อรรถกถาเล่มที่ ๕๓ หน้าที่ ๓๖๔.

สมฺมาอาชีโว, อิเม ธมฺมา สีลกฺขนฺเธ สงฺคหิตา"ติ ^๑- อยํ ชาติสงฺคโห นาม. "เอกชาติกา อาคจฺฉนฺตู"ติ วุตฺตฏฺฐาเน วิย หิ อิธ สพฺเพ ชาติยา เอกสงฺคหํ คตา. "สพฺเพ โกสลฺลกา อาคจฺฉนฺตุ, สพฺเพ มาคธิกา, สพฺเพ ทารุตจฺฉกา ^๒- อาคจฺฉนฺตุ ", "โย จาวุโส วิสาข สมฺมาวายาโม, ยา จ สมฺมาสติ, โย จ สมฺมาสมาธิ, อิเม ธมฺมา สมาธิกฺขนฺเธ สงฺคหิตา"ติ ^๑- อยํ สญฺชาติสงฺคโห นาม. "เอกฏฺฐาเน สาตา ชาติสมฺพนฺธา ^๓- สพฺพทา อาคจฺฉนฺตู"ติ วุตฺตฏฺฐาเน วิย หิ อิธ สพฺเพ สญฺชาติฏฺฐาเนน ^๔- นิวุตฺโถกาเสน เอกสงฺคหํ คตา. "สพฺเพ หตฺถาโรหา อาคจฺฉนฺตุ, สพฺเพ อสฺสาโรหา, สพฺเพ รถิกา อาคจฺฉนฺตุ ", "ยา จาวุโส วิสาข สมฺมาทิฏฺฐิ, โย จ สมฺมาสงฺกปฺโป, อิเม ธมฺมา ปญฺญากฺขนฺเธ สงฺคหิตา"ติ ^๑- อยํ กิริยาสงฺคโห นาม. สพฺเพว เหเต อตฺตโน กิริยากรเณน เอกสงฺคหํ คตา. "จกฺขายตนํ กตมกฺขนฺธคณนํ ^๕- คจฺฉติ? จกฺขายตนํ รูปกฺขนฺธคณนํ คจฺฉติ. หญฺจิ จกฺขายตนํ รูปกฺขนฺธคณนํ คจฺฉติ, เตน วต เร วตฺตพฺเพ `จกฺขายตนํ รูปกฺขนฺเธน สงฺคหิตนฺ"ติ ^๖- อยํ คณนสงฺคโห นาม. อยมิธ อธิปฺเปโต, เอกโกฏฺฐาเสน รูปคณนาติ อยํ เหตฺถ อตฺโถ. เอส นโย สพฺพตฺถ. ------------------ ทุกนิทฺเทสวณฺณนา อุปาทาภาชนียกถา [๕๙๕] อิทานิ ทุวิธสงฺคหาทีสุ "อตฺถิ รูปํ อุปาทา, อตฺถิ รูปํ โน อุปาทา"ติ เอวํ เภทสพฺภาวโต ปุจฺฉาปุพฺพงฺคมํ ปทภาชนํ ทสฺเสนฺโต "กตมนฺตํ รูปํ อุปาทา"ติอาทิมาห. ตตฺถ อุปาทิยตีติ อุปาทา. มหาภูตานิ คเหตฺวา อมุญฺจิตฺวา ตานิ นิสฺสาย ปวตฺตตีติ อตฺโถ. อิทานิ ตํ ปเภทโต ^๗- ทสฺเสนฺโต "จกฺขายตนนฺ"ติ- อาทิมาห. @เชิงอรรถ: ^๑ ม.มู. ๑๒/๔๖๒/๔๑๒ ^๒ ฉ.ม. ภารุกจฺฉกา ^๓ สี. สํวฑฺฒา, ฉ.ม. สํวุทฺธา @^๔ สี. สญฺชาตฏฺฐาเนน ^๕ สี.,อิ.,ก. กตมํ ขนฺธคณนํ ^๖ อภิ. ๓๗/๔๗๑/๒๘๔ @^๗ ม. ปเภทํ

เนื้อความอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๕๓ หน้าที่ ๓๖๔. http://84000.org/tipitaka/read/attha_page.php?book=53&page=364&pages=1&modeTY=2&edition=pali ศึกษาพระสูตร (เนื้อความ) นี้แยกตามสารบัญ :- http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=53&A=9069&modeTY=2&pagebreak=1 http://84000.org/tipitaka/atthapali/th_line.php?B=53&A=9069&modeTY=2&pagebreak=1#p364