ปวชฺชมานานนฺติ ^๕- ปทสา จรมานานํ ชงฺคมมานานํ ^๖- อโนมปุญฺญกฺเขตฺตภูโต สํโฆ วโร. ตญฺหิ ตตฺถ ตตฺถ ทิสฺวา ปสนฺนจิตฺตา สตฺตา โสตฺถึ ปาปุณนฺติ. พุทฺโธติ ปุตฺโต โหตุ ^๗- อญฺโญ วา, เยสํ เกสญฺจิ วทมานานํ พุทฺโธ วโร. ตสฺส หิ ธมฺมเทสนํ อาคมฺม อเนกสตสหสฺสานํ ปาณานํ พนฺธนโมกฺโข โหตีติ. จตุตฺถํ. ๕. ภีตาสุตฺตวณฺณนา [๗๕] ปญฺจเม กึสูธ ภีตาติ กึ ภีตา. มคฺโค จเนกายตนํ ปวุตฺโตติ อฏฺฐตึสารมฺมณวเสน อเนเกหิ การเณหิ กถิโต. เอวํ สนฺเต กิสฺส ภีตา หุตฺวา อยํ ชนตา ทฺวาสฏฺฐี ทิฏฺฐิโย อคฺคเหสีติ วทติ. ภูริปญฺญาติ พหุปญฺญา อุสฺสนฺนปญฺญา. ^๘- ปรโลกํ น ภาเยติ อิมสฺมา โลกา ปรโลกํ คจฺฉนฺโต น ภาเยยฺย. ปณิธายาติ ฐเปตฺวา. พหุอนฺนปานํ ^๙- ฆรมาวสนฺโตติ อนาถปิณฺฑิกาทโย วิย พหุนฺนปาเน ^๑๐- ฆเร วสนฺโต. สํวิภาคีติ อจฺฉราย คหิตํปิ นเขน ผาเลตฺวา ปรสฺส ทตฺวาว ภุญฺชนสีโล. วทญฺญูติ วุตฺตมตฺถเมว. อิทานิ คาถาย องฺคานิ อุทฺธริตฺวา ทสฺเสตพฺพานิ. "วาจนฺ"ติ หิ อิมินา จตฺตาริ สุจริตานิ ^๑๑- คหิตานิ, "มเนนา"ติ ปเทน ตีณิ มโนสุจริตานิ, "กาเยนา"ติ @เชิงอรรถ: ^๑ ฉ.ม. ขนฺติยา ลทฺธิยา ^๒ ฉ.ม., อิ. ปธํสี วเทสิ ^๓ ฉ.ม., อิ. นิวตฺเตตฺวา @^๔ ฉ.ม. อุปฺปตมานา ^๕ ฉ.ม. ปวชมานานนฺติ ^๖ ฉ.ม. ชงฺคมานํ @^๗ ฉ.ม., อิ. พุทฺโธติ ยาทิโส ปุตฺโต วา โหตุ ^๘ อิ. ทสฺสนปญฺญา @^๙ ฉ.ม., อิ. พหฺวนฺนปานํ... ^๑๐ ฉ.ม., อิ. พหฺวนฺนปาเน @^๑๑ ฉ.ม., อิ. วจีสุจริตานิ

เนื้อความอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๑๑ หน้าที่ ๙๕. http://84000.org/tipitaka/read/attha_page.php?book=11&page=95&pages=1&modeTY=2&edition=pali ศึกษาพระสูตร (เนื้อความ) นี้แยกตามสารบัญ :- http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=11&A=2494&modeTY=2&pagebreak=1 http://84000.org/tipitaka/atthapali/th_line.php?B=11&A=2494&modeTY=2&pagebreak=1#p95