อานิสงส์แห่งการสร้างอาวาสในสวนมะม่วง

เมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน กรุงสาวัตถี มีอุบาสิกาคนหนึ่งได้ฟังว่า การถวายอาวาสมีผลมาก มีอานิสงส์มาก จึงเกิดฉันทะอยากสร้างอาวาสถวายสงฆ์

นางเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้า ถวายบังคมแล้วกราบทูลว่า นางประสงค์จะสร้างอาวาสแห่งหนึ่ง ขอพระองค์โปรดตรัสบอกสถานที่อันสมควร พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงทรงสั่งภิกษุทั้งหลายให้แสดงที่แก่เธอ

เมื่อได้สถานที่แล้ว อุบาสิกานั้นได้สร้างอาวาสที่น่ารื่นรมย์ในที่นั้น และให้ปลูกต้นมะม่วงล้อมรอบอาวาส อาวาสนั้นจึงมีต้นมะม่วงเรียงราย มีร่มเงา มีน้ำพร้อม มีพื้นขาวสะอาดเกลื่อนกลาดด้วยทราย งดงามน่าจับใจ

นางตกแต่งวิหารนั้นด้วยผ้าหลากสี ด้วยพวงดอกไม้ ของหอม และเครื่องประดับต่าง ๆ จนวิหารนั้นงดงามคล้ายเทพวิมาน นางให้ติดตั้งตะเกียงน้ำมัน เอาผ้าใหม่พันต้นมะม่วงทั้งหลาย และตกแต่งต้นมะม่วงรอบอาวาสอย่างประณีต

เมื่อสร้างวิหารสำเร็จแล้ว นางจัดการฉลอง นิมนต์หมู่สาวกของพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เป็นหมู่สูงสุดให้ฉัน แล้วมอบถวายวิหารนั้นแด่สงฆ์ด้วยมือของตน

ต่อมา เมื่ออุบาสิกานั้นทำกาลกิริยาแล้ว ได้ไปบังเกิดในสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ วิมานหลังใหญ่แวดล้อมด้วยสวนมะม่วงก็ปรากฏแก่เธอ นางแวดล้อมด้วยหมู่อัปสร เสวยทิพยสมบัติอยู่ในวิมานนั้น

ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้ไปถึงเทวโลก เห็นเทพธิดานั้นมีสวนมะม่วงทิพย์อันน่ารื่นรมย์ มีปราสาทใหญ่กึกก้องด้วยเสียงดนตรี มีหมู่เทพอัปสร และมีประทีปทองส่องสว่างอยู่เป็นนิตย์ จึงถามว่า เมื่อครั้งเกิดเป็นมนุษย์ นางได้ทำบุญอะไรไว้ ผลอันน่ารักเหล่านี้จึงเกิดแก่เธอ

เทพธิดานั้นดีใจที่พระเถระถาม จึงตอบว่า เมื่อครั้งเกิดเป็นมนุษย์ นางมีจิตเลื่อมใส ได้สร้างวิหารถวายสงฆ์ แวดล้อมด้วยต้นมะม่วง เมื่อสร้างวิหารสำเร็จแล้ว ได้ทำการฉลอง ตกแต่งต้นมะม่วงทั้งหลาย นิมนต์หมู่สาวกของพระผู้มีพระภาคเจ้าให้ฉัน แล้วมอบถวายวิหารนั้นแด่สงฆ์ด้วยมือของตน

นางกล่าวว่า เพราะบุญนั้น สวนมะม่วงทิพย์อันน่ารื่นรมย์จึงเกิดแก่เธอ ในสวนนี้มีปราสาทหลังใหญ่ กึกก้องด้วยเสียงดนตรี เจื้อยแจ้วด้วยหมู่เทพอัปสร และโภคะทุกอย่างที่น่ารักก็เกิดขึ้นแก่เธอ

อัมพวิมานจึงเป็นเรื่องผลบุญของการสร้างอาวาสถวายสงฆ์ อันประดับด้วยสวนมะม่วงและถวายด้วยจิตเลื่อมใส ผลแห่งทานนั้นปรากฏเป็นวิมานใหญ่ สวนมะม่วงทิพย์ และทิพยสมบัติอันงดงามในสวรรค์ชั้นดาวดึงส์