|
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
9. Nakkhattajātakaṃ
nakkhattaṃ paṭimānentanti idaṃ satthā jetavane viharanto aññataraṃ
ājīvakaṃ ārabbha kathesi.
Sāvatthiyaṃ kira ekaṃ kuladhītaraṃ janapade eko kulaputto attano
puttassa vāretvā asukadivase nāma gaṇhissāmāti divasaṃ ṭhapetvā
tasmiṃ divase sampatte attano kulupakaṃ ājīvakaṃ pucchi bhante
ajja mayaṃ ekaṃ maṅgalaṃ karissāma sobhanaṃ nu kho nakkhattanti.
So ayaṃ maṃ paṭhamaṃ apucchitvāva divasaṃ ṭhapetvā idāni paṭipucchati
hotu sikkhāpessāmi nanti kujjhitvā ajja asobhanaṃ nakkhattaṃ
mā ajja maṅgalaṃ karittha sace karittha mahāvināso bhavissatīti āha.
Kulamanussā tassa saddahitvā taṃ divasaṃ na gacchiṃsu. Nagaravāsino
sabbaṃ maṅgalakiriyaṃ katvā tesaṃ anāgamanaṃ disvā tehi ajja divaso
ṭhapito no ca kho āgatā amhākampi bahuṃ khayaṃ kammaṃ gataṃ kinno
Tehi amhākaṃ dhītaraṃ aññassa dassāmāti yathākateneva maṅgalena
dhītaraṃ aññassa kulassa adaṃsu. Itare punadivase āgantvā detha
no dārikanti āhaṃsu. Atha te sāvatthīvāsino janapadavāsino
nāma tumhe chinnakagahapatikā pāpamanussā divasaṃ ṭhapetvā avaññāya
na āgatā āgamanamaggeneva paṭigacchatha amhehi aññassa dārikā
dinnāti paribhāsiṃsu. Te tehi saddhiṃ kalahaṃ katvā dārikaṃ alabhitvā
yathāgatamaggeneva gatā. Tenapi ājīvakena tesaṃ manussānaṃ
maṅgalantarāyassa katabhāvo bhikkhūnaṃ antare pākaṭo jāto. Te ca bhikkhū
dhammasabhāyaṃ sannipatitvā āvuso ājīvakena kulassa maṅgalantarāyo
katoti kathayamānā nisīdiṃsu. Satthā āgantvā kāya nuttha bhikkhave
etarahi kathāya sannisinnāti pucchi. Te imāya nāmāti kathayiṃsu.
Na bhikkhave idāneva ājīvako tassa kulassa maṅgalantarāyaṃ karoti
pubbepi etesaṃ kujjhitvā maṅgalantarāyaṃ akāsiyevāti vatvā atītaṃ
āhari.
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente nagaravāsino
janapadavāsīnaṃ dhītaraṃ vāretvā divasaṃ ṭhapetvā attano kulupakaṃ ājīvakaṃ
pucchiṃsu bhante ajja amhākaṃ ekā maṅgalakiriyā sobhanaṃ nu
kho nakkhattanti. So ime attano ruciyā divasaṃ vavaṭṭhapetvā
idāni maṃ pucchantīti kujjhitvā ajja nesaṃ maṅgalantarāyaṃ karissāmīti
cintetvā ajja asobhanaṃ nakkhattaṃ sace karotha mahāvināsaṃ
pāpuṇissathāti āha. Te tassa saddahitvā na gamiṃsu. Janapadavāsino
Tesaṃ anāgamanaṃ ñatvā te ajja divasaṃ ṭhapetvāpi na āgatā kinno
tehi aññesaṃ dhītaraṃ dassāmāti aññesaṃ dhītaraṃ adaṃsu. Nagaravāsino
punadivase āgantvā dārikaṃ yāciṃsu. Jānapadā tumhe nagaravāsino
nāma chinnakagahapatikā divasaṃ ṭhapetvā dārikaṃ na gaṇhatha mayaṃ
tumhākaṃ anāgamanabhāvena aññesaṃ adamhāti. Mayaṃ ājīvakaṃ pucchitvā
nakkhattaṃ na sobhananti nāgatā detha no dārikanti. Amhehi
tumhākaṃ anāgamanabhāvena aññesaṃ dinnā idāni dinnadārikaṃ kathaṃ
puna ānessāmāti. Evantesu aññamaññaṃ kalahaṃ karontesu eko
nagaravāsipaṇḍitapuriso ekena kammena janapadaṃ gantvā tesaṃ
nagaravāsīnaṃ mayaṃ ājīvakaṃ pucchitvā nakkhattassa asobhanabhāvena nāgatāti
kathentānaṃ sutvā nakkhattena ko attho nanu dārikāya laddhabhāvo
nakkhattanti vatvā imaṃ gāthamāha
nakkhattaṃ paṭimānentaṃ attho bālaṃ upaccagā
attho atthassa nakkhattaṃ kiṃ karissanti tārakāti.
Tattha paṭimānentanti olokentaṃ idāni nakkhattaṃ bhavissati
idāni bhavissatīti āgamayamānanti attho. Attho bālaṃ upaccagāti
etaṃ nagaravāsikaṃ bālaṃ dārikapaṭilābhasaṅkhāto attho atikkanto.
Attho atthassa nakkhattanti yaṃ atthaṃ pariyesanto carati so
paṭiladdho atthova atthassa nakkhattannāma. Kiṃ karissanti tārakāti
itare pana ākāse tārakā kiṃ karissanti kataraṃ atthaṃ sādhessantīti
attho.
Nagaravāsino kalahaṃ katvā dārikaṃ alabhitvāva agamaṃsu.
Satthāpi na bhikkhave esa ājīvako idānevassa kulassa
maṅgalantarāyaṃ karoti pubbepi akāsiyevāti imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā
anusandhiṃ ghaṭetvā jātakaṃ samodhānesi tadā ājīvako etarahi ājīvako
ahosi tānipi kulāni idāni kulāneva gāthaṃ vatvā ṭhitapaṇḍitapuriso
pana ahamevāti.
Nakkhattajātakaṃ navamaṃ.
-----------
The Pali Atthakatha in Roman Book 36 page 33-36.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=36&A=660
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=36&A=660
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=27&i=49
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=27&A=323
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=27&A=317
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=27&A=317
Contents of The Tipitaka Volume 27
http://84000.org/tipitaka/read/?index_27
        |
|
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]