อรรถกถาเล่มที่ ๓๒ หน้าที่ ๓๔๓.

น สกฺกา เคหํ อาวสิตุํ, เต โภคา ทุกฺเขน กสิเรน อธิคนฺตพฺพตาย ทุรธิคมา. เอวํ สนฺเต ฆราวาสํ ปหาย ปพฺพชฺชํเยว อนุติฏฺเฐยฺยํ, เอวมฺปิ กิจฺฉา วุตฺติ โน อิตรีตเรน อิธ ^๑- อิมสฺมึ พุทฺธสาสเน อิตรีตเรน ยถาลทฺเธน ปจฺจเยน อมฺหากํ วุตฺติ ชีวิกา กิจฺฉา ทุกฺขา, ฆราวาสานํ ทุรธิวาสตาย โภคานญฺจ ทุรธิคมตาย เคเห อิตรีตเรน ปจฺจเยน ยาเปตพฺพตาย กิจฺฉา กสิรา วุตฺติ อมฺหากํ, ตตฺถ กึ กาตุํ วฏฺฏตีติ? ยุตฺตํ จินฺเตตุํ สตตมนิจฺจตํ สกลํ ^๒- ทิวสํ ปุพฺพรตฺตาปรรตฺตญฺจ เตภูมิกธมฺมชาตํ อนิจฺจตนฺติ, ตโต อุปฺปาทวยวนฺตโต อาทิอนฺตวนฺตโต ^๓- ตาวกาลิกโต จ น นิจฺจนฺติ "อนิจฺจนฺ"ติ จินฺเตตุํ วิปสฺสิตุํ ยุตฺตํ. อนิจฺจานุปสฺสนาย สิทฺธาย อิตรานุปสฺสนา สุเขเนว สิชฺฌนฺตีติ อนิจฺจานุปสฺสนาว เอตฺถ วุตฺตา, อนิจฺจสฺส ทุกฺขานตฺตตานํ อพฺยภิจรณโต สาสนิกสฺส สุขคฺคหณโต จ. เตนาห "ยทนิจฺจํ ตํ ทุกฺขํ, ยํ ทุกฺขํ ตทนตฺตา"ติ ^๔- "ยํ กิญฺจิ สมุทยธมฺมํ, สพฺพํ ตํ นิโรธธมฺมํ "๕-, "วยธมฺมา สงฺขารา"ติ ^๖- จ, ตทมินา เอวํ อญฺญมญฺญํ ปฏิปกฺขวเสน ^๗- อปราปรํ อุปฺปนฺเน วิตกฺเก นิคฺคเหตฺวา อนิจฺจตามุเขน วิปสฺสนํ อารภิตฺวา อิทานิ กตกิจฺโจ ชาโตติ ทสฺเสติ. เตน วุตฺตํ "อตฺตโน ปฏิปตฺตินฺ"ติอาทิ. อิทเมว เถรสฺส อญฺญาพฺยากรณํ อโหสิ. เชนฺตตฺเถรคาถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา. ------------- ๒๔๙. ๒. วจฺฉโคตฺตตฺเถรคาถาวณฺณนา เตวิชฺโชหํ มหาฌายีติ อายสฺมโต วจฺฉโคตฺตตฺเถรสฺส คาถา. กา อุปฺปตฺติ? @เชิงอรรถ: ^๑ ปาลิ. อิตรีตเรเนว ^๒ ม. สพฺพกาลํ ^๓ สี. อนิจฺจตฺตา ตโต @^๔ สํ.ขนฺธ. ๑๗/๑๕/๑๙ ยทนิจฺจสุตฺต ^๕ วินย.มหา. ๔/๑๙/๑๗ ปญฺจวคฺคิกถา, @ ที.มหา. ๑๐/๓๗๑/๒๔๗ สกฺกปญฺหสุตฺต, สํ.มหา. ๑๙/๑๐๘๑/๓๖๙ ธมฺมจกฺกปฺปวตฺตนสุตฺต @^๖ ที.มหา. ๑๐/๒๑๘/๑๓๕ มหาปรินิพฺพานสุตฺต ^๗ ม. ปฏิกฺเขปวเสน

เนื้อความอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๓๒ หน้าที่ ๓๔๓. http://84000.org/tipitaka/read/attha_page.php?book=32&page=343&pages=1&modeTY=2&edition=pali ศึกษาพระสูตร (เนื้อความ) นี้แยกตามสารบัญ :- http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=32&A=7628&modeTY=2&pagebreak=1 http://84000.org/tipitaka/atthapali/th_line.php?B=32&A=7628&modeTY=2&pagebreak=1#p343