อรรถกถาเล่มที่ ๔๗ ภาษาบาลีอักษรไทย
 ปฏิสํ.อ.๑ (สทฺธมฺม.๑)

     กถํ วุฏฺานนฺติ? อนาคามิสฺส อนาคามิผลสมาปตฺติยา อรหโต
อรหตฺตผลสมาปตฺติยาติ เอวํ เทฺวธา วุฏฺานํ โหติ.
     วุฏฺิตสฺส กินฺนินฺนํ จิตฺตํ โหตีติ? นิพฺพานนินฺนํ. วุตฺตเญฺหตํ "สญฺา-
เวทยิตนิโรธสมาปตฺติยา วุฏฺิตสฺส โข อาวุโส วิสาข ภิกฺขุโน วิเวกนินฺนํ จิตฺตํ
โหติ วิเวกโปณํ วิเวกปพฺภารนฺ"ติ. ๑-
     มตสฺส จ สมาปนฺนสฺส จ โก วิเสโสติ? อยมฺปิ อตฺโถ สุตฺเต
วุตฺโตเยว. ยถาห "ยฺวายํ อาวุโส มโต กาลงฺกโต, ตสฺส กายสงฺขารา นิรุทฺธา
ปฏิปฺปสฺสทฺธา, วจีสงฺขารา, จิตฺตสงฺขารา นิรุทฺธา ปฏิปฺปสฺสทฺธา, อายุ
ปริกฺขีโณ, อุสฺมา วูปสนฺตา อินฺทฺริยานิ ปริภินฺนานิ. ยฺวายํ ภิกฺขุ
สญฺาเวทยิตนิโรธสมาปนฺโน, ตสฺสปิ กายสงฺขารา นิรุทฺธา ปฏิปฺปสฺสทฺธา,
วจีสงฺขารา, จิตฺตสงฺขารา นิรุทฺธา ปฏิปฺปสฺสทฺธา, อายุ อปริกฺขีโณ, อุสฺมา
อวูปสนฺตา อินฺทฺริยานิ อปริภินฺนานี"ติ. ๒-
     กึ นิโรธสมาปตฺติ สงฺขตา อสงฺขตาติอาทิปุจฺฉายํ ปน "สงฺขตา"ติปิ
"อสงฺขตา"ติปิ "โลกุตฺตรา"ติปิ น วตฺตพฺพา. กสฺมา? สภาวโต นตฺถิตาย. ยสฺมา
ปน สมาปชฺชนฺตสฺส วเสน สมาปนฺโน นาม โหติ, ตสฺมา นิปฺผนฺนาติ วตฺตุํ
วฏฺฏติ, น อนิปฺผนฺนาติ.
          อิติ สนฺตา สมาปตฺติ          อยํ อริยนิเสวิตา.
          ทิฏฺเว ธมฺเม นิพฺพาน-       มิติ สงฺขมุปาคตาติ.
                 นิโรธสมาปตฺติาณนิทฺเทสวณฺณนา นิฏฺิตา.
                          -------------
@เชิงอรรถ: ๑ ม.มู. ๑๒๓/๔๖๔/๔๑๔ ๒ วิปฺปสนฺนานิ, ม.มู. ๑๒/๔๕๗/๔๐๖

             อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๔๗ หน้า ๓๓๖.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=47&A=7504&modeTY=1
             The Pali Atthakatha in Roman :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=47&A=7504&modeTY=1
             อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=31&i=217
             เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=31&A=2431
             พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=31&A=2855
             The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=31&A=2855
             สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๓๑
http://84000.org/tipitaka/read/?index_31