อรรถกถาเล่มที่ ๒๗ หน้าที่ ๑๔๕.

ฯเปฯ พฺรหฺมา วา "นาลํ เต ปฏิเสวโต อนฺตรายายา"ติ สห ธมฺเมน อนุยุญฺชิตุํ สมตฺโถ นตฺถิ. โย จ ภควตา ^๑- นิรวเสสวฏฺฏทุกฺขนิสฺสรณาย สีลสมาธิปญฺญาสงฺคโห สตฺตโกฏฺฐาสิโก สตฺตตฺตึสปฺปเภโท อริยมคฺคปุพฺพงฺคโม อนุตฺตโร นิยฺยานธมฺโม เทสิโต, โส เอกนฺเตเนว นิยฺยาติ ปฏิปนฺนสฺส วฏฺฏทุกฺขโต, ^๒- ยโต นํ โกจิ สมโณ วา ฯเปฯ พฺรหฺมา วา "นิยฺยานธมฺโม ตยา เทสิโต น นิยฺยาตี"ติ สห ธมฺเมน อนุยุญฺชิตุํ สมตฺโถ นตฺถิ. วุตฺตเญฺหตํ:- "สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส เต ปฏิชานโต อิเม ธมฺมา อนภิสมฺพุทฺธา"ติ ^๓- วิตฺถาโร. เอวเมตานิ อตฺตโน ญาณปฺปหานเทสนาวิเสสานํ อวิตถภาวาวโพธนโต อวิปรีตาการปฺปวตฺตานิ ภควโต จตุเวสารชฺชญาณานิ ตถานิ อวิตถานิ อนญฺญถานิ. เอวมฺปิ ภควา ตถานิ อาคโตติ ตถาคโต. ตถา นิรยคติ ติรจฺฉานคติ เปตคติ มนุสฺสคติ เทวคตีติ ปญฺจ คติโย. ตาสุ สญฺชีวาทโย อฏฺฐ มหานิรยา, กุกฺกุฬาทโย โสฬส อุสฺสทนิรยา, โลกนฺตริกนิรโย จาติ สพฺเพปิเม เอกนฺตทุกฺขตาย นิรสฺสาทฏฺเฐน นิรยา จ, สกกมฺมุนา คนฺตพฺพโต คติ จาติ นิรยคติ. ติพฺพนฺธการสีตนรกาปิ เอเตเสฺวว อนฺโตคธา. กิมิกีฏปฏงฺคสรีสปปกฺขิโสณสิงฺคาลาทโย ติริยํ อญฺฉิตภาเวน ติรจฺฉานา นาม, เต เอว คตีติ ติรจฺฉานคติ. ขุปฺปิปาสิตปรทตฺตูปชีวินิชฺฌาม- ตณฺหิกาทโย ทุกฺขพหุลตาย ปกฏฺฐสุขโต อิตา วิคตาติ เปตา, เต เอว คตีติ เปตคติ. กาลกญฺจิกาทิอสุราปิ เอเตเสฺวว อนฺโตคธา. ปริตฺตทีปวาสีหิ สทฺธึ ชมฺพุทีปาทิจตุมหาทีปวาสิโน มนโส อุสฺสนฺนตาย มนุสฺสา, เต เอว คตีติ มนุสฺสคติ. จาตุมหาราชิกโต ปฏฺฐาย ยาว เนวสญฺญานาสญฺญายตนูปคาติ อิเม @เชิงอรรถ: ^๑. อิ. ภควโต ^๒ ปฏิปนฺนสฺส วฏฺฏทุกฺขโต โมกฺขาย โหติ. อุทาน. อ. ๑๔๔ @^๓ ม.มู. ๑๒/๑๕๐/๑๑๐

เนื้อความอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๒๗ หน้าที่ ๑๔๕. http://84000.org/tipitaka/read/attha_page.php?book=27&page=145&pages=1&modeTY=2&edition=pali ศึกษาพระสูตร (เนื้อความ) นี้แยกตามสารบัญ :- http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=27&A=3187&modeTY=2&pagebreak=1 http://84000.org/tipitaka/atthapali/th_line.php?B=27&A=3187&modeTY=2&pagebreak=1#p145