พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔. กุณฑธานวรรค]
                                        ๑. กุณฑธานเถราปทาน
๔. กุณฑธานวรรค
หมวดว่าด้วยเรื่องพระกุณฑธานะเป็นต้น
๑. กุณฑธานเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระกุณฑธานเถระ
        (พระกุณฑธานเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
        [๑]              ข้าพเจ้ามีจิตเลื่อมใส
                 มีใจยินดีได้บำรุงพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐที่สุด
                 ทรงเป็นพระสยัมภู เป็นบุคคลผู้เลิศ
                 เสด็จหลีกเร้น๑- อยู่ ๗ วัน
        [๒]              ข้าพเจ้ารู้เวลาที่พระองค์จะเสด็จออกจากสมาบัติ
                 จึงได้ถือกล้วยหวีใหญ่เข้าไปถวาย
                 แด่พระผู้มีพระภาคผู้เป็นมหามุนีพระนามว่าปทุมุตตระ
        [๓]              พระผู้มีพระภาคผู้เป็นสัพพัญญู
                 ผู้ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก เป็นมหามุนี
                 เมื่อจะทำจิตของข้าพเจ้าให้เลื่อมใส จึงทรงรับแล้วเสวย
        [๔]              พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเปรียบด้วยนายเกวียนผู้ยอดเยี่ยม
                 เสวยแล้วประทับนั่งบนอาสนะของพระองค์
                 ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า
        [๕]              เหล่ายักษ์ที่ประชุมกันอยู่ที่ภูเขานี้
                 และคณะภูตในป่าทั้งหมดจงฟังคำของเรา
        [๖]              เราจักพยากรณ์ผู้ที่บำรุงพระพุทธเจ้า
                 ผู้เป็นดังพญาเนื้อชาติไกรสร
                 ท่านทั้งหลายจงฟังเรากล่าวเถิด
@เชิงอรรถ :
@๑ เสด็จหลีกเล้น หมายถึงอยู่โดยการเข้านิโรธสมาบัติ (ขุ.อป.อ. ๒/๑/๖๒)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๑๕๐}

                                        พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔. กุณฑธานวรรค]
                                        ๑. กุณฑธานเถราปทาน
        [๗]              ผู้นั้นจักเป็นเทวราช ๑๑ ชาติ
                 และจักเป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๓๔ ชาติ
        [๘]              ในกัปที่ ๑๐๐,๐๐๐ (นับจากกัปนี้ไป)
                 พระศาสดาพระนามว่าโคดม ตามพระโคตร
                 ทรงสมภพในราชกุลโอกกากราช จักอุบัติขึ้นในโลก
        [๙]              ผู้นั้นจักด่าสมณะทั้งหลายผู้มีศีล ผู้ไม่มีอาสวะ
                 จักได้การขนานนามเพราะวิบากแห่งบาปกรรม
        [๑๐]            เขาจักมีนามว่ากุณฑธานะ
                 เป็นสาวกของพระศาสดาพระองค์นั้น
                 เป็นธรรมทายาท เป็นโอรสที่ธรรมเนรมิต
        [๑๑]            ข้าพเจ้าขวนขวายวิเวกอยู่เนืองๆ
                 มีปกติเข้าฌาน ยินดีในฌาน
                 ให้พระศาสดาทรงพอพระทัยแล้ว
                 อยู่อย่างผู้ไม่มีอาสวะ
        [๑๒]            พระผู้มีพระภาคชินเจ้ามีเหล่าสาวกแวดล้อม
                 มีหมู่ภิกษุห้อมล้อม ประทับนั่งในท่ามกลางหมู่ภิกษุแล้ว
                 ทรงให้ข้าพเจ้าจับสลาก
        [๑๓]            ข้าพเจ้าห่มผ้าเฉวียงบ่า
                 อภิวาทพระศาสดาผู้ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก
                 เมื่อภิกษุทั้งหลายกล่าวอยู่ได้จับสลากเป็นครั้งแรก
                 ต่อพระพักตร์ของพระผู้มีพระภาคผู้ประเสริฐ
        [๑๔]            ด้วยกรรมนั้น พระผู้มีพระภาค
                 ทรงทำหมื่นจักรวาลให้หวั่นไหว
                 ประทับนั่งในท่ามกลางหมู่ภิกษุ
                 ทรงตั้งข้าพเจ้าไว้ในตำแหน่งอันเลิศ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๑๕๑}

                                        พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔. กุณฑธานวรรค]
                                        ๒. สาคตเถราปทาน
        [๑๕]            ข้าพเจ้ามีความเพียรสำหรับนำพาธุระ
                 เป็นความเพียรที่นำมาซึ่งธรรมเป็นแดนเกษมจากโยคะ
                 ข้าพเจ้าทรงร่างกายซึ่งมีในภพสุดท้าย
                 อยู่ในศาสนาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
        [๑๖]            คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘
                 และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว
                 คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล
        ได้ทราบว่า ท่านพระกุณฑธานเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้
กุณฑธานเถราปทานที่ ๑ จบ
        เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับมหาจุฬาฯ เล่มที่ ๓๒ หน้าที่ ๑๕๐-๑๕๒.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/m_read.php?B=32&A=4321&w=&fontsz=0
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/m_siri.php?B=32&siri=33&fontsz=0
        ฟังเนื้อความพระไตรปิฎก : [คลิกเพื่อฟัง]
        อ่านเทียบพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/v.php?B=32&A=1873&Z=1904&pagebreak=0
        ศึกษาอรรถกถานี้ได้ที่ :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=32&i=33
        ศึกษาพระไตรปิฏกฉบับภาษาบาลี อักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/pali_item_s.php?book=32&item=33&items=1
        ศึกษาพระไตรปิฏกฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/roman_item_s.php?book=32&item=33&items=1
        สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๓๒
http://84000.org/tipitaka/read/?index_mcu32