อรรถกถาเล่มที่ ๔๘ ภาษาบาลีอักษรไทย
 ปฏิสํ.อ.๒ (สทฺธมฺม.๒)

ชาติวิรหิตตฺตา อนุปฺปนฺนํ. อมตนฺติ ภงฺคาภาวโต มรณวิรหิตํ. มรณมฺปิ หิ
นปุํสกภาววจนวเสน "มตนฺ"ติ วุจฺจติ.
     [๓๙] เอวมิมาย ปฏิปาฏิยา วุตฺตาสุ อาการเภทภินฺนาสุ จตฺตาลีสาย
อนุปสฺสนาสุ สภาวสงฺคหวเสน ตีสุเยว อนุปสฺสนาสุ เอกสงฺคหํ กโรนฺโต อนิจฺจโตติ
อนิจฺจานุปสฺสนาติอาทิมาห. ตาสุ ยถานุรูปํ อนิจฺจทุกฺขานตฺตตฺเต โยชนา กาตพฺพา.
อวสาเน ปเนตา วิสุํ วิสุํ คณนวเสน ทสฺสิตา. คณนาสุ จ คณนปฏิปาฏิวเสน
ปมํ อนตฺตานุปสฺสนา คณิตาติ. ๑- ตตฺถ ปญฺจวีสตีติ "ปรโต ริตฺตโต ตุจฺฉโต
สุญฺโต อนตฺตโต"ติ เอเกกสฺมึ ขนฺเธ ปญฺจ ปญฺจ กตฺวา ปญฺจสุ ขนฺเธสุ ปญฺจวีสติ
อนตฺตานุปสฺสนา. ปญฺาสาติ "อนิจฺจโต ปโลกโต จลโต ปภงฺคุโต อทฺธุวโต
วิปริณามธมฺมโต อสารกโต วิภวโต สงฺขตโต มรณธมฺมโต"ติ เอเกกสฺมึ ขนฺเธ
ทส ทส กตฺวา ปญฺจสุ ขนฺเธสุ ปญฺาสํ อนิจฺจานุปสฺสนา. สตํ ปญฺจวีสติ
เจวาติ เสสา "ทุกฺขโต โรคโต"ติอาทโย เอเกกสฺมึ ขนฺเธ ปญฺจวีสติ ปญฺจวีสติ
กตฺวา ปญฺจสุ ขนฺเธสุ ปญฺจวีสติสตํ ทุกฺขานุปสฺสนา. ยานิ ทุกฺเข ปวุจฺจเรติ ยา
อนุปสฺสนา ทุกฺเข ขนฺธปญฺจเก คณนวเสน ปวุจฺจนฺติ, ตา สตํ ปญฺจวีสติ เจวาติ
สมฺพนฺโธ เวทิตพฺโพ. "ยานี"ติ เจตฺถ ลิงฺควิปลฺลาโส ทฏฺพฺโพติ.
                      วิปสฺสนากถาวณฺณนา นิฏฺิตา.
                       ------------------

             อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๔๘ หน้า ๓๗๐.
http://84000.org/tipitaka/pitaka_item/read_th.php?B=48&A=8361&modeTY=1
             The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=48&A=8361&modeTY=1
             อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=31&i=731
             เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=31&A=10812
             พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=31&A=12608
             The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=31&A=12608
             สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๓๑
http://84000.org/tipitaka/read/?index_31