พระไตรปิฎกเล่มที่ ๑ ภาษาบาลี อักษรไทย
พระวินัยปิฎกเล่มที่ ๑ วินย. มหาวิภงฺโค (๑)

     [๕๓๙]   อนาปตฺติ   เลเณ   คุหาย   ติณกุฏิกาย   อญฺญสฺสตฺถาย
วาสาคารํ      ฐเปตฺวา      สพฺพตฺถ      อนาปตฺติ     อุมฺมตฺตกสฺส
อาทิกมฺมิกสฺสาติ ฯ
                          สตฺตมสงฺฆาทิเสสํ นิฏฺฐิตํ ฯ
                                 -----------------
                               อฏฺฐมสงฺฆาทิเสสํ
     [๕๔๐]   เตน  สมเยน  พุทฺโธ  ภควา  ราชคเห  วิหรติ เวฬุวเน
กลนฺทกนิวาเป   ฯ   เตน   โข   ปน   สมเยน   อายสฺมตา  ทพฺเพน
มลฺลปุตฺเตน   ชาติยา   สตฺตวสฺเสน   อรหตฺตํ   สจฺฉิกตํ  โหติ  ยงฺกิญฺจิ
สาวเกน   ปตฺตพฺพํ   สพฺพํ   เตน   อนุปฺปตฺตํ  โหติ  นตฺถิ  จสฺส  กิญฺจิ
อุตฺตรึ กรณียํ กตสฺส วา ปฏิจโย ฯ
     [๕๔๑]   อถโข   อายสฺมโต   ทพฺพสฺส   มลฺลปุตฺตสฺส  รโหคตสฺส
ปฏิสลฺลีนสฺส   เอวํ   เจตโส   ปริวิตกฺโก  อุทปาทิ  มยา  โข  ชาติยา
สตฺตวสฺเสน   อรหตฺตํ   สจฺฉิกตํ   ยงฺกิญฺจิ   สาวเกน   ปตฺตพฺพํ   สพฺพํ
มยา   อนุปฺปตฺตํ   นตฺถิ   จ   เม   กิญฺจิ  อุตฺตรึ  กรณียํ  กตสฺส  วา
ปฏิจโย   กินฺนุ   โข  อหํ  สงฺฆสฺส  เวยฺยาวจฺจํ  กเรยฺยนฺติ  ฯ  อถโข
อายสฺมโต    ทพฺพสฺส    มลฺลปุตฺตสฺส   เอตทโหสิ   ยนฺนูนาหํ   สงฺฆสฺส
เสนาสนญฺจ    ปญฺญาเปยฺยํ   ภตฺตานิ   จ   อุทฺทิเสยฺยนฺติ   ฯ   อถโข
อายสฺมา    ทพฺโพ    มลฺลปุตฺโต   สายณฺหสมยํ   ปฏิสลฺลานา   วุฏฺฐิโต
เยน    ภควา    เตนุปสงฺกมิ   อุปสงฺกมิตฺวา   ภควนฺตํ   อภิวาเทตฺวา
เอกมนฺตํ  นิสีทิ  ฯ  เอกมนฺตํ  นิสินฺโน  โข  อายสฺมา  ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต
ภควนฺตํ    เอตทโวจ   อิธ   มยฺหํ   ภนฺเต   รโหคตสฺส   ปฏิสลฺลีนสฺส
เอวํ   เจตโส   ปริวิตกฺโก   อุทปาทิ  มยา  โข  ชาติยา  สตฺตวสฺเสน
อรหตฺตํ   สจฺฉิกตํ   ยงฺกิญฺจิ   สาวเกน  ปตฺตพฺพํ  สพฺพํ  มยา  อนุปฺปตฺตํ
นตฺถิ   จ   เม  กิญฺจิ  อุตฺตรึ  กรณียํ  กตสฺส  วา  ปฏิจโย  กินฺนุ  โข
อหํ   สงฺฆสฺส   เวยฺยาวจฺจํ  กเรยฺยนฺติ  ตสฺส  มยฺหํ  ภนฺเต  เอตทโหสิ
ยนฺนูนาหํ   สงฺฆสฺส  เสนาสนญฺจ  ปญฺญาเปยฺยํ  ภตฺตานิ  จ  อุทฺทิเสยฺยนฺติ
อิจฺฉามหํ    ภนฺเต   สงฺฆสฺส   เสนาสนญฺจ   ปญฺญาเปตุํ   ภตฺตานิ   จ
อุทฺทิสิตุนฺติ   ฯ   สาธุ   สาธุ  ทพฺพ  เตนหิ  ตฺวํ  สงฺฆสฺส  เสนาสนญฺจ
ปญฺญาเปหิ   ภตฺตานิ   จ  อุทฺทิสาหีติ  ฯ  เอวํ  ภนฺเตติ  โข  อายสฺมา
ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต ภควโต ปจฺจสฺโสสิ ฯ
     [๕๔๒]   อถโข  ภควา  เอตสฺมึ  นิทาเน  เอตสฺมึ  ปกรเณ  ธมฺมึ
กถํ   กตฺวา  ภิกฺขู  อามนฺเตสิ  เตนหิ  ภิกฺขเว  สงฺโฆ  ทพฺพํ  มลฺลปุตฺตํ
เสนาสนปญฺญาปกญฺจ    ภตฺตุทฺเทสกญฺจ    สมฺมนฺนตุ   ฯ   เอวญฺจ   ปน
ภิกฺขเว   สมฺมนฺนิตพฺโพ   ปฐมํ   ทพฺโพ  ยาจิตพฺโพ  ยาจิตฺวา  พฺยตฺเตน
ภิกฺขุนา ปฏิพเลน สงฺโฆ ญาเปตพฺโพ
     {๕๔๒.๑}   สุณาตุ  เม  ภนฺเต  สงฺโฆ ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ สงฺโฆ
อายสฺมนฺตํ    ทพฺพํ    มลฺลปุตฺตํ    เสนาสนปญฺญาปกญฺจ   ภตฺตุทฺเทสกญฺจ
สมฺมนฺเนยฺย ฯ เอสา ญตฺติ ฯ
     {๕๔๒.๒}   สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ สงฺโฆ อายสฺมนฺตํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ
เสนาสนปญฺญาปกญฺจ    ภตฺตุทฺเทสกญฺจ    สมฺมนฺนติ    ฯ   ยสฺสายสฺมโต
ขมติ     อายสฺมโต     ทพฺพสฺส    มลฺลปุตฺตสฺส    เสนาสนปญฺญาปกสฺส
จ    ภตฺตุทฺเทสกสฺส    จ    สมฺมติ   โส   ตุณฺหสฺส   ยสฺส   นกฺขมติ
โส ภาเสยฺย ฯ
     {๕๔๒.๓}   สมฺมโต   สงฺเฆน   อายสฺมา   ทพฺโพ   มลฺลปุตฺโต
เสนาสนปญฺญาปโก   จ   ภตฺตุทฺเทสโก   จ   ฯ  ขมติ  สงฺฆสฺส  ตสฺมา
ตุณฺหี ฯ เอวเมตํ ธารยามีติ ฯ
     [๕๔๓]   สมฺมโต   จ   ปนายสฺมา  ทพฺโพ  มลฺลปุตฺโต  สภาคานํ
สภาคานํ   ๑-   ภิกฺขูนํ  เอกชฺฌํ  เสนาสนํ  ปญฺญาเปติ  เย  เต  ภิกฺขู
สุตฺตนฺติกา    เตสํ   เอกชฺฌํ   เสนาสนํ   ปญฺญาเปติ   เต   อญฺญมญฺญํ
สุตฺตนฺตํ   สงฺคายิสฺสนฺตีติ   เย   เต   ภิกฺขู   วินยธรา  เตสํ  เอกชฺฌํ
เสนาสนํ   ปญฺญาเปติ   เต   อญฺญมญฺญํ  วินยํ  วินิจฺฉินิสฺสนฺตีติ  ๒-  เย
เต   ภิกฺขู  อาภิธมฺมิกา  ๓-  เตสํ  เอกชฺฌํ  เสนาสนํ  ปญฺญาเปติ  เต
อญฺญมญฺญํ   อภิธมฺมํ  ๔-  สากจฺฉิสฺสนฺตีติ  เย  เต  ภิกฺขู  ฌายิโน  เตสํ
เอกชฺฌํ   เสนาสนํ   ปญฺญาเปติ   เต   อญฺญมญฺญํ   น  พฺยาพาธิสฺสนฺตีติ
เย  เต  ภิกฺขู  ติรจฺฉานกถิกา  กายทฬฺหีพหุลา  วิหรนฺติ  เตสํปิ  เอกชฺฌํ
เสนาสนํ   ปญฺญาเปติ  อิมายปีเม  อายสฺมนฺโต  ๕-  รติยา  อจฺฉิสฺสนฺตีติ
เย  เต  ๖-  ภิกฺขู  วิกาเล  อาคจฺฉนฺติ  เตสํปิ เตโชธาตุํ สมาปชฺชิตฺวา
เตเนว   อาโลเกน   เสนาสนํ   ปญฺญาเปติ  ฯ  อปิสฺสุ  ภิกฺขู  สญฺจิจฺจ
วิกาเล  อาคจฺฉนฺติ  มยํ  อายสฺมโต  ทพฺพสฺส  มลฺลปุตฺตสฺส อิทฺธิปาฏิหาริยํ
ปสฺสิสฺสามาติ ฯ
     {๕๔๓.๑}   เต อายสฺมนฺตํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วเทนฺติ อมฺหากํ
อาวุโส ทพฺพ เสนาสนํ ปญฺญาเปหีติ ฯ เต อายสฺมา ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต เอวํ วเทติ
@เชิงอรรถ: ๑ สพฺพตฺถ อาเมณฺฑิตํ อกตํ โหติ ฯ ๒ สพฺพตฺถ วินิจฺฉิสฺสนฺตีตีติ
@อาคตํ ฯ ๓ ยุ. ม. ธมฺมกถิกา ฯ ๔ ยุ. ม. ธมฺมํ ฯ ๕ สพฺพตฺถ
@อายสฺมนฺตาติ อาคตํ ฯ ๖ ยุ. เยปิ เต ฯ ม. รา. เยปิ ฯ
กตฺถายสฺมนฺโต  ๑-  อิจฺฉนฺติ  กตฺถ  ปญฺญาเปมีติ  ฯ  เต  สญฺจิจฺจ  ทูเร
อปทิสฺสนฺติ   อมฺหากํ   อาวุโส   ทพฺพ   คิชฺฌกูเฏ   ปพฺพเต   เสนาสนํ
ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ   อาวุโส   ทพฺพ   ๒-   โจรปฺปปาเต   เสนาสนํ
ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ   อาวุโส  ทพฺพ  อิสิคิลิปสฺเส  กาฬสิลายํ  เสนาสนํ
ปญฺญาเปหิ    อมฺหากํ   อาวุโส   ทพฺพ   เวภารปสฺเส   สตฺตปณฺณคุหายํ
เสนาสนํ   ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ   อาวุโส  ทพฺพ  สีตวเน  สปฺปโสณฺฑิก-
ปพฺภาเร  เสนาสนํ  ปญฺญาเปหิ  อมฺหากํ  อาวุโส  ทพฺพ  โคมฏกนฺทรายํ
เสนาสนํ   ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ   อาวุโส   ทพฺพ   ตินฺทุกกนฺทรายํ  ๓-
เสนาสนํ   ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ   อาวุโส   ทพฺพ   กโปตกนฺทรายํ  ๔-
เสนาสนํ   ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ  อาวุโส  ทพฺพ  ตโปทาราเม  เสนาสนํ
ปญฺญาเปหิ   อมฺหากํ   อาวุโส  ทพฺพ  ชีวกมฺพวเน  เสนาสนํ  ปญฺญาเปหิ
อมฺหากํ อาวุโส ทพฺพ มทฺทกุจฺฉิสฺมึ มิคทาเย เสนาสนํ ปญฺญาเปหีติ ฯ
     {๕๔๓.๒}   เตสํ   อายสฺมา   ทพฺโพ   มลฺลปุตฺโต   เตโชธาตุํ
สมาปชฺชิตฺวา    องฺคุลิยา    ชลมานาย   ปุรโต   ปุรโต   คจฺฉติ   ฯ
เตปิ   เตเนว   อาโลเกน   อายสฺมโต  ทพฺพสฺส  มลฺลปุตฺตสฺส  ปิฏฺฐิโต
ปิฏฺฐิโต  คจฺฉนฺติ  ฯ  เตสํ  อายสฺมา  ทพฺโพ  มลฺลปุตฺโต  เอวํ เสนาสนํ
ปญฺญาเปติ    อยํ    มญฺโจ   อิทํ   ปีฐํ   อยํ   ภิสี   อิทํ   พิมฺโพหนํ
อิทํ   วจฺจฏฺฐานํ   อิทํ   ปสฺสาวฏฺฐานํ   อิทํ   ปานียํ   อิทํ  ปริโภชนียํ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. รา. กตฺถายสฺมนฺตา ฯ ๒ อิโต ปรํ ทพฺพาตฺยาลปนํ สพฺพตฺถ
@น ทิสฺสติ ฯ ๓ ยุ. รา. ตินฺทุกนฺทรายํ ฯ ๔ ยุ. ม. ตโปทกนฺทรายํ ฯ
อยํ   กตฺตรทณฺโฑ   อิทํ   สงฺฆสฺส   กติกสณฺฐานํ   อิมํ  กาลํ  ปวิสิตพฺพํ
อิมํ   กาลํ   นิกฺขมิตพฺพนฺติ   ฯ   เตสํ   อายสฺมา   ทพฺโพ  มลฺลปุตฺโต
เอวํ เสนาสนํ ปญฺญาเปตฺวา ปุนเทว เวฬุวนํ ปจฺจาคจฺฉติ ฯ
     [๕๔๔]   เตน  โข  ปน  สมเยน  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู  นวกา
เจว   โหนฺติ   อปฺปปุญฺญา   จ   ยานิ  สงฺฆสฺส  ลามกานิ  เสนาสนานิ
ตานิ   เตสํ   ปาปุณนฺติ   ลามกานิ   จ   ภตฺตานิ  ฯ  เตน  โข  ปน
สมเยน   ราชคเห  มนุสฺสา  อิจฺฉนฺติ  เถรานํ  ภิกฺขูนํ  อภิสงฺขาริกํ  ๑-
ทาตุํ   สปฺปึปิ   เตลํปิ   อุตฺตริภงฺคํปิ   เมตฺติยภุมฺมชกานํ   ปน   ภิกฺขูนํ
ปากติกํ   เทนฺติ   ยถารทฺธํ   กาณาชกํ  พิลงฺคทุติยํ  ฯ  เต  ปจฺฉาภตฺตํ
ปิณฺฑปาตปฏิกฺกนฺตา   เถเร   ภิกฺขู  ปุจฺฉนฺติ  ตุมฺหากํ  อาวุโส  ภตฺตคฺเค
กึ   อโหสิ  ตุมฺหากํ  อาวุโส  ภตฺตคฺเค  กึ  อโหสีติ  ๒-  ฯ  เอกจฺเจ
เถรา   เอวํ   วเทนฺติ   อมฺหากํ  อาวุโส  สปฺปิ  อโหสิ  เตลํ  อโหสิ
อุตฺตริภงฺคํ   อโหสีติ   ฯ   เมตฺติยภุมฺมชกา   ปน  ภิกฺขู  เอวํ  วเทนฺติ
อมฺหากํ   อาวุโส   น   กิญฺจิ   อโหสิ   ปากติกํ   ยถารทฺธํ  กาณาชกํ
พิลงฺคทุติยนฺติ ฯ
     [๕๔๕]   เตน  โข  ปน  สมเยน  กลฺยาณภตฺติโก  คหปติ  สงฺฆสฺส
จตุกฺกภตฺตํ  เทติ  นิจฺจภตฺตํ  ฯ  โส  ภตฺตคฺเค  สปุตฺตทาโร  อุปติฏฺฐิตฺวา
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. โปตฺถเกสุ อิโต ปรํ ปิณฺฑปาตนฺติปิ ทิสฺสติ ฯ
@๒ มรมฺมรามญฺญโปตฺถเกสุ อาเมณฺฑิตํ อกตํ โหติ ฯ ยุโรปิยโปตฺถเก ปน
@ตุมฺหากํ อาวุโส ภตฺตคฺเค กึ อโหสิ ตุมฺหากํ กึ อโหสีติ อาคตํ ฯ
ปริวิสติ   ฯ   อญฺเญ   โอทเนน   ปุจฺฉนฺติ   อญฺเญ   สูเปน   ปุจฺฉนฺติ
อญฺเญ   เตเลน   ปุจฺฉนฺติ   อญฺเญ   อุตฺตริภงฺเคน   ปุจฺฉนฺติ  ฯ  เตน
โข    ปน   สมเยน   กลฺยาณภตฺติกสฺส   คหปติโน   ภตฺตํ   สฺวาตนาย
เมตฺติยภุมฺมชกานํ   ภิกฺขูนํ   อุทฺทิฏฺฐํ   โหติ   ฯ  อถโข  กลฺยาณภตฺติโก
คหปติ   อารามํ   อคมาสิ   เกนจิเทว  กรณีเยน  ฯ  โส  เยนายสฺมา
ทพฺโพ    มลฺลปุตฺโต    เตนุปสงฺกมิ   อุปสงฺกมิตฺวา   อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ
มลฺลปุตฺตํ   อภิวาเทตฺวา   เอกมนฺตํ   นิสีทิ   ฯ  เอกมนฺตํ  นิสินฺนํ  โข
กลฺยาณภตฺติกํ    คหปตึ    อายสฺมา    ทพฺโพ    มลฺลปุตฺโต    ธมฺมิยา
กถาย สนฺทสฺเสสิ สมาทเปสิ สมุตฺเตเชสิ สมฺปหํเสสิ ฯ
     {๕๔๕.๑}   อถโข   กลฺยาณภตฺติโก   คหปติ  อายสฺมตา  ทพฺเพน
มลฺลปุตฺเตน    ธมฺมิยา   กถาย   สนฺทสฺสิโต   สมาทปิโต   สมุตฺเตชิโต
สมฺปหํสิโต   อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   เอตทโวจ   กสฺส   ภนฺเต
อมฺหากํ   ฆเร  สฺวาตนาย  ภตฺตํ  อุทฺทิฏฺฐนฺติ  ฯ  เมตฺติยภุมฺมชกานํ  โข
คหปติ   ภิกฺขูนํ  ตุมฺหากํ  ฆเร  สฺวาตนาย  ภตฺตํ  อุทฺทิฏฺฐนฺติ  ฯ  อถโข
กลฺยาณภตฺติโก   คหปติ   อนตฺตมโน   อโหสิ   กถํ  หิ  นาม  ปาปภิกฺขู
อมฺหากํ   ฆเร   ภุญฺชิสฺสนฺตีติ  ฆรํ  คนฺตฺวา  ทาสึ  อาณาเปสิ  เย  เช
เสฺว    ภตฺติกา   อาคจฺฉนฺติ   เต   โกฏฺฐเก   อาสนํ   ปญฺญาเปตฺวา
กาณาชเกน  พิลงฺคทุติเยน  ปริวิสาติ  ฯ  เอวํ  อยฺยาติ  โข  สา  ทาสี
กลฺยาณภตฺติกสฺส   คหปติโน   ปจฺจสฺโสสิ   ฯ   อถโข   เมตฺติยภุมฺมชกา
ภิกฺขู    หิยฺโย   โข   อาวุโส   อมฺหากํ   กลฺยาณภตฺติกสฺส   คหปติโน
ฆเร  ๑-  ภตฺตํ  อุทฺทิฏฺฐํ  เสฺว  อเมฺห กลฺยาณภตฺติโก คหปติ สปุตฺตทาโร
อุปติฏฺฐิตฺวา    ปริวิสิสฺสติ    อญฺเญ    โอทเนน    ปุจฺฉิสฺสนฺติ   อญฺเญ
สูเปน   ปุจฺฉิสฺสนฺติ   อญฺเญ   เตเลน  ปุจฺฉิสฺสนฺติ  อญฺเญ  อุตฺตริภงฺเคน
ปุจฺฉิสฺสนฺตีติ  ฯ  เต  เตเนว  โสมนสฺเสน  น  จิตฺตรูปํ  รตฺติยา สุปึสุ ฯ
อถโข  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู  ปุพฺพณฺหสมยํ  นิวาเสตฺวา  ปตฺตจีวรมาทาย
เยน    กลฺยาณภตฺติกสฺส    คหปติโน    นิเวสนํ    เตนุปสงฺกมึสุ    ฯ
อทฺทสา  โข  สา  ทาสี  เมตฺติยภุมฺมชเก  ภิกฺขู  ทูรโต  ว  อาคจฺฉนฺเต
ทิสฺวาน    โกฏฺฐเก    อาสนํ   ปญฺญาเปตฺวา   เมตฺติยภุมฺมชเก   ภิกฺขู
เอตทโวจ   นิสีทถ   ภนฺเตติ   ฯ   อถโข   เมตฺติยภุมฺมชกานํ   ภิกฺขูนํ
เอตทโหสิ   นิสฺสํสยํ   โข   น  ตาว  ภตฺตํ  สิทฺธํ  ภวิสฺสติ  ยถา  มยํ
โกฏฺฐเก นิสีทาปิยามาติ ๒- ฯ
     {๕๔๕.๒}   อถโข  สา  ทาสี กาณาชเกน พิลงฺคทุติเยน อุปคญฺฉิ ๓-
ภุญฺชถ   ภนฺเตติ   ฯ   มยํ   โข   ภคินิ   นิจฺจภตฺติกาติ   ฯ  ชานามิ
อยฺยา    นิจฺจภตฺติกาติ    อปิจาหํ   หิยฺโย   ว   คหปตินา   อาณตฺตา
เย  เช  เสฺว  ภตฺติกา  อาคจฺฉนฺติ  เต  โกฏฺฐเก  อาสนํ ปญฺญาเปตฺวา
กาณาชเกน   พิลงฺคทุติเยน   ปริวิสาติ   ภุญฺชถ   ภนฺเตติ   ฯ   อถโข
เมตฺติยภุมฺมชกา   ภิกฺขู   หิยฺโย   โข   อาวุโส  กลฺยาณภตฺติโก  คหปติ
อารามํ   อคมาสิ   ทพฺพสฺส   มลฺลปุตฺตสฺส   สนฺติเก  นิสฺสํสยํ  โข  มยํ
ทพฺเพน   มลฺลปุตฺเตน   คหปติโน  สนฺติเก  ปริภินฺนาติ  ฯ  เต  เตเนว
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. โปตฺถเกสุ น ทิสฺสติ ฯ ๒ สพฺพตฺถ นิสีทาเปยฺยามาติ
@ทิสฺสติ ฯ ๓ ยุ. รา. อุปคจฺฉิ ฯ
โทมนสฺเสน   น   จิตฺตรูปํ   ภุญฺชึสุ   ฯ  อถโข  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู
ปจฺฉาภตฺตํ  ปิณฺฑปาตปฏิกฺกนฺตา  อารามํ  คนฺตฺวา  ปตฺตจีวรํ  ปฏิสาเมตฺวา
พหารามโกฏฺฐเก       สงฺฆาฏิปลฺลตฺถิกาย       นิสีทึสุ      ตุณฺหีภูตา
มงฺกุภูตา ปตฺตกฺขนฺธา อโธมุขา ปชฺฌายนฺตา อปฺปฏิภาณา ฯ
     [๕๔๖]   อถโข   เมตฺติยา  ภิกฺขุนี  เยน  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู
เตนุปสงฺกมิ   อุปสงฺกมิตฺวา   เมตฺติยภุมฺมชเก  ภิกฺขู  เอตทโวจ  วนฺทามิ
อยฺยาติ   ฯ  เอวํ  วุตฺเต  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู  นาลปึสุ  ฯ  ทุติยมฺปิ
โข   ฯเปฯ   ตติยมฺปิ   โข   เมตฺติยา  ภิกฺขุนี  เมตฺติยภุมฺมชเก  ภิกฺขู
เอตทโวจ   วนฺทามิ   อยฺยาติ  ฯ  ตติยมฺปิ  โข  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู
นาลปึสุ  ฯ  กฺยาหํ  อยฺยานํ  อปรชฺฌามิ  กิสฺส  มํ  อยฺยา  นาลปนฺตีติ ฯ
ตถา   หิ   ปน  ตฺวํ  ภคินิ  อเมฺห  ทพฺเพน  มลฺลปุตฺเตน  วิเหฐิยมาเน
อชฺฌุเปกฺขสีติ   ฯ   กฺยาหํ   อยฺยา  กโรมีติ  ฯ  สเจ  โข  ตฺวํ  ภคินิ
อิจฺเฉยฺยาสิ   อชฺเชว   ภควา   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   นาสาเปยฺยาติ   ฯ
กฺยาหํ   อยฺยา  กโรมิ  กึ  มยา  สกฺกา  กาตุนฺติ  ฯ  เอหิ  ตฺวํ  ภคินิ
เยน    ภควา   เตนุปสงฺกมิ   อุปสงฺกมิตฺวา   ภควนฺตํ   เอวํ   วเทหิ
อิทํ   ภนฺเต   นจฺฉนฺนํ   นปฺปฏิรูปํ  ยายํ  ภนฺเต  ทิสา  อภยา  อนีติกา
อนุปทฺทวา   สายํ   ทิสา   สภยา   สอีติกา   สอุปทฺทวา  ยโต  นีวาตํ
ตโต   ปวาตํ   อุทกํ  มญฺเญ  อาทิตฺตํ  อยฺเยนมฺหิ  ทพฺเพน  มลฺลปุตฺเตน
ทูสิตาติ   ฯ   เอวํ   อยฺยาติ  โข  เมตฺติยา  ภิกฺขุนี  เมตฺติยภุมฺมชกานํ
ภิกฺขูนํ   ปฏิสฺสุตฺวา   เยน   ภควา  เตนุปสงฺกมิ  อุปสงฺกมิตฺวา  ภควนฺตํ
อภิวาเทตฺวา   เอกมนฺตํ   อฏฺฐาสิ   ฯ  เอกมนฺตํ  ฐิตา  โข  เมตฺติยา
ภิกฺขุนี   ภควนฺตํ   เอตทโวจ   อิทํ   ภนฺเต   นจฺฉนฺนํ  นปฺปฏิรูปํ  ยายํ
ภนฺเต   ทิสา  อภยา  อนีติกา  อนุปทฺทวา  สายํ  ทิสา  สภยา  สอีติกา
สอุปทฺทวา    ยโต   นีวาตํ   ตโต   ปวาตํ   อุทกํ   มญฺเญ   อาทิตฺตํ
อยฺเยนมฺหิ ทพฺเพน มลฺลปุตฺเตน ทูสิตาติ ฯ
     [๕๔๗]   อถโข  ภควา  เอตสฺมึ  นิทาเน เอตสฺมึ ปกรเณ ภิกฺขุสงฺฆํ
สนฺนิปาตาเปตฺวา   อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   ปฏิปุจฺฉิ   สรสิ  ตฺวํ
ทพฺพ   เอวรูปํ   กตฺตา   ยถายํ  ภิกฺขุนี  อาหาติ  ฯ  ยถา  มํ  ภนฺเต
ภควา   ชานาตีติ   ฯ   ทุติยมฺปิ   โข   ภควา   ฯเปฯ  ตติยมฺปิ  โข
ภควา   อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   เอตทโวจ   สรสิ   ตฺวํ  ทพฺพ
เอวรูปํ   กตฺตา   ยถายํ  ภิกฺขุนี  อาหาติ  ฯ  ยถา  มํ  ภนฺเต  ภควา
ชานาตีติ  ฯ  น  โข  ทพฺพ  ทพฺพา  เอวํ  นิพฺเพเฐนฺติ  สเจ  ตยา กตํ
กตนฺติ   วเทหิ  สเจ  ตยา  อกตํ  อกตนฺติ  วเทหีติ  ฯ  ยโตหํ  ภนฺเต
ชาโต   นาภิชานามิ   สุปินนฺเตนปิ   เมถุนํ   ธมฺมํ   ปฏิเสวิตา  ปเคว
ชาคโรติ  ฯ  อถโข  ภควา  ภิกฺขู  อามนฺเตสิ  เตนหิ  ภิกฺขเว  เมตฺติยํ
ภิกฺขุนึ   นาเสถ   อิเม  จ  ภิกฺขู  อนุยุญฺชถาติ  ฯ  อิทํ  วตฺวา  ภควา
อุฏฺฐายาสนา วิหารํ ปาวิสิ ฯ
     {๕๔๗.๑}   อถโข เต ภิกฺขู เมตฺติยํ ภิกฺขุนึ นาเสสุํ ฯ อถโข เมตฺติยภุมฺมชกา
ภิกฺขู  เต  ภิกฺขู เอตทโวจุํ มา อาวุโส เมตฺติยํ ภิกฺขุนึ นาเสถ น สา กิญฺจิ
อปรชฺฌติ  อเมฺหหิ สา อุสฺสาหิตา กุปิเตหิ อนตฺตมเนหิ จาวนาธิปฺปาเยหีติ ฯ
กึ   ปน   ตุเมฺห   อาวุโส   อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   อมูลเกน
ปาราชิเกน  ธมฺเมน  อนุทฺธํเสถาติ  ฯ  เอวมาวุโสติ  ฯ  เย  เต ภิกฺขู
อปฺปิจฺฉา   ฯเปฯ   เต   อุชฺฌายนฺติ  ขียนฺติ  วิปาเจนฺติ  กถํ  หิ  นาม
เมตฺติยภุมฺมชกา    ภิกฺขู    อายสฺมนฺตํ    ทพฺพํ    มลฺลปุตฺตํ   อมูลเกน
ปาราชิเกน   ธมฺเมน   อนุทฺธํเสสฺสนฺตีติ  ฯ  อถโข  เต  ภิกฺขู  ภควโต
เอตมตฺถํ   อาโรเจสุํ   ฯ   อถโข   ภควา  เอตสฺมึ  นิทาเน  เอตสฺมึ
ปกรเณ   ภิกฺขุสงฺฆํ   สนฺนิปาตาเปตฺวา   เมตฺติยภุมฺมชเก  ภิกฺขู  ปฏิปุจฺฉิ
สจฺจํ   กิร   ตุเมฺห   ภิกฺขเว   ทพฺพํ  มลฺลปุตฺตํ  อมูลเกน  ปาราชิเกน
ธมฺเมน   อนุทฺธํเสถาติ   ฯ   สจฺจํ  ภควาติ  ฯ  วิครหิ  พุทฺโธ  ภควา
กถํ    หิ    นาม   ตุเมฺห   โมฆปุริสา   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   อมูลเกน
ปาราชิเกน   ธมฺเมน   อนุทฺธํเสสฺสถ   เนตํ   โมฆปุริสา   อปฺปสนฺนานํ
วา    ปสาทาย    ฯเปฯ   เอวญฺจ   ปน   ภิกฺขเว   อิมํ   สิกฺขาปทํ
อุทฺทิเสยฺยาถ
     {๕๔๗.๒}   โย  ปน  ภิกฺขุ  ภิกฺขุํ  ทุฏฺโฐ โทโส อปฺปตีโต อมูลเกน
ปาราชิเกน    ธมฺเมน    อนุทฺธํเสยฺย    อปฺเปวนาม    นํ    อิมมฺหา
พฺรหฺมจริยา   จาเวยฺยนฺติ   ตโต   อปเรน   สมเยน  สมนุคฺคาหิยมาโน
วา   อสมนุคฺคาหิยมาโน   วา   อมูลกญฺเจว   ตํ  อธิกรณํ  โหติ  ภิกฺขุ
จ โทสํ ปติฏฺฐาติ สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๕๔๘]   โย   ปนาติ  โย  ยาทิโส  ฯเปฯ  ภิกฺขูติ  ฯเปฯ  อยํ
อิมสฺมึ   อตฺเถ   อธิปฺเปโต   ภิกฺขูติ   ฯ   ภิกฺขุนฺติ   อญฺญํ   ภิกฺขุํ  ฯ
ทุฏฺโฐ  โทโสติ  กุปิโต  อนตฺตมโน  อนภิรทฺโธ  อาหตจิตฺโต  ชิลชาโต ฯ
อปฺปตีโตติ  เตน  จ  โกเปน  เตน  จ  โทเสน  ตาย  จ อนตฺตมนตาย
ตาย   จ   อนภิรทฺธิยา   อปฺปตีโต   โหติ   ฯ   อมูลกํ  นาม  อทิฏฺฐํ
อสฺสุตํ   อปริสงฺกิตํ   ฯ  ปาราชิเกน  ธมฺเมนาติ  จตุนฺนํ  อญฺญตเรน  ฯ
อนุทฺธํเสยฺยาติ  โจเทติ  วา  โจทาเปติ  วา  ฯ  อปฺเปวนาม นํ อิมมฺหา
พฺรหฺมจริยา   จาเวยฺยนฺติ   ภิกฺขุภาวา   จาเวยฺยํ  สมณธมฺมา  จาเวยฺยํ
สีลกฺขนฺธา จาเวยฺยํ ตโปคุณา จาเวยฺยํ ฯ
     [๕๔๙]   ตโต  อปเรน  สมเยนาติ  ยสฺมึ  ขเณ  อนุทฺธํสิโต  โหติ
ตํ   ขณํ   ตํ   ลยํ   ตํ  มุหุตฺตํ  วีติวตฺเต  ฯ  สมนุคฺคาหิยมาโน  วาติ
เยน   วตฺถุนา   อนุทฺธํสิโต   โหติ   ตสฺมึ   วตฺถุสฺมึ  สมนุคฺคาหิยมาโน
วา ฯ อสมนุคฺคาหิยมาโน วาติ น เกนจิ วุจฺจมาโน ฯ
     [๕๕๐]   อธิกรณํ   นาม   จตฺตาริ   อธิกรณานิ   วิวาทาธิกรณํ
อนุวาทาธิกรณํ อาปตฺตาธิกรณํ กิจฺจาธิกรณํ ฯ
     [๕๕๑]   ภิกฺขุ   จ  โทสํ  ปติฏฺฐาตีติ  ตุจฺฉกํ  มยา  ภณิตํ  มุสา
มยา    ภณิตํ   อภูตํ   มยา   ภณิตํ   อชานนฺเตน   มยา   ภณิตํ   ฯ
สงฺฆาทิเสโสติ ฯเปฯ เตนปิ วุจฺจติ สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๕๕๒]   อทิฏฺฐสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ตญฺเจ
โจเทติ   ทิฏฺโฐ   มยา   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ
อสกฺยปุตฺติโยสิ   นตฺถิ   ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา   ปวารณา  วา
สงฺฆกมฺมํ  วาติ  อาปตฺติ  วาจาย  วาจาย  สงฺฆาทิเสสสฺส  ฯ  อสฺสุตสฺส
โหติ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจเทติ  สุโต  มยา
ปาราชิกํ    ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   นตฺถิ
ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา  ปวารณา  วา  สงฺฆกมฺมํ  วาติ  อาปตฺติ
วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อปริสงฺกิตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจเทติ   ปริสงฺกิโต   มยา   ปาราชิกํ
ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ    อสฺสมโณสิ    อสกฺยปุตฺติโยสิ    นตฺถิ    ตยา
สทฺธึ    อุโปสโถ   วา   ปวารณา   วา   สงฺฆกมฺมํ   วาติ   อาปตฺติ
วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๓]   อทิฏฺฐสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ตญฺเจ
โจเทติ   ทิฏฺโฐ   มยา   สุโต   จ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ    อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อทิฏฺฐสฺส
โหติ    ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต   ตญฺเจ   โจเทติ   ทิฏฺโฐ
มยา    ปริสงฺกิโต   จ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ
ฯเปฯ    อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อทิฏฺฐสฺส
โหติ    ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต   ตญฺเจ   โจเทติ   ทิฏฺโฐ
มยา    สุโต   จ   ปริสงฺกิโต   จ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ    อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อสฺสุตสฺส
โหติ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจเทติ  สุโต  มยา
ปริสงฺกิโต    จ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   อาปตฺติ
วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส  ฯ  อสฺสุตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจเทติ   สุโต   มยา   ทิฏฺโฐ   จ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ อชฺฌาปนฺโนสิ ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๕๓.๑}   อสฺสุตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนติ  ตญฺเจ
โจเทติ  สุโต  มยา  ปริสงฺกิโต  จ ทิฏฺโฐ จ ปาราชิกํ ธมฺมํ อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ   อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส  ฯ  อปริสงฺกิตสฺส
โหติ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจเทติ   ปริสงฺกิโต
มยา   ทิฏฺโฐ   จ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ  อาปตฺติ
วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อปริสงฺกิตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนติ  ตญฺเจ  โจเทติ  ปริสงฺกิโต  มยา  สุโต จ ปาราชิกํ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย
สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อปริสงฺกิตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนติ
ตญฺเจ  โจเทติ  ปริสงฺกิโต  มยา  ทิฏฺโฐ  จ  สุโต  จ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๔]   ทิฏฺฐสฺส   โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ตญฺเจ
โจเทติ   สุโต   มยา   ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ  อาปตฺติ
วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ  ทิฏฺฐสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปชฺชนฺโต   ตญฺเจ   โจเทติ   ปริสงฺกิโต   มยา   ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   ตญฺเจ   โจเทติ   สุโต   มยา  ปริสงฺกิโต  จ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย
สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ   สุตสฺส   โหติ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ
ตญฺเจ   โจเทติ   ปริสงฺกิโต   มยา   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ   ตญฺเจ   โจเทติ   ทิฏฺโฐ  มยา  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ   ตญฺเจ   โจเทติ  ปริสงฺกิโต  มยา  ทิฏฺโฐ  จ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๕๔.๑}   ปริสงฺกิตสฺส โหติ ปาราชิกํ ธมฺมํ อชฺฌาปนฺโนติ ตญฺเจ โจเทติ
ทิฏฺโฐ   มยา   ปาราชิกํ   ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ  ตญฺเจ  โจเทติ
สุโต   มยา   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ  ตญฺเจ  โจเทติ
ทิฏฺโฐ   มยา   สุโต   จ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  อสฺสมโณสิ
อสกฺยปุตฺติโยสิ   นตฺถิ   ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา   ปวารณา  วา
สงฺฆกมฺมํ วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๕]   ทิฏฺฐสฺส   โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺเฐ
เวมติโก   ทิฏฺฐํ   โนกปฺเปติ  ทิฏฺฐํ  นสฺสรติ  ทิฏฺฐํ  ปมุฏฺโฐ  ๑-  โหติ
ตญฺเจ   โจเทติ   ทิฏฺโฐ   มยา   สุโต   จ   ฯเปฯ   ทิฏฺโฐ   มยา
ปริสงฺกิโต   จ   ฯเปฯ   ทิฏฺโฐ   มยา   สุโต   จ   ปริสงฺกิโต   จ
ปาราชิกํ    ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   สุตสฺส   โหติ   ปาราชิกํ
ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   สุเต   เวมติโก   สุตํ  โนกปฺเปติ  สุตํ  นสฺสรติ
สุตํ   ปมุฏฺโฐ   โหติ   ตญฺเจ   โจเทติ   สุโต   มยา  ปริสงฺกิโต  จ
ฯเปฯ   สุโต   มยา   ทิฏฺโฐ   จ  ฯเปฯ  สุโต  มยา  ปริสงฺกิโต  จ
ทิฏฺโฐ   จ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ  ปริสงฺกิตสฺส  โหติ
ปาราชิกํ    ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนติ    ปริสงฺกิเต   เวมติโก   ปริสงฺกิตํ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. สมฺมุฏฺโฐ ฯ
โนกปฺเปติ    ปริสงฺกิตํ   นสฺสรติ   ปริสงฺกิตํ   ปมุฏฺโฐ   โหติ   ตญฺเจ
โจเทติ   ปริสงฺกิโต   มยา   ทิฏฺโฐ   จ   ฯเปฯ   ปริสงฺกิโต   มยา
สุโต   จ   ฯเปฯ   ปริสงฺกิโต   มยา  ทิฏฺโฐ  จ  สุโต  จ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ    อสฺสมโณสิ    อสกฺยปุตฺติโยสิ    นตฺถิ    ตยา
สทฺธึ    อุโปสโถ   วา   ปวารณา   วา   สงฺฆกมฺมํ   วาติ   อาปตฺติ
วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๖]   อทิฏฺฐสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ตญฺเจ
โจทาเปติ    ทิฏฺโฐสิ    ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ
อสกฺยปุตฺติโยสิ   นตฺถิ   ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา   ปวารณา  วา
สงฺฆกมฺมํ  วาติ  อาปตฺติ  วาจาย  วาจาย  สงฺฆาทิเสสสฺส  ฯ  อสฺสุตสฺส
โหติ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจทาเปติ   สุโตสิ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย
สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   อปริสงฺกิตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนติ
ตญฺเจ    โจทาเปติ    ปริสงฺกิโตสิ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๗]   อทิฏฺฐสฺส  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ตญฺเจ
โจทาเปติ   ทิฏฺโฐสิ   สุโตสิ   ฯเปฯ   ทิฏฺโฐสิ   ปริสงฺกิโตสิ   ฯเปฯ
ทิฏฺโฐสิ   สุโตสิ   ปริสงฺกิโตสิ   ปาราชกํ   ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ
อาปตฺติ  วาจาย  วาจาย  สงฺฆาทิเสสสฺส  ฯ  อสฺสุตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจทาเปติ   สุโตสิ  ปริสงฺกิโตสิ  ฯเปฯ
สุโตสิ   ทิฏฺโฐสิ   ฯเปฯ  สุโตสิ  ปริสงฺกิโตสิ  ทิฏฺโฐสิ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๕๗.๑}   อปริสงฺกิตสฺส  โหติ  ปาราชิกํ ธมฺมํ อชฺฌาปนฺโนติ ตญฺเจ
โจทาเปติ   ปริสงฺกิโตสิ   ทิฏฺโฐสิ   ฯเปฯ  ปริสงฺกิโตสิ  สุโตสิ  ฯเปฯ
ปริสงฺกิโตสิ   ทิฏฺโฐสิ   สุโตสิ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ
อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๘]   ทิฏฺฐสฺส   โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ตญฺเจ
โจทาเปติ   สุโตสิ   ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนสิ  ฯเปฯ  ปริสงฺกิโตสิ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ  สุโตสิ  ปริสงฺกิโตสิ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ อชฺฌาปนฺโนสิ ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๕๘.๑}   สุตสฺส   โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโนติ  ตญฺเจ
โจทาเปติ  ปริสงฺกิโตสิ  ฯเปฯ  ตญฺเจ  โจทาเปติ  ทิฏฺโฐสิ ฯเปฯ ตญฺเจ
โจทาเปติ    ปริสงฺกิโตสิ    ทิฏฺโฐสิ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ
ฯเปฯ   อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ  ปริสงฺกิตสฺส
โหติ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนติ   ตญฺเจ   โจทาเปติ   ทิฏฺโฐสิ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   ฯเปฯ   ตญฺเจ   โจทาเปติ  ทิฏฺโฐสิ
สุโตสิ   ฯเปฯ   ตญฺเจ   โจทาเปติ   ทิฏฺโฐสิ  สุโตสิ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ ฯเปฯ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๕๙]   ทิฏฺฐสฺส   โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺเฐ
เวมติโก   ทิฏฺฐํ   โนกปฺเปติ   ทิฏฺฐํ   นสฺสรติ   ทิฏฺฐํ   ปมุฏฺโฐ  โหติ
ฯเปฯ   สุเต   เวมติโก   สุตํ  โนกปฺเปติ  สุตํ  นสฺสรติ  สุตํ  ปมุฏฺโฐ
โหติ   ฯเปฯ   ปริสงฺกิเต   เวมติโก   ปริสงฺกิตํ  โนกปฺเปติ  ปริสงฺกิตํ
นสฺสรติ   ปริสงฺกิตํ   ปมุฏฺโฐ   โหติ   ตญฺเจ   โจทาเปติ  ปริสงฺกิโตสิ
ทิฏฺโฐสิ   ฯเปฯ   ปริสงฺกิโตสิ   สุโตสิ   ฯเปฯ   ปริสงฺกิโตสิ  ทิฏฺโฐสิ
สุโตสิ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ
นตฺถิ    ตยา    สทฺธึ    อุโปสโถ   วา   ปวารณา   วา   สงฺฆกมฺมํ
วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๖๐]   อสุทฺเธ    สุทฺธทิฏฺฐิ    สุทฺเธ   อสุทฺธทิฏฺฐิ   อสุทฺเธ
อสุทฺธทิฏฺฐิ สุทฺเธ สุทฺธทิฏฺฐิ ฯ
     [๕๖๑]   อสุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล   อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโน    ตญฺเจ    สุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   อโนกาสํ   การาเปตฺวา
จาวนาธิปฺปาโย   วเทติ  อาปตฺติ  สงฺฆาทิเสเสน  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  อสุทฺโธ
โหติ    ปุคฺคโล    อญฺญตรํ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ
สุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   โอกาสํ   การาเปตฺวา   จาวนาธิปฺปาโย   วเทติ
อาปตฺติ    สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ    อสุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล   อญฺญตรํ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ   สุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน  อโนกาสํ
การาเปตฺวา    อกฺโกสาธิปฺปาโย    วเทติ    อาปตฺติ    โอมสวาเทน
ทุกฺกฏสฺส   ฯ   อสุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล   อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโน    ตญฺเจ    สุทฺธทิฏฺฐิ    สมาโน   โอกาสํ   การาเปตฺวา
อกฺโกสาธิปฺปาโย วเทติ อาปตฺติ โอมสวาทสฺส ฯ
     [๕๖๒]   สุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล   อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ
อนชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ   อสุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   อโนกาสํ   การาเปตฺวา
จาวนาธิปฺปาโย   วเทติ   อาปตฺติ  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  สุทฺโธ  โหติ  ปุคฺคโล
อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อนชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ  อสุทฺธทิฏฺฐิ  สมาโน
โอกาสํ   การาเปตฺวา   จาวนาธิปฺปาโย   วเทติ  อนาปตฺติ  ฯ  สุทฺโธ
โหติ    ปุคฺคโล    อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อนชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ
อสุทฺธทิฏฺฐิ    สมาโน    อโนกาสํ    การาเปตฺวา    อกฺโกสาธิปฺปาโย
วเทติ   อาปตฺติ   โอมสวาเทน   ทุกฺกฏสฺส   ฯ  สุทฺโธ  โหติ  ปุคฺคโล
อญฺญตรํ     ปาราชิกํ    ธมฺมํ    อนชฺฌาปนฺโน    ตญฺเจ    อสุทฺธทิฏฺฐิ
สมาโน   โอกาสํ   การาเปตฺวา   อกฺโกสาธิปฺปาโย   วเทติ   อาปตฺติ
โอมสวาทสฺส ฯ
     [๕๖๓]   อสุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล   อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโน    ตญฺเจ   อสุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   อโนกาสํ   การาเปตฺวา
จาวนาธิปฺปาโย    วเทติ    อาปตฺติ   ทุกฺกฏสฺส   ฯ   อสุทฺโธ   โหติ
ปุคฺคโล   อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ  อสุทฺธทิฏฺฐิ
สมาโน   โอกาสํ   การาเปตฺวา  จาวนาธิปฺปาโย  วเทติ  อนาปตฺติ  ฯ
อสุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล  อญฺญตรํ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปนฺโน  ตญฺเจ
อสุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   อโนกาสํ  การาเปตฺวา  อกฺโกสาธิปฺปาโย  วเทติ
อาปตฺติ   โอมสวาเทน   ทุกฺกฏสฺส  ฯ  อสุทฺโธ  โหติ  ปุคฺคโล  อญฺญตรํ
ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ   อสุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน  โอกาสํ
การาเปตฺวา อกฺโกสาธิปฺปาโย วเทติ อาปตฺติ โอมสวาทสฺส ฯ
     [๕๖๔]   สุทฺโธ   โหติ   ปุคฺคโล   อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ
อนชฺฌาปนฺโน    ตญฺเจ   สุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   อโนกาสํ   การาเปตฺวา
จาวนาธิปฺปาโย   วเทติ   อาปตฺติ  สงฺฆาทิเสเสน  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  สุทฺโธ
โหติ    ปุคฺคโล    อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อนชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ
สุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   โอกาสํ   การาเปตฺวา   จาวนาธิปฺปาโย   วเทติ
อาปตฺติ   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ  สุทฺโธ  โหติ  ปุคฺคโล  อญฺญตรํ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ   อนชฺฌาปนฺโน  ตญฺเจ  สุทฺธทิฏฺฐิ  สมาโน  อโนกาสํ  การาเปตฺวา
อกฺโกสาธิปฺปาโย   วเทติ   อาปตฺติ  โอมสวาเทน  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  สุทฺโธ
โหติ    ปุคฺคโล    อญฺญตรํ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อนชฺฌาปนฺโน   ตญฺเจ
สุทฺธทิฏฺฐิ   สมาโน   โอกาสํ   การาเปตฺวา   อกฺโกสาธิปฺปาโย  วเทติ
อาปตฺติ โอมสวาทสฺส ฯ
     [๕๖๕]   อนาปตฺติ   สุทฺเธ  อสุทฺธทิฏฺฐิสฺส  อสุทฺเธ  อสุทฺธทิฏฺฐิสฺส
อุมฺมตฺตกสฺส อาทิกมฺมิกสฺสาติ ฯ
                        อฏฺฐมสงฺฆาทิเสสํ นิฏฺฐิตํ ฯ
                                 ------------
                              นวมสงฺฆาทิเสสํ
     [๕๖๖]   เตน  สมเยน  พุทฺโธ  ภควา  ราชคเห  วิหรติ เวฬุวเน
กลนฺทกนิวาเป   ฯ   เตน   โข   ปน  สมเยน  เมตฺติยภุมฺมชกา  ภิกฺขู
คิชฺฌกูฏา   ปพฺพตา  โอโรหนฺตา  อทฺทสํสุ  ฉกลกํ  อชิกาย  วิปฺปฏิปชฺชนฺตํ
ทิสฺวาน     เอวมาหํสุ     หนฺท     มยํ    อาวุโส    อิมํ    ฉกลกํ
ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   นาม   กโรม   อิมํ   อชิกํ   เมตฺติยํ  นาม  ภิกฺขุนึ
กโรม   เอวํ   มยํ  โวหริสฺสาม  ปุพฺเพ  มยํ  อาวุโส  ทพฺพํ  มลฺลปุตฺตํ
สุเตน   อโวจุมฺหา   อิทานิ   ปน   อเมฺหหิ   สามํ  ทิฏฺโฐ  เมตฺติยาย
ภิกฺขุนิยา   วิปฺปฏิปชฺชนฺโตติ   ฯ   เต   ตํ   ฉกลกํ   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ
นาม   อกํสุ   ตํ   อชิกํ  เมตฺติยํ  นาม  ภิกฺขุนึ  อกํสุ  ฯ  เต  ภิกฺขูนํ
อาโรเจสุํ   ปุพฺเพ   มยํ   อาวุโส  ทพฺพํ  มลฺลปุตฺตํ  สุเตน  อโวจุมฺหา
อิทานิ  ปน  อเมฺหหิ  สามํ  ทิฏฺโฐ เมตฺติยาย ภิกฺขุนิยา วิปฺปฏิปชฺชนฺโตติ ฯ
ภิกฺขู   เอวมาหํสุ   มา   อาวุโส   เอวํ   อวจุตฺถ   นายสฺมา  ทพฺโพ
มลฺลปุตฺโต เอวํ กริสฺสตีติ ฯ
     {๕๖๖.๑}   อถโข  เต  ภิกฺขู ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ ฯ อถโข
ภควา   เอตสฺมึ  นิทาเน  เอตสฺมึ  ปกรเณ  ภิกฺขุสงฺฆํ  สนฺนิปาตาเปตฺวา
อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ  มลฺลปุตฺตํ  ปฏิปุจฺฉิ  สรสิ  ตฺวํ  ทพฺพ  เอวรูปํ  กตฺตา
ยถา   อิเม  ภิกฺขู  อาหํสูติ  ฯ  ยถา  มํ  ภนฺเต  ภควา  ชานาตีติ  ฯ
ทุติยมฺปิ   โข   ภควา   ฯเปฯ  ตติยมฺปิ  โข  ภควา  อายสฺมนฺตํ  ทพฺพํ
มลฺลปุตฺตํ   เอตทโวจ   สรสิ   ตฺวํ  ทพฺพ  เอวรูปํ  กตฺตา  ยถา  อิเม
ภิกฺขู   อาหํสูติ   ฯ   ยถา   มํ  ภนฺเต  ภควา  ชานาตีติ  ฯ  น  โข
ทพฺพ   ทพฺพา   เอวํ   นิพฺเพเฐนฺติ   สเจ   ตยา  กตํ  กตนฺติ  วเทหิ
สเจ   ตยา   อกตํ   อกตนฺติ   วเทหีติ   ฯ   ยโตหํ   ภนฺเต  ชาโต
นาภิชานามิ  สุปินนฺเตนปิ  เมถุนํ  ธมฺมํ  ปฏิเสวิตา  ปเคว  ชาคโรติ  ฯ
อถโข    ภควา   ภิกฺขู   อามนฺเตสิ   เตนหิ   ภิกฺขเว   อิเม   ภิกฺขู
อนุยุญฺชถาติ ฯ อิทํ วตฺวา ภควา อุฏฺฐายาสนา วิหารํ ปาวิสิ ฯ
     {๕๖๖.๒}   อถโข  เต  ภิกฺขู  เมตฺติยภุมฺมชเก  ภิกฺขู  อนุยุญฺชึสุ ฯ
เต  เตหิ  ภิกฺขูหิ  อนุยุญฺชิยมานา  ภิกฺขูนํ  เอตมตฺถํ  อาโรเจสุํ  ฯ  กึ
ปน   ตุเมฺห   อาวุโส   อายสฺมนฺตํ   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   อญฺญภาคิยสฺส
อธิกรณสฺส   กิญฺจิ   เทสํ   เลสมตฺตํ   อุปาทาย   ปาราชิเกน  ธมฺเมน
อนุทฺธํเสถาติ   ฯ   เอวมาวุโสติ  ฯ  เย  เต  ภิกฺขู  อปฺปิจฺฉา  ฯเปฯ
เต   อุชฺฌายนฺติ   ขียนฺติ   วิปาเจนฺติ   กถํ  หิ  นาม  เมตฺติยภุมฺมชกา
ภิกฺขู    อายสฺมนฺตํ    ทพฺพํ    มลฺลปุตฺตํ    อญฺญภาคิยสฺส    อธิกรณสฺส
กิญฺจิ  เทสํ  เลสมตฺตํ  อุปาทาย  ปาราชิเกน  ธมฺเมน อนุทฺธํเสสฺสนฺตีติ ฯ
อถโข   เต   ภิกฺขู   ภควโต  เอตมตฺถํ  อาโรเจสุํ  ฯเปฯ  สจฺจํ  กิร
ตุเมฺห   ภิกฺขเว   ทพฺพํ   มลฺลปุตฺตํ   อญฺญภาคิยสฺส   อธิกรณสฺส   กิญฺจิ
เทสํ   เลสมตฺตํ   อุปาทาย   ปาราชิเกน   ธมฺเมน   อนุทฺธํเสถาติ  ฯ
สจฺจํ   ภควาติ   ฯ   วิครหิ   พุทฺโธ   ภควา   กถํ  หิ  นาม  ตุเมฺห
โมฆปุริสา    ทพฺพํ    มลฺลปุตฺตํ    อญฺญภาคิยสฺส    อธิกรณสฺส    กิญฺจิ
เทสํ   เลสมตฺตํ   อุปาทาย   ปาราชิเกน  ธมฺเมน  อนุทฺธํเสสฺสถ  เนตํ
โมฆปุริสา   อปฺปสนฺนานํ   วา  ปสาทาย  ฯเปฯ  เอวญฺจ  ปน  ภิกฺขเว
อิมํ สิกฺขาปทํ อุทฺทิเสยฺยาถ
     {๕๖๖.๓}   โย  ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ทุฏฺโฐ โทโส อปฺปตีโต อญฺญภาคิยสฺส
อธิกรณสฺส  กิญฺจิ  เทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสยฺย
อปฺเปวนาม  นํ  อิมมฺหา  พฺรหฺมจริยา  จาเวยฺยนฺติ  ตโต อปเรน สมเยน
สมนุคฺคาหิยมาโน   วา   อสมนุคฺคาหิยมาโน   วา   อญฺญภาคิยญฺเจว  ตํ
อธิกรณํ  โหติ  โกจิ  เทโส  เลสมตฺโต อุปาทินฺโน ภิกฺขุ จ โทสํ ปติฏฺฐาติ
สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๕๖๗]   โย   ปนาติ  โย  ยาทิโส  ฯเปฯ  ภิกฺขูติ  ฯเปฯ  อยํ
อิมสฺมึ   อตฺเถ  อธิปฺเปโต  ภิกฺขูติ  ฯ  ภิกฺขุนฺติ  อญฺญํ  ภิกฺขุํ  ฯ  ทุฏฺโฐ
โทโสติ   กุปิโต   อนตฺตมโน   อนภิรทฺโธ   อาหตจิตฺโต   ขิลชาโต  ฯ
อปฺปตีโตติ  เตน  จ  โกเปน  เตน  จ  โทเสน  ตาย  จ อนตฺตมนตาย
ตาย จ อนภิรทฺธิยา อปฺปตีโต โหติ ฯ
     [๕๖๘]   อญฺญภาคิยสฺส    อธิกรณสฺสาติ   อาปตฺตญฺญภาคิยํ   วา
โหติ อธิกรณญฺญภาคิยํ วา ฯ
     [๕๖๙]   กถํ   อธิกรณํ  อธิกรณสฺส  อญฺญภาคิยํ  ฯ  วิวาทาธิกรณํ
อนุวาทาธิกรณสฺส     อาปตฺตาธิกรณสฺส     กิจฺจาธิกรณสฺส    อญฺญภาคิยํ
อนุวาทาธิกรณํ    อาปตฺตาธิกรณสฺส    กิจฺจาธิกรณสฺส    วิวาทาธิกรณสฺส
อญฺญภาคิยํ      อาปตฺตาธิกรณํ      กิจฺจาธิกรณสฺส     วิวาทาธิกรณสฺส
อนุวาทาธิกรณสฺส      อญฺญภาคิยํ      กิจฺจาธิกรณํ     วิวาทาธิกรณสฺส
อนุวาทาธิกรณสฺส   อาปตฺตาธิกรณสฺส   อญฺญภาคิยํ   ฯ   เอวํ   อธิกรณํ
อธิกรณสฺส อญฺญภาคิยํ ฯ
     [๕๗๐]   กถํ   อธิกรณํ   อธิกรณสฺส  ตพฺภาคิยํ  ฯ  วิวาทาธิกรณํ
วิวาทาธิกรณสฺส      ตพฺภาคิยํ     อนุวาทาธิกรณํ     อนุวาทาธิกรณสฺส
ตพฺภาคิยํ     อาปตฺตาธิกรณํ     อาปตฺตาธิกรณสฺส    สิยา    ตพฺภาคิยํ
สิยา อญฺญภาคิยํ ฯ
     {๕๗๐.๑}   กถํ  อาปตฺตาธิกรณํ  อาปตฺตาธิกรณสฺส  อญฺญภาคิยํ  ฯ
เมถุนธมฺมปาราชิกาปตฺติ อทินฺนาทานปาราชิกาปตฺติยา
มนุสฺสวิคฺคหปาราชิกาปตฺติยา อุตฺตริมนุสฺสธมฺมปาราชิกาปตฺติยา
อญฺญภาคิยา     อทินฺนาทานปาราชิกาปตฺติ    มนุสฺสวิคฺคหปาราชิกาปตฺติยา
อุตฺตริมนุสฺสธมฺมปาราชิกาปตฺติยา เมถุนธมฺมปาราชิกาปตฺติยา
อญฺญภาคิยา         มนุสฺสวิคฺคหปาราชิกาปตฺติ        อุตฺตริมนุสฺสธมฺม-
ปาราชิกาปตฺติยา       เมถุนธมฺมปาราชิกาปตฺติยา       อทินฺนาทาน-
ปาราชิกาปตฺติยา       อญฺญภาคิยา      อุตฺตริมนุสฺสธมฺมปาราชิกาปตฺติ
เมถุนธมฺมปาราชิกาปตฺติยา    อทินฺนาทานปาราชิกาปตฺติยา   มนุสฺสวิคฺคห-
ปาราชิกาปตฺติยา     อญฺญภาคิยา     ฯ     เอวํ     อาปตฺตาธิกรณํ
อาปตฺตาธิกรณสฺส อญฺญภาคิยํ ฯ
     {๕๗๐.๒}   กถญฺจ      อาปตฺตาธิกรณํ     อาปตฺตาธิกรณสฺส
ตพฺภาคิยํ    ฯ    เมถุนธมฺมปาราชิกาปตฺติ    เมถุนธมฺมปาราชิกาปตฺติยา
ตพฺภาคิยา     อทินฺนาทานปาราชิกาปตฺติ     อทินฺนาทานปาราชิกาปตฺติยา
ตพฺภาคิยา           มนุสฺสวิคฺคหปาราชิกาปตฺติ          มนุสฺสวิคฺคห-
ปาราชิกาปตฺติยา       ตพฺภาคิยา       อุตฺตริมนุสฺสธมฺมปาราชิกาปตฺติ
อุตฺตริมนุสฺสธมฺมปาราชิกาปตฺติยา   ตพฺภาคิยา   ฯ   เอวํ  อาปตฺตาธิกรณํ
อาปตฺตาธิกรณสฺส     ตพฺภาคิยํ     ฯ    กิจฺจาธิกรณํ    กิจฺจาธิกรณสฺส
ตพฺภาคิยํ ฯ เอวํ อธิกรณํ อธิกรณสฺส ตพฺภาคิยํ ฯ
     [๕๗๑]   กิญฺจิ   เทสํ  เลสมตฺตํ  อุปาทายาติ  เลโส  นาม  ทส
เลสา   ชาติเลโส   นามเลโส   โคตฺตเลโส  ลิงฺคเลโส  อาปตฺติเลโส
ปตฺตเลโส จีวรเลโส อุปชฺฌายเลโส อาจริยเลโส เสนาสนเลโส ฯ
     [๕๗๒]   ชาติเลโส  นาม  ขตฺติโย  ทิฏฺโฐ  โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปชฺชนฺโต    อญฺญํ   ขตฺติยํ   ปสฺสิตฺวา   โจเทติ   ขตฺติโย   มยา
ทิฏฺโฐ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ
นตฺถิ   ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา   ปวารณา  วา  สงฺฆกมฺมํ  วาติ
อาปตฺติ   วาจาย   วาจาย   สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   พฺราหฺมโณ   ทิฏฺโฐ
โหติ   ฯเปฯ   เวสฺโส   ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ  สุทฺโท  ทิฏฺโฐ  โหติ
ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต   อญฺญํ   สุทฺทํ   ปสฺสิตฺวา   โจเทติ
สุทฺโท    มยา   ทิฏฺโฐ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ
อสกฺยปุตฺติโยสิ   ฯเปฯ   สงฺฆกมฺมํ   วาติ   อาปตฺติ   วาจาย  วาจาย
สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๓]   นามเลโส นาม พุทฺธรกฺขิโต ทิฏฺโฐ โหติ ฯเปฯ ธมฺมรกฺขิโต
ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ   สงฺฆรกฺขิโต   ทิฏฺโฐ   โหติ   ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปชฺชนฺโต   อญฺญํ  สงฺฆรกฺขิตํ  ปสฺสิตฺวา  โจเทติ  สงฺฆรกฺขิโต  มยา
ทิฏฺโฐ    ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ
ฯเปฯ สงฺฆกมฺมํ วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๔]   โคตฺตเลโส   นาม   โคตโม   ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ
โมคฺคลฺลาโน   ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ  กจฺจายโน  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ
วาสิฏฺโฐ    ทิฏฺโฐ    โหติ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต   อญฺญํ
วาสิฏฺฐํ   ปสฺสิตฺวา   โจเทติ   วาสิฏฺโฐ  มยา  ทิฏฺโฐ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ     อสฺสมโณสิ     อสกฺยปุตฺติโยสิ     ฯเปฯ    สงฺฆกมฺมํ
วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๕]   ลิงฺคเลโส   นาม   ทีโฆ  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ  รสฺโส
ทิฏฺโฐ    โหติ    ฯเปฯ   กโณฺห   ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ   โอทาโต
ทิฏฺโฐ    โหติ    ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต   อญฺญํ   โอทาตํ
ปสฺสิตฺวา    โจเทติ    โอทาโต    มยา    ทิฏฺโฐ   ปาราชิกํ   ธมฺมํ
อชฺฌาปนฺโนสิ     อสฺสมโณสิ     อสกฺยปุตฺติโยสิ     ฯเปฯ    สงฺฆกมฺมํ
วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๖]   อาปตฺติเลโส   นาม   ลหุกํ   อาปตฺตึ   อชฺฌาปชฺชนฺโต
ทิฏฺโฐ   โหติ  ตญฺเจ  ปาราชิเกน  ธมฺเมน  โจเทติ  ทิฏฺโฐ  มยา  ๑-
ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   ฯเปฯ
สงฺฆกมฺมํ วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๗]   ปตฺตเลโส   นาม   โลหปตฺตธโร  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ
มตฺติกาปตฺตธโร   ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ   สาฏกปตฺตธโร  ทิฏฺโฐ  โหติ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุโรปิยโปตฺถเก อิทํ ปาฐทฺวยํ น ทิสฺสติ ฯ
ฯเปฯ   สุมฺภกปตฺตธโร   ทิฏฺโฐ   โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต
อญฺญํ   สุมฺภกปตฺตธรํ   ปสฺสิตฺวา   โจเทติ  สุมฺภกปตฺตธโร  มยา  ทิฏฺโฐ
ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   ฯเปฯ
สงฺฆกมฺมํ วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๘]   จีวรเลโส นาม ปํสุกูลิโก ทิฏฺโฐ โหติ ฯเปฯ คหปติจีวรธโร
ทิฏฺโฐ      โหติ     ปาราชิกํ     ธมฺมํ     อชฺฌาปชฺชนฺโต     อญฺญํ
คหปติจีวรธรํ    ปสฺสิตฺวา    โจเทติ    คหปติจีวรธโร   มยา   ทิฏฺโฐ
ปาราชิกํ    ธมฺมํ   อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   ฯเปฯ
สงฺฆกมฺมํ วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๗๙]   อุปชฺฌายเลโส  นาม  อิตฺถนฺนามสฺส  สทฺธิวิหาริโก  ทิฏฺโฐ
โหติ   ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  อญฺญํ  อิตฺถนฺนามสฺส  สทฺธิวิหาริกํ
ปสฺสิตฺวา   โจเทติ  อิตฺถนฺนามสฺส  สทฺธิวิหาริโก  มยา  ทิฏฺโฐ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   ฯเปฯ   สงฺฆกมฺมํ
วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๘๐]   อาจริยเลโส  นาม  อิตฺถนฺนามสฺส  อนฺเตวาสิโก  ทิฏฺโฐ
โหติ   ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  อญฺญํ  อิตฺถนฺนามสฺส  อนฺเตวาสิกํ
ปสฺสิตฺวา   โจเทติ  อิตฺถนฺนามสฺส  อนฺเตวาสิโก  มยา  ทิฏฺโฐ  ปาราชิกํ
ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   ฯเปฯ   สงฺฆกมฺมํ
วาติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๘๑]   เสนาสนเลโส  นาม  อิตฺถนฺนามสฺส เสนาสนวาสิโก ทิฏฺโฐ
โหติ  ปาราชิกํ  ธมฺมํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  อญฺญํ  อิตฺถนฺนามสฺส เสนาสนวาสิกํ
ปสฺสิตฺวา    โจเทติ    อิตฺถนฺนามสฺส   เสนาสนวาสิโก   มยา   ทิฏฺโฐ
ปาราชิกํ    ธมฺมํ    อชฺฌาปนฺโนสิ   อสฺสมโณสิ   อสกฺยปุตฺติโยสิ   นตฺถิ
ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา  ปวารณา  วา  สงฺฆกมฺมํ  วาติ  อาปตฺติ
วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๘๒]   ปาราชิเกน  ธมฺเมนาติ จตุนฺนํ อญฺญตเรน ฯ อนุทฺธํเสยฺยาติ
โจเทติ  วา  โจทาเปติ  วา  ฯ  อปฺเปวนาม  นํ  อิมมฺหา  พฺรหฺมจริยา
จาเวยฺยนฺติ   ภิกฺขุภาวา   จาเวยฺยํ   สมณธมฺมา   จาเวยฺยํ  สีลกฺขนฺธา
จาเวยฺยํ ตโปคุณา จาเวยฺยํ ฯ
     [๕๘๓]   ตโต  อปเรน  สมเยนาติ  ยสฺมึ  ขเณ  อนุทฺธํสิโต  โหติ
ตํ   ขณํ   ตํ   ลยํ  ตํ  มุหุตฺตํ  วีติวตฺเต  ฯ  สมนุคฺคาหิยมาโนติ  เยน
วตฺถุนา    อนุทฺธํสิโต   โหติ   ตสฺมึ   วตฺถุสฺมึ   สมนุคฺคาหิยมาโน   ฯ
อสมนุคฺคาหิยมาโนติ น เกนจิ วุจฺจมาโน ฯ
     [๕๘๔]   อธิกรณํ   นาม   จตฺตาริ   อธิกรณานิ   วิวาทาธิกรณํ
อนุวาทาธิกรณํ ๑- อาปตฺตาธิกรณํ กิจฺจาธิกรณํ ฯ
     [๕๘๕]   โกจิ  เทโส  เลสมตฺโต  อุปาทินฺโนติ เตสํ ทสนฺนํ เลสานํ
อญฺญตโร เลโส อุปาทินฺโน โหติ ฯ
     [๕๘๖]   ภิกฺขุ   จ   โทสํ   ปติฏฺฐาตีติ   ตุจฺฉกํ   มยํ   ภณิตํ
มุสา   มยา   ภณิตํ   อภูตํ   มยา  ภณิตํ  อชานนฺเตน  มยา  ภณิตํ  ฯ
@เชิงอรรถ: ๑ อยํ ปาโฐ สพฺพตฺถ น ทิสฺสติ ฯ
สงฺฆาทิเสโสติ ฯเปฯ เตนปิ วุจฺจติ สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๕๘๗]   ภิกฺขุ  สงฺฆาทิเสสํ อชฺฌาปชฺชนฺโต ทิฏฺโฐ โหติ สงฺฆาทิเสเส
สงฺฆาทิเสสทิฏฺฐิ    โหติ    ตญฺเจ   ปาราชิเกน   โจเทติ   อสฺสมโณสิ
อสกฺยปุตฺติโยสิ  นตฺถิ  ตยา  สทฺธึ  อุโปสโถ  วา  ปวารณา วา สงฺฆกมฺมํ
วาติ   เอวํปิ   อาปตฺตญฺญภาคิยํ   โหติ  เลโส  จ  อุปาทินฺโน  อาปตฺติ
วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๘๗.๑}   ภิกฺขุ สงฺฆาทิเสสํ อชฺฌาปชฺชนฺโต ทิฏฺโฐ โหติ สงฺฆาทิเสเส
ถุลฺลจฺจยทิฏฺฐิ   โหติ   ตญฺเจ   ปาราชิเกน  โจเทติ  อสฺสมโณสิ  ฯเปฯ
สงฺฆกมฺมํ   วาติ   เอวํปิ  อาปตฺตญฺญภาคิยํ  โหติ  เลโส  จ  อุปาทินฺโน
อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๘๗.๒}   ภิกฺขุ สงฺฆาทิเสสํ อชฺฌาปชฺชนฺโต ทิฏฺโฐ โหติ สงฺฆาทิเสเส
ปาจิตฺติยทิฏฺฐิ   โหติ   ตญฺเจ   ปาราชิเกน  โจเทติ  อสฺสมโณสิ  ฯเปฯ
สงฺฆกมฺมํ   วาติ   เอวํปิ  อาปตฺตญฺญภาคิยํ  โหติ  เลโส  จ  อุปาทินฺโน
อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๘๗.๓}   ภิกฺขุ   สงฺฆาทิเสสํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต   ทิฏฺโฐ   โหติ
สงฺฆาทิเสเส     ปาฏิเทสนียทิฏฺฐิ     โหติ     ฯเปฯ    สงฺฆาทิเสเส
ทุกฺกฏทิฏฺฐิ    โหติ    ฯเปฯ    สงฺฆาทิเสเส    ทุพฺภาสิตทิฏฺฐิ    โหติ
ตญฺเจ  ปาราชิเกน  โจเทติ  อสฺสมโณสิ  ฯเปฯ  สงฺฆกมฺมํ  วาติ  เอวํปิ
อาปตฺตญฺญภาคิยํ  โหติ  เลโส  จ  อุปาทินฺโน  อาปตฺติ  วาจาย  วาจาย
สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๘๘]   ภิกฺขุ  ถุลฺลจฺจยํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ถุลฺลจฺจเย
ถุลฺลจฺจยทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย   ปาจิตฺติยทิฏฺฐิ  โหติ  ฯเปฯ
ถุลฺลจฺจเย    ปาฏิเทสนียทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย   ทุกฺกฏทิฏฺฐิ
โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย   ทุพฺภาสิตทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย
สงฺฆาทิเสสทิฏฺฐิ    โหติ    ตญฺเจ   ปาราชิเกน   โจเทติ   อสฺสมโณสิ
ฯเปฯ   สงฺฆกมฺมํ   วาติ   เอวํปิ   อาปตฺตญฺญภาคิยํ   โหติ  เลโส  จ
อุปาทินฺโน อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๘๘.๑}   ภิกฺขุ  ปาจิตฺติยํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ
ภิกฺขุ   ปาฏิเทสนียํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ  ภิกฺขุ  ทุกฺกฏํ
อชฺฌาปชฺชนฺโต   ทิฏฺโฐ   โหติ   ฯเปฯ  ภิกฺขุ  ทุพฺภาสิตํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต
ทิฏฺโฐ   โหติ   ทุพฺภาสิเต   ทุพฺภาสิตทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ทุพฺภาสิเต
สงฺฆาทิเสสทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ  ทุพฺภาสิเต  ถุลฺลจฺจยทิฏฺฐิ  โหติ  ฯเปฯ
ทุพฺภาสิเต  ปาจิตฺติยทิฏฺฐิ  โหติ  ฯเปฯ  ทุพฺภาสิเต  ปาฏิเทสนียทิฏฺฐิ โหติ
ฯเปฯ   ทุพฺภาสิเต   ทุกฺกฏทิฏฺฐิ   โหติ   ตญฺเจ   ปาราชิเกน  โจเทติ
อสฺสมโณสิ   ฯเปฯ   สงฺฆกมฺมํ   วาติ   เอวํปิ   อาปตฺตญฺญภาคิยํ  โหติ
เลโส จ อุปาทินฺโน อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
                    เอเกกํ มูลํ กาตูน จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ฯ
     [๕๘๙]   ภิกฺขุ  สงฺฆาทิเสสํ อชฺฌาปชฺชนฺโต ทิฏฺโฐ โหติ สงฺฆาทิเสเส
สงฺฆาทิเสสทิฏฺฐิ      โหติ      ตญฺเจ     ปาราชิเกน     โจทาเปติ
อสฺสมโณสิ    ฯเปฯ    สงฺฆกมฺมํ    วาติ    เอวํปิ    อาปตฺตญฺญภาคิยํ
โหติ  เลโส  จ  อุปาทินฺโน  อาปตฺติ  วาจาย  วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
ภิกฺขุ    สงฺฆาทิเสสํ    อชฺฌาปชฺชนฺโต    ทิฏฺโฐ   โหติ   สงฺฆาทิเสเส
ถุลฺลจฺจยทิฏฺฐิ    โหติ    ฯเปฯ    สงฺฆาทิเสเส   ปาจิตฺติยทิฏฺฐิ   โหติ
ฯเปฯ   สงฺฆาทิเสเส   ปาฏิเทสนียทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   สงฺฆาทิเสเส
ทุกฺกฏทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   สงฺฆาทิเสเส   ทุพฺภาสิตทิฏฺฐิ  โหติ  ตญฺเจ
ปาราชิเกน   โจทาเปติ   อสฺสมโณสิ   ฯเปฯ   สงฺฆกมฺมํ  วาติ  เอวํปิ
อาปตฺตญฺญภาคิยํ    โหติ   เลโส   จ   อุปาทินฺโน   อาปตฺติ   วาจาย
วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๙๐]   ภิกฺขุ  ถุลฺลจฺจยํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ถุลฺลจฺจเย
ถุลฺลจฺจยทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย   ปาจิตฺติยทิฏฺฐิ  โหติ  ฯเปฯ
ถุลฺลจฺจเย    ปาฏิเทสนียทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย   ทุกฺกฏทิฏฺฐิ
โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย   ทุพฺภาสิตทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ถุลฺลจฺจเย
สงฺฆาทิเสสทิฏฺฐิ   โหติ   ตญฺเจ   ปาราชิเกน   โจทาเปติ   อสฺสมโณสิ
ฯเปฯ    สงฺฆกมฺมํ    วาติ   เอวํปิ   อาปตฺตญฺญภาคิยํ   โหติ   เลโส
จ อุปาทินฺโน อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     {๕๙๐.๑}   ภิกฺขุ  ปาจิตฺติยํ  อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ
ภิกฺขุ   ปาฏิเทสนียํ   อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ  ภิกฺขุ  ทุกฺกฏํ
อชฺฌาปชฺชนฺโต  ทิฏฺโฐ  โหติ  ฯเปฯ  ทุพฺภาสิตํ อชฺฌาปชฺชนฺโต ทิฏฺโฐ โหติ
ทุพฺภาสิเต   ทุพฺภาสิตทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ทุพฺภาสิเต  สงฺฆาทิเสสทิฏฺฐิ
โหติ   ฯเปฯ   ทุพฺภาสิเต   ถุลฺลจฺจยทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ   ทุพฺภาสิเต
ปาจิตฺติยทิฏฺฐิ   โหติ   ฯเปฯ  ทุพฺภาสิเต  ปาฏิเทสนียทิฏฺฐิ  โหติ  ฯเปฯ
ทุพฺภาสิเต    ทุกฺกฏทิฏฺฐิ    โหติ    ตญฺเจ    ปาราชิเกน   โจทาเปติ
อสฺสมโณสิ    อสกฺยปุตฺติโยสิ    นตฺถิ    ตยา   สทฺธึ   อุโปสโถ   วา
ปวารณา    วา    สงฺฆกมฺมํ   วาติ   เอวํปิ   อาปตฺตญฺญภาคิยํ   โหติ
เลโส จ อุปาทินฺโน อาปตฺติ วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ
     [๕๙๑]   อนาปตฺติ   ตถาสญฺญี   โจเทติ   วา   โจทาเปติ  วา
อุมฺมตฺตกสฺส อาทิกมฺมิกสฺสาติ ฯ
                          นวมสงฺฆาทิเสสํ นิฏฺฐิตํ ฯ
                               ----------------
                               ทสมสงฺฆาทิเสสํ
     [๕๙๒]   เตน  สมเยน  พุทฺโธ  ภควา  ราชคเห  วิหรติ เวฬุวเน
กลนฺทกนิวาเป  ฯ  อถโข  เทวทตฺโต  เยน  โกกาลิโก  กฏโมรกติสฺสโก
ขณฺฑเทวิยา     ปุตฺโต     สมุทฺททตฺโต    เตนุปสงฺกมิ    อุปสงฺกมิตฺวา
โกกาลิกํ   กฏโมรกติสฺสกํ   ขณฺฑเทวิยา   ปุตฺตํ   สมุทฺททตฺตํ  เอตทโวจ
เอถ  มยํ  อาวุโส  สมณสฺส  โคตมสฺส  สงฺฆเภทํ กริสฺสาม จกฺกเภทนฺติ ฯ
เอวํ    วุตฺเต    โกกาลิโก    เทวทตฺตํ    เอตทโวจ   สมโณ   โข
อาวุโส   โคตโม   มหิทฺธิโก  มหานุภาโว  กถํ  มยํ  สมณสฺส  โคตมสฺส
สงฺฆเภทํ   กริสฺสาม  จกฺกเภทนฺติ  ฯ  เอถ  มยํ  อาวุโส  สมณํ  โคตมํ
อุปสงฺกมิตฺวา   ปญฺจ  วตฺถูนิ  ยาจิสฺสาม  ภควา  ภนฺเต  อเนกปริยาเยน
อปฺปิจฺฉสฺส   สนฺตุฏฺฐสฺส   สลฺเลขสฺส   ธูตสฺส   ปาสาทิกสฺส  อปฺปจฺจยสฺส
วิริยารมฺภสฺส   วณฺณวาที   อิมานิ  ภนฺเต  ปญฺจ  วตฺถูนิ  อเนกปริยาเยน
อปฺปิจฺฉตาย  สนฺตุฏฺฐตาย  ๑-  สลฺเลขาย  ธูตาย  ๒-  ปาสาทิกาย  ๓-
วิริยารมฺภาย   สํวตฺตนฺติ  สาธุ  ภนฺเต  ภิกฺขู  ยาวชีวํ  อารญฺญกา  อสฺสุ
โย   คามนฺตํ   โอสเรยฺย   วชฺชํ   นํ   ผุเสยฺย  ยาวชีวํ  ปิณฺฑปาติกา
อสฺสุ   โย   นิมนฺตนํ  สาทิเยยฺย  วชฺชํ  นํ  ผุเสยฺย  ยาวชีวํ  ปํสุกูลิกา
อสฺสุ    โย   คหปติจีวรํ   สาทิเยยฺย   วชฺชํ   นํ   ผุเสยฺย   ยาวชีวํ
รุกฺขมูลิกา   อสฺสุ   โย  ฉนฺนํ  อุปคจฺเฉยฺย  วชฺชํ  นํ  ผุเสยฺย  ยาวชีวํ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. สนฺตุฏฺฐิยา ฯ ๒ ยุ. ม. ธุตฺตาย ฯ ๓ ยุ. ม. ปาสาทิกตาย ฯ
มจฺฉมํสํ   น   ขาเทยฺยุํ   โย  มจฺฉมํสํ  ขาเทยฺย  วชฺชํ  นํ  ผุเสยฺยาติ
อิมานิ   สมโณ   โคตโม   นานุชานิสฺสติ   เต   มยํ   อิเมหิ   ปญฺจหิ
วตฺถูหิ   ชนํ   สญฺญาเปสฺสามาติ   ฯ   สกฺกา   โข   อาวุโส   อิเมหิ
ปญฺจหิ   วตฺถูหิ  สมณสฺส  โคตมสฺส  สงฺฆเภทํ  ๑-  กาตุํ  จกฺกเภทํ  ๒-
ลูขปฺปสนฺนา หิ อาวุโส มนุสฺสาติ ฯ
     [๕๙๓]   อถโข   เทวทตฺโต  สปริโส  เยน  ภควา  เตนุปสงฺกมิ
อุปสงฺกมิตฺวา   ภควนฺตํ   อภิวาเทตฺวา   เอกมนฺตํ  นิสีทึสุ  ฯ  เอกมนฺตํ
นิสินฺโน  โข  เทวทตฺโต  ภควนฺตํ เอตทโวจ ภควา ภนฺเต อเนกปริยาเยน
อปฺปิจฺฉสฺส   สนฺตุฏฺฐสฺส   สลฺเลขสฺส   ธูตสฺส   ปาสาทิกสฺส  อปฺปจฺจยสฺส
วิริยารมฺภสฺส   วณฺณวาที   อิมานิ  ภนฺเต  ปญฺจ  วตฺถูนิ  อเนกปริยาเยน
อปฺปิจฺฉตาย     สนฺตุฏฺฐตาย     สลฺเลขาย     ธูตาย     ปาสาทิกาย
อปฺปจฺจยาย     วิริยารมฺภาย     สํวตฺตนฺติ    สาธุ    ภนฺเต    ภิกฺขู
ยาวชีวํ   อารญฺญกา  อสฺสุ  โย  คามนฺตํ  โอสเรยฺย  วชฺชํ  นํ  ผุเสยฺย
ยาวชีวํ   ปิณฺฑปาติกา   อสฺสุ   โย   นิมนฺตนํ   สาทิเยยฺย   วชฺชํ   นํ
ผุเสยฺย   ยาวชีวํ   ปํสุกูลิกา   อสฺสุ  โย  คหปติจีวรํ  สาทิเยยฺย  วชฺชํ
นํ   ผุเสยฺย   ยาวชีวํ  รุกฺขมูลิกา  อสฺสุ  โย  ฉนฺนํ  อุปคจฺเฉยฺย  วชฺชํ
นํ   ผุเสยฺย   ยาวชีวํ   มจฺฉมํสํ  น  ขาเทยฺยุํ  โย  มจฺฉมํสํ  ขาเทยฺย
วชฺชํ   นํ   ผุเสยฺยาติ   ฯ   อลํ   เทวทตฺต   โย  อิจฺฉติ  อารญฺญโก
โหตุ   โย   อิจฺฉติ   คามนฺเต  วิหรตุ  โย  อิจฺฉติ  ปิณฺฑปาติโก  โหตุ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. สงฺฆเภโท ฯ ๒ ยุ. ม. จกฺกเภโท ฯ
โย   อิจฺฉติ   นิมนฺตนํ   สาทิยตุ   โย   อิจฺฉติ   ปํสุกูลิโก  โหตุ  โย
อิจฺฉติ    คหปติจีวรํ    สาทิยตุ    อฏฺฐมาเส   โข   มยา   เทวทตฺต
รุกฺขมูลเสนาสนํ     อนุญฺญาตํ     ติโกฏิปริสุทฺธํ     มจฺฉมํสํ     อทิฏฺฐํ
อสฺสุตํ อปริสงฺกิตนฺติ ฯ
     [๕๙๔]   อถโข   เทวทตฺโต   น   ภควา  อิมานิ  ปญฺจ  วตฺถูนิ
อนุชานาตีติ    หฏฺโฐ    อุทคฺโค    สปริโส    อุฏฺฐายาสนา   ภควนฺตํ
อภิวาเทตฺวา  ปทกฺขิณํ  กตฺวา  ปกฺกามิ  ฯ  อถโข เทวทตฺโต สปริโส ๑-
ราชคหํ   ปวิสิตฺวา   ปญฺจหิ   วตฺถูหิ   ชนํ   สญฺญาเปสิ   มยํ  อาวุโส
สมณํ   โคตมํ   อุปสงฺกมิตฺวา   ปญฺจ   วตฺถูนิ  ยาจิมฺหา  ภควา  ภนฺเต
อเนกปริยาเยน   อปฺปิจฺฉสฺส  สนฺตุฏฺฐสฺส  สลฺเลขสฺส  ธูตสฺส  ปาสาทิกสฺส
อปฺปจฺจยสฺส     วิริยารมฺภสฺส    วณฺณวาที    อิมานิ    ภนฺเต    ปญฺจ
วตฺถูนิ   อเนกปริยาเยน   อปฺปิจฺฉตาย   สนฺตุฏฺฐตาย  สลฺเลขาย  ธูตาย
ปาสาทิกาย    อปฺปจฺจยาย    วิริยารมฺภาย   สํวตฺตนฺติ   สาธุ   ภนฺเต
ภิกฺขู   ยาวชีวํ   อารญฺญกา   อสฺสุ  โย  คามนฺตํ  โอสเรยฺย  วชฺชํ  นํ
ผุเสยฺย    ยาวชีวํ    ปิณฺฑปาติกา   อสฺสุ   โย   นิมนฺตนํ   สาทิเยยฺย
วชฺชํ    นํ    ผุเสยฺย   ยาวชีวํ   ปํสุกูลิกา   อสฺสุ   โย   คหปติจีวรํ
สาทิเยยฺย   วชฺชํ   นํ   ผุเสยฺย  ยาวชีวํ  รุกฺขมูลิกา  อสฺสุ  โย  ฉนฺนํ
อุปคจฺเฉยฺย   วชฺชํ   นํ   ผุเสยฺย  ยาวชีวํ  มจฺฉมํสํ  น  ขาเทยฺยุํ  โย
มจฺฉมํสํ   ขาเทยฺย   วชฺชํ   นํ   ผุเสยฺยาติ   อิมานิ   สมโณ  โคตโม
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. โปตฺถเกสุ อยํ ปาโฐ น โหติ ฯ
นานุชานาติ เต มยํ อิเมหิ ปญฺจหิ วตฺถูหิ สมาทาย วตฺตามาติ ฯ
     [๕๙๕]   ตตฺถ  เย  เต  มนุสฺสา  อสฺสทฺธา  อปฺปสนฺนา ทุพฺพุทฺธิโน
เต   เอวมาหํสุ   อิเม  โข  สมณา  สกฺยปุตฺติยา  ธูตา  สลฺเลขวุตฺติโน
สมโณ   ปน   โคตโม   พาหุลฺลิโก  พาหุลฺลาย  เจเตตีติ  ฯ  เย  ปน
เต   มนุสฺสา   สทฺธา   ปสนฺนา   ปณฺฑิตา  พุทฺธิมนฺโต  เต  อุชฺฌายนฺติ
ขียนฺติ   วิปาเจนฺติ   กถํ   หิ   นาม  เทวทตฺโต  ภควโต  สงฺฆเภทาย
ปรกฺกมิสฺสติ   จกฺกเภทายาติ   ฯ   อสฺโสสุํ  โข  ภิกฺขู  เตสํ  มนุสฺสานํ
อุชฺฌายนฺตานํ   ขียนฺตานํ   วิปาเจนฺตานํ   ฯ  เย  เต  ภิกฺขู  อปฺปิจฺฉา
ฯเปฯ   เต   อุชฺฌายนฺติ  ขียนฺติ  วิปาเจนฺติ  กถํ  หิ  นาม  เทวทตฺโต
สงฺฆเภทาย ปรกฺกมิสฺสติ จกฺกเภทายาติ ฯ
     {๕๙๕.๑}   อถโข  เต  ภิกฺขู ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ ฯ อถโข
ภควา   เอตสฺมึ  นิทาเน  เอตสฺมึ  ปกรเณ  ภิกฺขุสงฺฆํ  สนฺนิปาตาเปตฺวา
เทวทตฺตํ   ปฏิปุจฺฉิ   สจฺจํ   กิร  ตฺวํ  เทวทตฺต  สงฺฆเภทาย  ปรกฺกมสิ
จกฺกเภทายาติ  ฯ  สจฺจํ  ภควาติ  ฯ  วิครหิ  พุทฺโธ  ภควา  อนนุจฺฉวิกํ
โมฆปุริส  ฯเปฯ  กถํ  หิ  นาม  ตฺวํ  โมฆปุริส  สงฺฆเภทาย ปรกฺกมิสฺสสิ
จกฺกเภทาย   เนตํ   โมฆปุริส   อปฺปสนฺนานํ   วา   ปสาทาย   ฯเปฯ
เอวญฺจ ปน ภิกฺขเว อิมํ สิกฺขาปทํ อุทฺทิเสยฺยาถ
     {๕๙๕.๒}   โย    ปน   ภิกฺขุ   สมคฺคสฺส   สงฺฆสฺส   เภทาย
ปรกฺกเมยฺย    เภทนสํวตฺตนิกํ    วา    อธิกรณํ    สมาทาย   ปคฺคยฺห
ติฏฺเฐยฺย   โส   ภิกฺขุ   ภิกฺขูหิ   เอวมสฺส   วจนีโย   มา   อายสฺมา
สมคฺคสฺส      สงฺฆสฺส      เภทาย      ปรกฺกมิ      เภทนสํวตฺตนิกํ
วา   อธิกรณํ   สมาทาย   ปคฺคยฺห   อฏฺฐาสิ   สเมตายสฺมา   สงฺเฆน
สมคฺโค   หิ   สงฺโฆ   สมฺโมทมาโน   อวิวทมาโน   เอกุทฺเทโส  ผาสุ
วิหรตีติ  ฯ  เอวญฺจ  โส  ภิกฺขุ  ภิกฺขูหิ  วุจฺจมาโน  ตเถว  ปคฺคเณฺหยฺย
โส   ภิกฺขุ   ภิกฺขูหิ   ยาวตติยํ  สมนุภาสิตพฺโพ  ตสฺส  ปฏินิสฺสคฺคาย  ฯ
ยาวตติยญฺเจ    สมนุภาสิยมาโน   ตํ   ปฏินิสฺสชฺเชยฺย   อิจฺเจตํ   กุสลํ
โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๕๙๖]   โย  ปนาติ  โย  ยาทิโส  ฯเปฯ ภิกฺขูติ ฯเปฯ อยํ อิมสฺมึ
อตฺเถ   อธิปฺเปโต   ภิกฺขูติ   ฯ  สมคฺโค  นาม  สงฺโฆ  สมานสํวาสโก
สมานสีมาย  ฐิโต  ฯ  เภทาย  ปรกฺกเมยฺยาติ  กถํ  อิเม  นานา  อสฺสุ
วินา  อสฺสุ  วคฺคา  อสฺสูติ  ปกฺขํ  ปริเยสติ  คณํ พนฺธติ ฯ เภทนสํวตฺตนิกํ
วา   อธิกรณนฺติ   อฏฺฐารสเภทกรวตฺถูนิ   ฯ   สมาทายาติ  อาทาย  ฯ
ปคฺคยฺหาติ ทีเปยฺย ฯ ติฏฺเฐยฺยาติ นปฺปฏินิสฺสชฺเชยฺย ฯ
     [๕๙๗]   โส   ภิกฺขูติ  โย  โส  สงฺฆเภทโก  ภิกฺขุ  ฯ  ภิกฺขูหีติ
อญฺเญหิ   ภิกฺขูหิ   ฯ   เย  ปสฺสนฺติ  เย  สุณนฺติ  เตหิ  วตฺตพฺโพ  มา
อายสฺมา   สมคฺคสฺส   สงฺฆสฺส   เภทาย   ปรกฺกมิ  เภทนสํวตฺตนิกํ  วา
อธิกรณํ   สมาทาย   ปคฺคยฺห   อฏฺฐาสิ  สเมตายสฺมา  สงฺเฆน  สมคฺโค
หิ   สงฺโฆ   สมฺโมทมาโน  อวิวทมาโน  เอกุทฺเทโส  ผาสุ  วิหรตีติ  ฯ
ทุติยมฺปิ   วตฺตพฺโพ   ตติยมฺปิ  วตฺตพฺโพ  ฯ  สเจ  ปฏินิสฺสชฺชติ  อิจฺเจตํ
กุสลํ   โน   เจ   ปฏินิสฺสชฺชติ   อาปตฺติ   ทุกฺกฏสฺส   ฯ   สุตฺวา  น
วทนฺติ   อาปตฺติ   ทุกฺกฏสฺส   ฯ   โส   ภิกฺขุ  สงฺฆมชฺฌํปิ  อากฑฺฒิตฺวา
วตฺตพฺโพ   มา   อายสฺมา  สมคฺคสฺส  สงฺฆสฺส  เภทาย  ปรกฺกมิ  เภทน
สํวตฺตนิกํ   วา   อธิกรณํ   สมาทาย   ปคฺคยฺห   อฏฺฐาสิ  สเมตายสฺมา
สงฺเฆน  สมคฺโค  หิ  สงฺโฆ  สมฺโมทมาโน  อวิวทมาโน เอกุทฺเทโส ผาสุ
วิหรตีติ  ฯ  ทุติยมฺปิ  วตฺตพฺโพ  ตติยมฺปิ  วตฺตพฺโพ  ฯ  สเจ ปฏินิสฺสชฺชติ
อิจฺเจตํ กุสลํ โน เจ ปฏินิสฺสชฺชติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ฯ
     [๕๙๘]   โส   ภิกฺขุ   สมนุภาสิตพฺโพ  ฯ  เอวญฺจ  ปน  ภิกฺขเว
สมนุภาสิตพฺโพ ฯ พฺยตฺเตน ภิกฺขุนา ปฏิพเลน สงฺโฆ ญาเปตพฺโพ
     {๕๙๘.๑}   สุณาตุ   เม  ภนฺเต  สงฺโฆ  อยํ  อิตฺถนฺนาโม  ภิกฺขุ
สมคฺคสฺส  สงฺฆสฺส  เภทาย  ปรกฺกมติ  ฯ  โส  ตํ วตฺถุํ นปฺปฏินิสฺสชฺชติ ฯ
ยทิ    สงฺฆสฺส   ปตฺตกลฺลํ   สงฺโฆ   อิตฺถนฺนามํ   ภิกฺขุํ   สมนุภาเสยฺย
ตสฺส วตฺถุสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย ฯ เอสา ญตฺติ ฯ
     {๕๙๘.๒}   สุณาตุ  เม ภนฺเต สงฺโฆ อยํ อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ สมคฺคสฺส
สงฺฆสฺส  เภทาย  ปรกฺกมติ  ฯ  โส  ตํ  วตฺถุํ  นปฺปฏินิสฺสชฺชติ  ฯ สงฺโฆ
อิตฺถนฺนามํ    ภิกฺขุํ    สมนุภาสติ   ตสฺส   วตฺถุสฺส   ปฏินิสฺสคฺคาย   ฯ
ยสฺสายสฺมโต    ขมติ    อิตฺถนฺนามสฺส    ภิกฺขุโน   สมนุภาสนา   ตสฺส
วตฺถุสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย โส ตุณฺหสฺส ยสฺส นกฺขมติ โส ภาเสยฺย ฯ
     {๕๙๘.๓}   ทุติยมฺปิ เอตมตฺถํ วทามิ ฯเปฯ ตติยมฺปิ เอตมตฺถํ วทามิ ฯ
สุณาตุ   เม  ภนฺเต  สงฺโฆ  อยํ  อิตฺถนฺนาโม  ภิกฺขุ  สมคฺคสฺส  สงฺฆสฺส
เภทาย   ปรกฺกมติ   ฯ   โส   ตํ   วตฺถุํ   นปฺปฏินิสฺสชฺชติ  ฯ  สงฺโฆ
อิตฺถนฺนามํ    ภิกฺขุํ    สมนุภาสติ   ตสฺส   วตฺถุสฺส   ปฏินิสฺสคฺคาย   ฯ
ยสฺสายสฺมโต    ขมติ    อิตฺถนฺนามสฺส    ภิกฺขุโน   สมนุภาสนา   ตสฺส
วตฺถุสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย โส ตุณฺหสฺส ยสฺส นกฺขมติ โส ภาเสยฺย ฯ
     {๕๙๘.๔}   สมนุภฏฺโฐ  สงฺเฆน  อิตฺถนฺนาโม  ภิกฺขุ  ตสฺส  วตฺถุสฺส
ปฏินิสฺสคฺคาย ฯ ขมติ สงฺฆสฺส ตสฺมา ตุณฺหี ฯ เอวเมตํ ธารยามีติ ฯ
     [๕๙๙]   ญตฺติยา    ทุกฺกฏํ    ทฺวีหิ   กมฺมวาจาหิ   ถุลฺลจฺจยา
กมฺมวาจาปริโยสาเน อาปตฺติ สงฺฆาทิเสสสฺส ฯ สงฺฆาทิเสสํ อชฺฌาปชฺชนฺตสฺส
ญตฺติยา   ทุกฺกฏํ   ทฺวีหิ   กมฺมวาจาหิ   ถุลฺลจฺจยา   ปฏิปฺปสฺสมฺภนฺติ  ฯ
สงฺฆาทิเสโสติ ฯเปฯ เตนปิ วุจฺจติ สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๖๐๐]   ธมฺมกมฺเม    ธมฺมกมฺมสญฺญี   นปฺปฏินิสฺสชฺชติ   อาปตฺติ
สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ   ธมฺมกมฺเม   เวมติโก   นปฺปฏินิสฺสชฺชติ   อาปตฺติ
สงฺฆาทิเสสสฺส     ฯ    ธมฺมกมฺเม    อธมฺมกมฺมสญฺญี    นปฺปฏินิสฺสชฺชติ
อาปตฺติ    สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ   อธมฺมกมฺเม   ธมฺมกมฺมสญฺญี   อาปตฺติ
ทุกฺกฏสฺส  ฯ  อธมฺมกมฺเม  เวมติโก  อาปตฺติ  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  อธมฺมกมฺเม
อธมฺมกมฺมสญฺญี อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ฯ
     [๖๐๑]   อนาปตฺติ  อสมนุภาสนฺตสฺส ปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส อุมฺมตฺตกสฺส ๑-
อาทิกมฺมิกสฺสาติ ฯ
                          ทสมสงฺฆาทิเสสํ นิฏฺฐิตํ ฯ
                                --------------
@เชิงอรรถ: ๑ อิโต ปรํ ยุโรปิยโปตฺถเกเยว ขิตฺตจิตฺตสฺส เวทนฏฺฏสฺสาติ ทิสฺสติ ฯ
                            เอกาทสมสงฺฆาทิเสสํ
     [๖๐๒]   เตน  สมเยน  พุทฺโธ  ภควา  ราชคเห  วิหรติ เวฬุวเน
กลนฺทกนิวาเป   ฯ   เตน   โข  ปน  สมเยน  เทวทตฺโต  สงฺฆเภทาย
ปรกฺกมติ   จกฺกเภทาย   ฯ   ภิกฺขู   เอวมาหํสุ  อธมฺมวาที  เทวทตฺโต
อวินยวาที  เทวทตฺโต  กถํ  หิ  นาม  เทวทตฺโต สงฺฆเภทาย ปรกฺกมิสฺสติ
จกฺกเภทายาติ  ฯ  เอวํ  วุตฺเต  โกกาลิโก  กฏโมรกติสฺสโก ขณฺฑเทวิยา
ปุตฺโต  สมุทฺททตฺโต  เต  ภิกฺขู  เอตทโวจุํ  มา อายสฺมนฺโต เอวํ อวจุตฺถ
ธมฺมวาที   เทวทตฺโต   วินยวาที   เทวทตฺโต   อมฺหากญฺจ   เทวทตฺโต
ฉนฺทญฺจ   รุจิญฺจ   อาทาย  โวหรติ  ชานาติ  โน  ภาสติ  อมฺหากมฺเปตํ
ขมตีติ  ฯ  เย  เต ภิกฺขู อปฺปิจฺฉา ฯเปฯ เต อุชฺฌายนฺติ ขียนฺติ วิปาเจนฺติ
กถํ  หิ  นาม  ภิกฺขู  เทวทตฺตสฺส  สงฺฆเภทาย  ปรกฺกมนฺตสฺส  อนุวตฺตกา
ภวิสฺสนฺติ   วคฺควาทกาติ   ฯ   อถโข   เต   ภิกฺขู  ภควโต  เอตมตฺถํ
อาโรเจสุํ  ฯ  อถโข  ภควา  เอตสฺมึ  นิทาเน เอตสฺมึ ปกรเณ ภิกฺขุสงฺฆํ
สนฺนิปาตาเปตฺวา  ภิกฺขู  ปฏิปุจฺฉิ  สจฺจํ  กิร  ภิกฺขเว  ภิกฺขู  เทวทตฺตสฺส
สงฺฆเภทาย    ปรกฺกมนฺตสฺส    อนุวตฺตกา    วคฺควาทกาติ   ฯ   สจฺจํ
ภควาติ    ฯ   วิครหิ   พุทฺโธ   ภควา   อนนุจฺฉวิกํ   ภิกฺขเว   เตสํ
โมฆปุริสานํ   ฯเปฯ  กถํ  หิ  นาม  เต  ภิกฺขเว โมฆปุริสา เทวทตฺตสฺส
สงฺฆเภทาย     ปรกฺกมนฺตสฺส    อนุวตฺตกา    ภวิสฺสนฺติ    วคฺควาทกา
เนตํ    ภิกฺขเว    อปฺปสนฺนานํ    วา    ปสาทาย   ฯเปฯ   เอวญฺจ
ปน ภิกฺขเว อิมํ สิกฺขาปทํ อุทฺทิเสยฺยาถ
     {๖๐๒.๑}   ตสฺเสว  โข  ปน  ภิกฺขุสฺส  ภิกฺขู  โหนฺติ  อนุวตฺตกา
วคฺควาทกา เอโก วา เทฺว วา ตโย วา เต เอวํ วเทยฺยุํ มา อายสฺมนฺโต
เอตํ  ภิกฺขุํ  กิญฺจิ  อวจุตฺถ  ธมฺมวาที  เจโส  ภิกฺขุ วินยวาที เจโส ภิกฺขุ
อมฺหากญฺเจโส   ภิกฺขุ   ฉนฺทญฺจ  รุจิญฺจ  อาทาย  โวหรติ  ชานาติ  โน
ภาสติ   อมฺหากมฺเปตํ  ขมตีติ  ฯ  เต  ภิกฺขู  ภิกฺขูหิ  เอวมสฺสุ  วจนียา
มา  อายสฺมนฺโต  เอวํ  อวจุตฺถ  น  เจโส  ภิกฺขุ  ธมฺมวาที  น  เจโส
ภิกฺขุ     วินยวาที    มา    อายสฺมนฺตานมฺปิ    สงฺฆเภโท    รุจฺจิตฺถ
สเมตายสฺมนฺตานํ  สงฺเฆน  สมคฺโค  หิ  สงฺโฆ  สมฺโมทมาโน อวิวทมาโน
เอกุทฺเทโส   ผาสุ  วิหรตีติ  ฯ  เอวญฺจ  เต  ภิกฺขู  ภิกฺขูหิ  วุจฺจมานา
ตเถว   ปคฺคเณฺหยฺยุํ   เต   ภิกฺขู   ภิกฺขูหิ   ยาวตติยํ   สมนุภาสิตพฺพา
ตสฺส  ปฏินิสฺสคฺคาย  ฯ  ยาวตติยญฺเจ  สมนุภาสิยมานา  ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ
อิจฺเจตํ กุสลํ โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๖๐๓]   ตสฺเสว   โข  ปนาติ  ตสฺส  สงฺฆเภทกสฺส  ภิกฺขุโน  ฯ
ภิกฺขู   โหนฺตีติ   อญฺเญ   ภิกฺขู   โหนฺติ   ฯ   อนุวตฺตกาติ   ยํทิฏฺฐิโก
โหติ  ยํขนฺติโก  ยํรุจิโก  เตปิ  ตํทิฏฺฐิกา  โหนฺติ  ตํขนฺติกา  ตํรุจิกา  ฯ
วคฺควาทกาติ   ตสฺส   วณฺณาย   ปกฺขาย  ฐิตา  โหนฺติ  ฯ  เอโก  วา
เทฺว   วา  ตโย  วาติ  เอโก  วา  โหติ  เทฺว  วา  ตโย  วา  เต
เอวํ   วเทยฺยุํ  มา  อายสฺมนฺโต  เอตํ  ภิกฺขุํ  กิญฺจิ  อวจุตฺถ  ธมฺมวาที
เจโส   ภิกฺขุ   วินยวาที   เจโส  ภิกฺขุ  อมฺหากญฺเจโส  ภิกฺขุ  ฉนฺทญฺจ
รุจิญฺจ อาทาย โวหรติ ชานาติ โน ภาสติ อมฺหากมฺเปตํ ขมตีติ ฯ
     [๖๐๔]   เต  ภิกฺขูติ  เย  เต  อนุวตฺตกา ภิกฺขู ฯ ภิกฺขูหีติ อญฺเญหิ
ภิกฺขูหิ  ฯ  เย  ปสฺสนฺติ  เย  สุณนฺติ  เตหิ  วตฺตพฺพา  มา  อายสฺมนฺโต
เอวํ  อวจุตฺถ  น  เจโส  ภิกฺขุ  ธมฺมวาที  น  เจโส ภิกฺขุ วินยวาที มา
อายสฺมนฺตานมฺปิ    สงฺฆเภโท    รุจฺจิตฺถ    สเมตายสฺมนฺตานํ   สงฺเฆน
สมคฺโค   หิ   สงฺโฆ   สมฺโมทมาโน   อวิวทมาโน   เอกุทฺเทโส  ผาสุ
วิหรตีติ    ฯ    ทุติยมฺปิ   วตฺตพฺพา   ตติยมฺปิ   วตฺตพฺพา   ฯ   สเจ
ปฏินิสฺสชฺชนฺติ    อิจฺเจตํ    กุสลํ   โน   เจ   ปฏินิสฺสชฺชนฺติ   อาปตฺติ
ทุกฺกฏสฺส   ฯ   สุตฺวา   น   วทนฺติ  อาปตฺติ  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  เต  ภิกฺขู
สงฺฆมชฺฌํปิ     อากฑฺฒิตฺวา    วตฺตพฺพา    มา    อายสฺมนฺโต    เอวํ
อวจุตฺถ   น   เจโส  ภิกฺขุ  ธมฺมวาที  น  เจโส  ภิกฺขุ  วินยวาที  มา
อายสฺมนฺตานมฺปิ    สงฺฆเภโท    รุจฺจิตฺถ    สเมตายสฺมนฺตานํ   สงฺเฆน
สมคฺโค   หิ   สงฺโฆ   สมฺโมทมาโน   อวิวทมาโน   เอกุทฺเทโส  ผาสุ
วิหรตีติ  ฯ  ทุติยมฺปิ  วตฺตพฺพา  ตติยมฺปิ  วตฺตพฺพา  ฯ สเจ ปฏินิสฺสชฺชนฺติ
อิจฺเจตํ กุสลํ โน เจ ปฏินิสฺสชฺชนฺติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ฯ
     [๖๐๕]   เต   ภิกฺขู   ภิกฺขูหิ   สมนุภาสิตพฺพา  ฯ  เอวญฺจ  ปน
ภิกฺขเว   สมนุภาสิตพฺพา   ฯ   พฺยตฺเตน   ภิกฺขุนา   ปฏิพเลน   สงฺโฆ
ญาเปตพฺโพ
     {๖๐๕.๑}   สุณาตุ  เม  ภนฺเต  สงฺโฆ  อิตฺถนฺนาโม จ อิตฺถนฺนาโม
จ   ภิกฺขู  อิตฺถนฺนามสฺส  ภิกฺขุโน  สงฺฆเภทาย  ปรกฺกมนฺตสฺส  อนุวตฺตกา
วคฺควาทกา  ฯ  เต  ตํ  วตฺถุํ  นปฺปฏินิสฺสชฺชนฺติ  ฯ ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ
สงฺโฆ    อิตฺถนฺนามญฺจ    อิตฺถนฺนามญฺจ    ภิกฺขู   สมนุภาเสยฺย   ตสฺส
วตฺถุสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย ฯ เอสา ญตฺติ ฯ
     {๖๐๕.๒}   สุณาตุ  เม  ภนฺเต สงฺโฆ อิตฺถนฺนาโม จ อิตฺถนฺนาโม จ
ภิกฺขู   อิตฺถนฺนามสฺส   ภิกฺขุโน   สงฺฆเภทาย   ปรกฺกมนฺตสฺส  อนุวตฺตกา
วคฺควาทกา  ฯ  เต  ตํ  วตฺถุํ  นปฺปฏินิสฺสชฺชนฺติ  ฯ  สงฺโฆ อิตฺถนฺนามญฺจ
อิตฺถนฺนามญฺจ   ภิกฺขู   สมนุภาสติ   ตสฺส   วตฺถุสฺส   ปฏินิสฺสคฺคาย   ฯ
ยสฺสายสฺมโต    ขมติ   อิตฺถนฺนามสฺส   จ   อิตฺถนฺนามสฺส   จ   ภิกฺขูนํ
สมนุภาสนา    ตสฺส    วตฺถุสฺส   ปฏินิสฺสคฺคาย   โส   ตุณฺหสฺส   ยสฺส
นกฺขมติ โส ภาเสยฺย ฯ
     {๖๐๕.๓}   ทุติยมฺปิ เอตมตฺถํ วทามิ ฯเปฯ ตติยมฺปิ เอตมตฺถํ วทามิ ฯ
สุณาตุ   เม   ภนฺเต   สงฺโฆ   อิตฺถนฺนาโม  จ  อิตฺถนฺนาโม  จ  ภิกฺขู
อิตฺถนฺนามสฺส   ภิกฺขุโน   สงฺฆเภทาย   ปรกฺกมนฺตสฺส   อนุวตฺตกา  วคฺค
วาทกา   ฯ   เต  ตํ  วตฺถุํ  นปฺปฏินิสฺสชฺชนฺติ  ฯ  สงฺโฆ  อิตฺถนฺนามญฺจ
อิตฺถนฺนามญฺจ   ภิกฺขู   สมนุภาสติ   ตสฺส   วตฺถุสฺส   ปฏินิสฺสคฺคาย   ฯ
ยสฺสายสฺมโต    ขมติ   อิตฺถนฺนามสฺส   จ   อิตฺถนฺนามสฺส   จ   ภิกฺขูนํ
สมนุภาสนา    ตสฺส    วตฺถุสฺส   ปฏินิสฺสคฺคาย   โส   ตุณฺหสฺส   ยสฺส
นกฺขมติ โส ภาเสยฺย ฯ
     {๖๐๕.๔}   สมนุภฏฺฐา  สงฺเฆน  อิตฺถนฺนาโม จ อิตฺถนฺนาโม จ ภิกฺขู
ตสฺส  วตฺถุสฺส  ปฏินิสฺสคฺคาย  ฯ  ขมติ  สงฺฆสฺส  ตสฺมา ตุณฺหี ฯ เอวเมตํ
ธารยามีติ ฯ
     [๖๐๖]   ญตฺติยา    ทุกฺกฏํ    ทฺวีหิ   กมฺมวาจาหิ   ถุลฺลจฺจยา
กมฺมวาจาปริโยสาเน    อาปตฺติ    สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ    สงฺฆาทิเสสํ
อชฺฌาปชฺชนฺตานํ    ญตฺติยา    ทุกฺกฏํ   ทฺวีหิ   กมฺมวาจาหิ   ถุลฺลจฺจยา
ปฏิปฺปสฺสมฺภนฺติ   ฯ   เทฺว   ตโย   เอกโต   สมนุภาสิตพฺพา   ตทุตฺตริ
น สมนุภาสิตพฺพา ฯ สงฺฆาทิเสโสติ ฯเปฯ เตนปิ วุจฺจติ สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๖๐๗]   ธมฺมกมฺเม   ธมฺมกมฺมสญฺญี   นปฺปฏินิสฺสชฺชนฺติ   อาปตฺติ
สงฺฆาทิเสสสฺส   ฯ   ธมฺมกมฺเม   เวมติกา   นปฺปฏินิสฺสชฺชนฺติ   อาปตฺติ
สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ    ธมฺมกมฺเม    อธมฺมกมฺมสญฺญี    นปฺปฏินิสฺสชฺชนฺติ
อาปตฺติ    สงฺฆาทิเสสสฺส    ฯ   อธมฺมกมฺเม   ธมฺมกมฺมสญฺญี   อาปตฺติ
ทุกฺกฏสฺส  ฯ  อธมฺมกมฺเม  เวมติกา  อาปตฺติ  ทุกฺกฏสฺส  ฯ  อธมฺมกมฺเม
อธมฺมกมฺมสญฺญี อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ฯ
     [๖๐๘]   อนาปตฺติ  อสมนุภาสนฺตานํ  ปฏินิสฺสชฺชนฺตานํ  อุมฺมตฺตกานํ
ขิตฺตจิตฺตานํ เวทนฏฺฏานํ อาทิกมฺมิกานนฺติ ฯ
                      เอกาทสมสงฺฆาทิเสสํ นิฏฺฐิตํ ฯ
                                -------------
                            ทฺวาทสมสงฺฆาทิเสสํ
     [๖๐๙]   เตน สมเยน พุทฺโธ ภควา โกสมฺพิยํ วิหรติ โฆสิตาราเม ฯ
เตน  โข  ปน  สมเยน  อายสฺมา  ฉนฺโน  อนาจารํ  อาจรติ  ฯ  ภิกฺขู
เอวมาหํสุ  มา  อาวุโส  ฉนฺน  เอวรูปํ  อกาสิ เนตํ กปฺปตีติ ฯ โส เอวํ
วเทสิ  กึ  นุ  โข  นาม  ตุเมฺห  อาวุโส มํ วตฺตพฺพํ มญฺญถ อหํ โข นาม
ตุเมฺห   วเทยฺยํ  อมฺหากํ  พุทฺโธ  อมฺหากํ  ธมฺโม  อมฺหากํ  อยฺยปุตฺเตน
ธมฺโม  อภิสมิโต  เสยฺยถาปิ  นาม มหาวาโต วายนฺโต ติณกฏฺฐปณฺณสฏํ ๑-
เอกโต   อุสฺสาเทยฺย   ๒-   เสยฺยถาปิ   วา   ปน  นที  ปพฺพเตยฺยา
สงฺขเสวาลปณกํ   เอกโต   อุสฺสาเทยฺย   เอวเมว  ตุเมฺห  นานานามา
นานาโคตฺตา  นานาชจฺจา  นานากุลา  ปพฺพชิตา  เอกโต  อุสฺสาทิตา ๓-
กึ  นุ  โข  นาม  ตุเมฺห  อาวุโส  มํ  วตฺตพฺพํ  มญฺญถ  อหํ  โข  นาม
ตุเมฺห   วเทยฺยํ  อมฺหากํ  พุทฺโธ  อมฺหากํ  ธมฺโม  อมฺหากํ  อยฺยปุตฺเตน
ธมฺโม   อภิสมิโตติ   ฯ   เย  เต  ภิกฺขู  อปฺปิจฺฉา  สนฺตุฏฺฐา  ลชฺชิโน
กุกฺกุจฺจกา   สิกฺขากามา   เต   อุชฺฌายนฺติ   ขียนฺติ   วิปาเจนฺติ   กถํ
หิ   นาม   อายสฺมา   ฉนฺโน   ภิกฺขูหิ   สหธมฺมิกํ  วุจฺจมาโน  อตฺตานํ
อวจนียํ    กริสฺสตีติ    ฯ   อถโข   เต   ภิกฺขู   ภควโต   เอตมตฺถํ
อาโรเจสุํ   ฯ   อถโข   ภควา   เอตสฺมึ   นิทาเน  เอตสฺมึ  ปกรเณ
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ม. ติณกฏฺฐปณฺณกสฏํ ฯ ๒ อุสฺสาเรยฺย ฯ ๓ ยุ. ม. อุสฺสาริตา ฯ
ภิกฺขุสงฺฆํ   สนฺนิปาตาเปตฺวา   อายสฺมนฺตํ   ฉนฺนํ   ปฏิปุจฺฉิ   สจฺจํ  กิร
ตฺวํ   ฉนฺน  ภิกฺขูหิ  สหธมฺมิกํ  วุจฺจมาโน  อตฺตานํ  อวจนียํ  กโรสีติ  ฯ
สจฺจํ   ภควาติ  ฯ  วิครหิ  พุทฺโธ  ภควา  อนนุจฺฉวิกํ  โมฆปุริส  ฯเปฯ
อกรณียํ   กถํ   หิ   นาม  ตฺวํ  โมฆปุริส  ภิกฺขูหิ  สหธมฺมิกํ  วุจฺจมาโน
อตฺตานํ   อวจนียํ  กริสฺสสิ  เนตํ  โมฆปุริส  อปฺปสนฺนานํ  วา  ปสาทาย
ฯเปฯ เอวญฺจ ปน ภิกฺขเว อิมํ สิกฺขาปทํ อุทฺทิเสยฺยาถ
     {๖๐๙.๑}   ภิกฺขุ  ปเนว  ทุพฺพจชาติโก  โหติ  อุทฺเทสปริยาปนฺเนสุ
สิกฺขาปเทสุ   ภิกฺขูหิ   สหธมฺมิกํ   วุจฺจมาโน   อตฺตานํ  อวจนียํ  กโรติ
มา   มํ   อายสฺมนฺโต   กิญฺจิ   อวจุตฺถ   กลฺยาณํ   วา   ปาปกํ  วา
อหมฺปายสฺมนฺเต    น   กิญฺจิ   วกฺขามิ   กลฺยาณํ   วา   ปาปกํ   วา
วิรมถายสฺมนฺโต   มม   วจนายาติ   ฯ   โส   ภิกฺขุ  ภิกฺขูหิ  เอวมสฺส
วจนีโย   มา  อายสฺมา  อตฺตานํ  อวจนียํ  อกาสิ  วจนียเมว  อายสฺมา
อตฺตานํ    กโรตุ    อายสฺมาปิ    ภิกฺขู   วเทตุ   สหธมฺเมน   ภิกฺขูปิ
อายสฺมนฺตํ   วกฺขนฺติ   สหธมฺเมน   เอวํ   สํวฑฺฒา   หิ  ตสฺส  ภควโต
ปริสา     ยทิทํ     อญฺญมญฺญวจเนน     อญฺญมญฺญวุฏฺฐาปเนนาติ     ฯ
เอวญฺจ   โส   ภิกฺขุ   ภิกฺขูหิ   วุจฺจมาโน   ตเถว   ปคฺคเณฺหยฺย  โส
ภิกฺขุ    ภิกฺขูหิ    ยาวตติยํ    สมนุภาสิตพฺโพ    ตสฺส    ปฏินิสฺสคฺคาย
ยาวตติยญฺเจ     สมนุภาสิยมาโน     ตํ     ปฏินิสฺสชฺเชยฺย    อิจฺเจตํ
กุสลํ โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย สงฺฆาทิเสโสติ ฯ
     [๖๑๐]   ภิกฺขุ   ปเนว   ทุพฺพจชาติโก   โหตีติ   ทุพฺพโจ  โหติ
โทวจสฺสกรเณหิ    ธมฺเมหิ    สมนฺนาคโต    อกฺขโม   อปฺปทกฺขิณคฺคาหี
อนุสาสนึ   ฯ  อุทฺเทสปริยาปนฺเนสุ  สิกฺขาปเทสูติ  ปาติโมกฺขปริยาปนฺเนสุ
สิกฺขาปเทสุ   ฯ   ภิกฺขูหีติ   อญฺเญหิ   ภิกฺขูหิ   ฯ  สหธมฺมิกํ  นาม  ยํ
ภควตา  ปญฺญตฺตํ  สิกฺขาปทํ  เอตํ  สหธมฺมิกํ  นาม  ฯ  เตน  วุจฺจมาโน
อตฺตานํ  อวจนียํ  กโรติ  มา  มํ  อายสฺมนฺโต  กิญฺจิ อวจุตฺถ กลฺยาณํ วา
ปาปกํ  วา  อหมฺปายสฺมนฺเต  น  กิญฺจิ  วกฺขามิ  กลฺยาณํ  วา ปาปกํ วา
วิรมถายสฺมนฺโต มม วจนายาติ ฯ
     [๖๑๑]   โส  ภิกฺขูติ  โย  โส  ทุพฺพจชาติโก  ภิกฺขุ  ฯ  ภิกฺขูหีติ
อญฺเญหิ   ภิกฺขูหิ   ฯ   เย  ปสฺสนฺติ  เย  สุณนฺติ  เตหิ  วตฺตพฺโพ  มา
อายสฺมา   อตฺตานํ   อวจนียํ   อกาสิ   วจนียเมว   อายสฺมา  อตฺตานํ
กโรตุ    อายสฺมาปิ   ภิกฺขู   วเทตุ   สหธมฺเมน   ภิกฺขูปิ   อายสฺมนฺตํ
วกฺขนฺติ   สหธมฺเมน   เอวํ   สํวฑฺฒา  หิ  ตสฺส  ภควโต  ปริสา  ยทิทํ
อญฺญมญฺญวจเนน    อญฺญมญฺญวุฏฺฐาปเนนาติ    ฯ    ทุติยมฺปิ    วตฺตพฺโพ
ตติยมฺปิ   วตฺตพฺโพ   ฯ   สเจ   ปฏินิสฺสชฺชติ  อิจฺเจตํ  กุสลํ  โน  เจ
ปฏินิสฺสชฺชติ   อาปตฺติ   ทุกฺกฏสฺส   ฯ   สุตฺวา   น   วทนฺติ   อาปตฺติ
ทุกฺกฏสฺส   ฯ   โส   ภิกฺขุ   สงฺฆมชฺฌํปิ   อากฑฺฒิตฺวา   วตฺตพฺโพ  มา
อายสฺมา   อตฺตานํ   อวจนียํ   อกาสิ   วจนียเมว   อายสฺมา  อตฺตานํ
กโรตุ    อายสฺมาปิ   ภิกฺขู   วเทตุ   สหธมฺเมน   ภิกฺขูปิ   อายสฺมนฺตํ
วกฺขนฺติ   สหธมฺเมน   เอวํ   สํวฑฺฒา  หิ  ตสฺส  ภควโต  ปริสา  ยทิทํ
อญฺญมญฺญวจเนน    อญฺญมญฺญวุฏฺฐาปเนนาติ    ฯ    ทุติยมฺปิ    วตฺตพฺโพ
ตติยมฺปิ   วตฺตพฺโพ   ฯ   สเจ   ปฏินิสฺสชฺชติ  อิจฺเจตํ  กุสลํ  โน  เจ
ปฏินิสฺสชฺชติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ฯ


             เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๑ หน้าที่ ๓๖๖-๔๑๓.
http://84000.org/tipitaka/pali/pali_item_s.php?book=1&item=539&items=73&modeTY=2
             อ่านโดยใช้เครื่องหมาย [เลขข้อ] เป็นเกณฑ์แบ่งข้อ :-
http://84000.org/tipitaka/pali/pali_item_s.php?book=1&item=539&items=73&modeTY=2&mode=bracket
             อ่านเทียบพระไตรปิฎกฉบับภาษาบาลีอักษรโรมัน :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_item_s.php?book=1&item=537&items=73&modeTY=2
             อ่านเทียบพระไตรปิฎกภาษาไทยฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/byitem_s.php?book=1&item=537&items=73&modeTY=2
             ศึกษาอรรถกถานี้ได้ที่ :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=1&i=537
             The Pali Atthakatha in Thai :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=2&A=1609
             The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=2&A=1609
             สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๑
http://84000.org/tipitaka/read/?index_1