![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
367. 2. Sirimittattheragathavannana
akkodhanotiadika ayasmato sirimittattherassa gatha. Ka uppatti?
ayampi purimabuddhesu katadhikaro tattha tattha bhave vivattupanissayam kusalam
upacinitva imasmim buddhuppade rajagahe mahaddhanakutumbikassa putto hutva
nibbatti, sirimittoti laddhanamo. Tassa kira mata siriguttassa bhagini. Tassa vatthu
dhammapadavannanayam agatameva. So siriguttassa bhagineyyo sirimitto vayappatto satthu
dhanapaladamane laddhappasado pabbajitva vipassanaya kammam karonto na cirasseva
arahattam patto ekadivasam patimokkham uddisitum asanam abhiruhitva cittabijanim
gahetva nisinno bhikkhunam dhammam kathesi. Kathento ca ularatare gune vibhajitva
dassento:-
[502] "akkodhanonupanahi amayo rittapesuno
sa ve tadisako bhikkhu evam pecca na socati.
[503] Akkodhanonupanahi amayo rittapesuno
guttadvaro sada bhikkhu evam pecca na socati.
[504] Akkodhanonupanahi amayo rittapesuno
kalyanasilo yo 1- bhikkhu evam pecca na socati.
[505] Akkodhanonupanahi amayo rittapesuno
kalyanamitto yo 1- bhikkhu evam pecca na socati.
[506] Akkodhanonupanahi amayo rittapesuno
kalyanapanno yo 1- bhikkhu evam pecca na socati.
[507] Yassa saddha tathagate acala supatitthita
silanca yassa kalyanam ariyakantam pasamsitam.
@Footnote: 1 cha.Ma. so
[508] Samghe pasado yassatthi ujubhutanca dassanam
adaliddoti tam ahu amoghantassa jivitam.
[509] Tasma saddhanca silanca pasadam dhammadassanam
anuyunjetha medhavi saram buddhana sasanan"ti
ima gatha abhasi.
Tattha akkodhanoti akujjhanasilo. Upatthite hi kodhuppattinimitte
adhivasanakhantiyam thatva kopassa anuppadako. Anupanahiti na upanahako, parehi katam
aparadham paticca "akkocchi mam avadhi mam, ajini mam ahasi me"tiadina 1- kodhassa
anupanayhanasilo. Santadosapaticchadanalakkhanaya mayaya abhavato amayo. Pisuna-
vacavirahitato rittapesuno. Sa ve tadisako bhikkhuti so tatharupo tathajatiko
yathavuttagunasamannagato bhikkhu. Evam yathavuttapatipattiya pecca paraloke na socati
sokanimittassa abhavato. Cakkhudvaradayo kayadvaradayo ca gutta pihita samvuta
etassati guttadvaro. Kalyanasiloti sundarasilo suvisuddhasilo. Kalyana-
mittoti:-
"piyo garubhavaniyo vatta ca vacanakkhamo
gambhiranca katham katta no catthane niyojaye"ti 2-
evam vibhavitalakkhano kalyanamitto etassati kalyanamitto. Kalyanapannoti
sundarapanno. Yadipi panna nama asundara natthi. Niyyanikaya pana pannaya
vasena evam vuttam.
Evamettha kodhadinam vikkhambhanavasena samucchedavasena ca akkodhanadimukhena
puggaladhitthanaya gathaya sammapatipattim dassetva idani
@Footnote: 1 khu.dhamMa. 25/3-4/15 tissattheravatthu, vinaYu.maha. 5/464/246 kosambikakkhandhaka,
@Ma.upari. 14/237/203 upakkilesasutta 2 an.sattaka. 23/34/33 dutiyasakhasutta (sya)
Nipphattitalokuttarasaddhadike uddharitva 1- puggaladhitthanayaeva gathaya samma-
patipattim dassento "yassa saddha"tiadimaha. Tassattho:- yassa puggalassa tathagate
sammasambuddhe "itipi so bhagava"tiadinayappavatta maggenagatasaddha tatoeva acala
avikampa sutthu patitthita. "atthi"ti padam anetva sambandhitabbam. Ariyakantanti
ariyanam kantam piyayitam bhavantarepi avijahanato. Pasamsitanti buddhadihi pasattham,
vannitam thomitam atthiti yojana. Tam panetam silam gahatthasilam pabbajitasilanti duvidham.
Tattha gahatthasilam nama pancasikkhapadasilam, yam gahatthena rakkhitum sakka. Pabbajitasilam nama
dasasikkhapadasilam upadaya sabbam catuparisuddhisilam, tayidam sabbampi akhandadibhavena
aparamatthataya "kalyanan"ti veditabbam.
Samghe pasado yassatthiti "supatipanno bhagavato savakasamgho"tiadina ariyasamghe
pasado saddha yassa puggalassa atthi acalo suppatitthitoti anetva yojetabbam.
Ujubhutanca dassananti ditthivankabhavato kilesavankabhavato ca ujubhutam akutilam
ajimha kammassakatadassananceva sapaccayanamarupadassanancati duvidhampi dassanam yassa
atthi acalam suppatitthitanti yojana. Adaliddoti tam ahu saddhadhanam siladhanam sutadhanam
cagadhanam pannadhananti imesam suvisuddhanam dhananam atthitaya "adaliddo"ti tam
tadisam puggalam buddhadayo ariya ahu. Amogham tassa jivitam tassa tatharupassa
jivitam ditthadhammikadiatthadhigamena amogham avanjham, saphalamevati ahuti attho.
Tasmati yasma yathavuttasaddhadigunasamannagato puggalo "adaliddo amogha-
jivito"ti vuccati, tasma ahampi tatharupo bhaveyyanti. Saddhanca .pe. Sasananti
"sabbapapassa akaranan"tiadina 2- vuttam buddhanam sasanam anussaranto kulaputto
vuttappabhedam saddhanceva silanca dhammadassanahetukam dhamme sunicchaya vimokkhabhutam
pasadanca anuyunjeyya vaddheyyati.
@Footnote: 1 Si.,i. nibbinditam lokiyasaddhadito uddharitva lokuttarasaddhadike
@patitthapetva 2 khu.dhamMa. 25/183/49 anandattherapanhavatthu,
@di.maha. 10/90/43 mahapadanasutta
Evam thero bhikkhunam dhammadesanamukhena attani vijjamane gune pakasento
annam byakasi.
Sirimittattheragathavannana nitthita.
---------------
The Pali Atthakatha in Roman Book 33 page 168-171.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_rm.php?B=33&A=3848&modeTY=2
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=33&A=3848&modeTY=2
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=367
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=6829
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=6961
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=6961
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]