พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๔. จตุกกนิบาต]
                                        ๕. จูฬกุณาลวรรค ๖. เกสวชาดก (๓๔๖)
๕. คชกุมภชาดก (๓๔๕)
ว่าด้วยสัตว์เลื้อยคลานชื่อคชกุมภะ
        (อำมาตย์แก้วโพธิสัตว์กล่าวกับตัวคชกุมภะว่า)
        [๑๗๗] เจ้าตัวโยกเยก๑- เจ้ามีความเชื่องช้าอย่างนี้
                  คราวเมื่อไฟป่าไหม้ป่า เจ้าจะทำอย่างไร
        (ตัวคชกุมภะได้ฟังดังนั้น จึงตอบว่า)
        [๑๗๘] โพรงไม้และรอยแตกระแหงของแผ่นดินมีอยู่เป็นจำนวนมาก
                  ถ้าพวกข้าพเจ้าหนีเข้าไปไม่ทัน พวกข้าพเจ้าก็ตาย
        (อำมาตย์โพธิสัตว์ได้ฟังดังนั้น จึงกล่าวว่า)
        [๑๗๙] ผู้ใดในคราวที่ควรทำช้าๆ กลับทำงานอย่างเร็วพลัน
                  ในคราวที่ควรทำอย่างรีบด่วน กลับทำอย่างเชื่องช้า
                  ผู้นั้นย่อมหักราญประโยชน์ของตนเอง
                  เหมือนคนแข็งแรงเหยียบใบตาลแห้ง
        [๑๘๐] ผู้ใดในคราวที่ควรทำช้าๆ ก็ค่อยๆ ทำงานอย่างช้าๆ
                  ในคราวที่ควรทำรีบด่วน ก็รีบทำอย่างเร็วพลัน
                  ประโยชน์ของผู้นั้นก็บริบูรณ์
                  เหมือนดวงจันทร์กำจัดความมืด ยังราตรีให้สว่างอยู่
คชกุมภชาดกที่ ๕ จบ
๖. เกสวชาดก (๓๔๖)
ว่าด้วยเกสวดาบส
        (นารทอำมาตย์กล่าวกับเกสวดาบสว่า)
@เชิงอรรถ :
@๑ เป็นสัตว์ชนิดหนึ่ง รูปร่างคล้ายกระพองช้าง เมื่อจะเดินต้องโยกตัวก่อน หรือโยกตัวอยู่บ่อยๆ จึงเรียก
@ตัวโยกเยก (ขุ.ชา.อ. ๔/๑๗๗/๔๐๓)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๑๙๓}

        เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับมหาจุฬาฯ เล่มที่ ๒๗ หน้าที่ ๑๙๓.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/m_read.php?B=27&A=5304&w=&fontsz=0
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/m_siri.php?B=27&siri=345&fontsz=0
        ฟังเนื้อความพระไตรปิฎก : [คลิกเพื่อฟัง]
        อ่านเทียบพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/v.php?B=27&A=3242&Z=3254&pagebreak=0
        ศึกษาอรรถกถานี้ได้ที่ :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=27&i=678
        ศึกษาพระไตรปิฏกฉบับภาษาบาลี อักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/pali_item_s.php?book=27&item=678&items=4
        ศึกษาพระไตรปิฏกฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/roman_item_s.php?book=27&item=678&items=4
        สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๒๗
http://84000.org/tipitaka/read/?index_mcu27