![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
31. 3. Pallankavimanavannana
pallankasetthe manisovannacitteti pallankavimanam. Tassa ka uppatti? bhagava
savatthiyam viharati jetavane anathapindikassa arame. 1- Tena ca samayena savatthiyam
annatarassa upasakassa dhita kulapadesadina sadisassa tattheva annatarassa
kulaputtassa dinna. Sa ca hoti akkodhana silacarasampanna patidevata
samadinnapancasila, uposathe sakkaccam uposathasilani ca rakkhati. Sa aparabhage
kalam katva tavatimsesu uppajji. Tam ayasma mahamoggallanatthero hettha
vuttanayeneva gantva:-
[307] "pallankasetthe manisonnacitte
pupphabhikinne sayane ulare
tatthacchasi devi mahanubhave
uccavaca iddhi vikubbamana.
[308] Ima ca te accharayo samantato
naccanti gayanti pamodayanti
deviddhipattasi mahanubhave
manussabhuta kimakasi punnam
kenasi evanjalitanubhava
vanno ca te sabbadisa pabhasati"ti
gathahi pucchi. 2-
Sapissa imahi gathahi byakasi:-
@Footnote: 1 cha.Ma. anathapindikassa arameti patha na dissanti. evamuparipi 2 Si. patipucchi
[309] "aham manussesu manussabhuta
addhe kule sunisa ahosim
akkodhana bhattu vasanuvattini
uposathe appamatta ahosim.
[310] Manussabhuta dahara apapika 1-
pasannacitta patimabhiradhayim
diva ca ratto ca manapacarini
aham pure silavati ahosim.
[311] Panatipata virata acorika
samsuddhakaya sucibrahmacarini
amajjapa no ca musa abhanim
sikkhapadesu paripurakarini.
[312] Catuddasim pancadasim ya ca pakkhassa atthami
patihariyapakkhanca pasannamanasa aham.
[313] Atthangupetam anudhammacarini
uposatham pitimana upavasim
imanca ariyam atthangavarehupetam
samadiyitva kusalam sukhudrayam.
Patimhi kalyani vasanuvattini 2-
ahosim pubbe sugatassa savika.
@Footnote: 1 Si. daharasapapika 2 ka. kalyanavasanuvattini
[314] Etadisam kusalam jivaloke
kammam karitvana visesabhagini
kayassa bheda abhisamparayam
deviddhipatta sugatimhi agata.
[315] Vimanapasadavare manorame
parivarita accharasanganena
sayampabha devagana ramenti mam 1-
dighayukim devavimanamagatan"ti.
#[307] Tattha pallankasettheti pallankavare uttamapallanke. Tamyevassa setthatam
dassetum "manisonnacitte"ti vuttam, vividharatanaramsijalasamujjalehi manihi ceva
suvannena ca vicitte "tattha"ti "sayane"ti ca vutte sayitabbatthanabhute
pallankasetthe.
#[308] Teti tuyham samantato. "pamodayanti"ti padam pana 2- apekkhitva "tan"ti
vibhatti viparinametabba. Pamodayantiti va pamodanam karonti, pamodanam tuyham
uppadentiti attho.
#[310] Dahara apapikati daharapi 3- apapika. "daharasu papika"ti va
patho, soyevattho. "daharassapapika"tipi pathanti, daharassa samikassa apapika,
sakkaccam upatthanena anaticariyaya ca bhaddikati attho. Tena vuttam
"pasannacitta"tiadi. Abhiradhayinti aradhesim. Rattoti rattiyam.
@Footnote: 1 ka. ramanti mam 2 Ma. parapadam
@3 Si. daharasapapikati dahara asim
#[311] Acorikati coriyarahita, adinnadana pativiratati attho. "virata
ca coriya"tipi patho, theyyato ca viratati attho. Samsuddhakayati
parisuddhakayakammantataya sammadeva suddhakaya, tato eva sucibrahmacarini samikato
annattha abrahmacariyasambhavato. Tatha hi vuttam:-
"mayanca bhariya natikkamama
amhepi bhariya natikkamanti
annatra tahi brahmacariyam carama
tasma hi amham dahara na miyyare"ti. 1-
Atha va sucibrahmacariniti sucino suddhassa brahmassa setthassa
uposathasilassa, maggabrahmacariyassa va anurupassa pubbabhagabrahmacariyassa vasena
sucibrahmacarini.
#[313] Anudhammacariniti ariyanam dhammassa anudhammam caranasila. Imanca
anantaram vuttam niddosataya ariyam, atthangavarehi 2- atthahi uttamangehi ariyatta
eva va ariyatthangavarehi upetam arogyatthena anavajjatthena ca kusalam sukhavipakataya
sukhanisamsataya ca sukhudrayam upavasinti yojana.
#[314] Visesabhaginiti visesassa dibbassa sampattibhavassa bhagini.
Sugatimhi agatati sugatim agata upagata, sugatimhi va sugatiyam dibbasampattiyam
agata. "sugatim hi agata"tipi patho tattha hiti nipatamattam, hetuattho va,
yasma sugatim agata, tasma visesabhaginiti yojana.
@Footnote: 1 khu.ja.dasaka. 27/1415/289 (sya) 2 Si.,i. atthangavarehiti
#[315] Vimanapasadavareti vimanesu uttamapasade, vimanasankhate va
aggapasade, vimane va vigatamane appamane mahante varapasade parivarita
accharasanganena sayampabha pamodami, "amhi"ti va padam anetva yojetabbam.
Dighayukinti hetthimehi devehi dighatarayukataya tatrupapannehi anappayukataya ca
dighayukim mam yathavuttam devavimanamagatam upagatam devagana ramentiti 1- yojana. Sesam
vuttanayameva.
Pallankavimanavannana nitthita.
--------------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 30 page 144-148.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=30&A=3067&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=30&A=3067&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=31
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=878
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=873
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=873
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]