ขอนอบน้อมแด่
พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า
                      พระองค์นั้น
บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ
อ่านหน้า[ต่าง] แรกอ่านหน้า[ต่าง] ที่แล้วแสดงหมายเลขหน้า
ในกรณี :- 
   บรรทัดแรกของแต่ละหน้าอ่านหน้า[ต่าง] ถัดไปอ่านหน้า[ต่าง] สุดท้าย คลิกเพื่อเปลี่ยน ฐญ เป็นแบบไทย  
อรรถกถาเล่มที่ ๑๕ ภาษาบาลีอักษรไทย องฺ.อ. (มโนรถ.๒)

                         ๗. ๒. ปตฺตกมฺมวคฺค
                        ๑. ปตฺตกมฺมสุตฺตวณฺณนา
     [๖๑] ทุติยสฺส ปเม อนิฏฺปฏิกฺเขเปน อิฏฺา. มเน ๑- กมนฺติ ปวิสนฺตีติ
กนฺตา. มนํ ๒- อปฺเปนฺติ ปิยายนฺติ วฑฺเฒนฺตีติ ๒- มนาปา. ทุลฺลภาติ ปรมทุลฺลภา.
โภคาติ ภุญฺชิตพฺพกา รูปาทโย วิสยา. สห ธมฺเมนาติ ธมฺเมเนว สทฺธึ
อุปฺปชฺชนฺตุ, มา ธมฺมูปฆาตํ ๓- กตฺวา อธมฺเมนาติ. อถวา สหธมฺเมนาติ สการเณน,
เตน เตน เสนาปติเสฏฺิฏฺานาทิการเณน สทฺธึเยว อุปฺปชฺชนฺตูติ อตฺโถ. ยโสติ
ปริวารสมฺปตฺติ. สห าตีภีติ าตเกหิ สทฺธึ. สห อุปชฺฌาเยหีติ สุขทุกฺเขสุ
อุปนิชฺฌายิตพฺพตา อุปชฺฌายสงฺขาเตหิ สนฺทิฏฺสมฺภตฺเตหิ สทฺธึ.
     อกิจฺจํ กโรตีติ อกาตพฺพํ กโรติ. กิจฺจํ อปราเธตีติ กตฺตพฺพยุตฺตกํ กิจฺจํ
อกโรนฺโต ตํ อปราเธติ นาม. ธํสตีติ ปตติ ปริหายติ. อภิชฺฌาวิสมโลภนฺติ
อภิชฺฌาสงฺขาตํ วิสมโลภํ. ปชหตีติ นุทติ นีหรติ. มหาปญฺโติ มหนฺตปญฺโ.
ปุถุปญฺโติ ปุถุลปญฺโ. อาปาถทโสติ ๔- ตํ ตํ อตฺถํ อาปาเถติ ิตเมว ๕- ปสฺสิ,
สุขุมมฺปิสฺส อตฺถชาตํ อาปาถํ อาคจฺฉติเยวาติ อตฺโถ.
@เชิงอรรถ:  สี.,ม. มโน         ๒-๒ ฉ.ม. อปฺปายนฺติ ปวฑฺเฒนฺตีติ
@ ม. ธมฺมสฺส ฆานํ       ฉ.ม. อาปาตทโสติ       ฉ.ม. ตเมว
     อุฏฺานวิริยาธิคเตหีติ อุฏฺานสงฺขาเตน วิริเยน อธิคเตหิ. พาหาพลปริจิเตหีติ
พาหาพเลน ปริจิเตหิ วฑฺฒิเตหิ. เสทาวกฺขิตฺเตหีติ อวกฺขิตฺตเสเทหิ, เสทํ
มุญฺจิตฺวา วายาเมน ปโยเคน สมธิคเตหีติ ๑- อตฺโถ. ธมฺมิเกหีติ ธมฺมยุตฺเตหิ.
ธมฺมลทฺเธหีติ ทสกุสลกมฺมปถธมฺเม อโกเปตฺวา ลทฺเธหิ. ปตฺตกมฺมานีติ ยุตฺตกมฺมานิ
อนุจฺฉวิกกมฺมานิ. สุเขตีติ สุขิตํ กโรติ. ปีเณตีติ ปีณิตํ พลสมฺปนฺนํ กโรติ.
านํ คตํ โหตีติ การณคตํ โหติ. กึ ปน ตนฺติ? จตูสุ ปตฺตกมฺเมสุ เอกํ โภเคหิ
กตฺตพฺพํ กมฺมํ โภคชาตเมว านํ คตํ. ปตฺตคตนฺติ ยุตฺตปฺปตฺตฏฺานคตํ. อายตนโส
ปริภุตฺตนฺติ การเณเนว ปริภุตฺตํ โภคชาตํ โหติ.
     ปริโยธาย วตฺตตีติ ปิทหิตฺวา วตฺตติ. ยถา อคฺคิอาทีหิ อุปฺปนฺนาสุ อาปทาสุ,
เอวํ อาทิตฺตเคหนิพฺพาปนาทีนํ อตฺถาย ธนปริจฺจาคํ กตฺวา ตาสํ อาปทานํ
มคฺคํ ปิทหติ นิวาเรติ. โสตฺถึ อตฺตานํ กโรตีติ นิรุปทฺทวํ เขมํ อตฺตานํ
กโรติ. าติพลินฺติ าตกานํ พลึ. อติถิพลินฺติ อาคนฺตุกานํ พลึ. ปุพฺพเปตพลินฺติ
ปรโลกคตานํ าตกานํ พลึ. ราชพลินฺติ รญฺโ กตฺตพฺพยุตฺตกํ ราชพลึ.
เทวตาพลินฺติ เทวตานํ กตฺตพฺพพลึ. สพฺพเมตํ เตสํ เตสํ ยถานุจฺฉวิกวเสน
ทาตพฺพทานสฺส อธิวจนํ.
     ขนฺติโสรจฺเจ นิวิฏฺาติ อธิวาสนกฺขนฺติยญฺจ สุสีลตาย จ นิวิฏฺา. เอกมตฺตานํ
ทเมนฺตีติ เอกํ อตฺตโนว อตฺตภาวํ อินฺทฺริยทเมน ทเมนฺติ. สเมนฺตีติ อตฺตโน จิตฺตํ
กิเลสวูปสมเนน สเมนฺติ. ปรินิพฺพาเปนฺตีติ กิเลสปรินิพฺพาเนเนว ปรินิพฺพาเปนฺติ.
อุทฺธคฺคิกนฺติอาทีสุ อุปรูปริภูมีสุ ผลทานวเสน อุทฺธมคฺคมสฺสาติ อุทฺธคฺคิกา.
สคฺคสฺส หิตาติ ตตฺรุปปตฺติชนนโต ๒- โสวคฺคิกา. นิพฺพตฺตฏฺาเน สุโข วิปาโก
อสฺสาติ สุขวิปากา. สุฏฺุ อคฺคานํ ทิพฺพวณฺณาทีนํ ทสนฺนํ วิเสสานํ นิพฺพตฺตนโต
สคฺคสํวตฺตนิกา, เอวรูปํ ทกฺขิณํ ปติฏฺาเปตีติ อตฺโถ.
@เชิงอรรถ:  สี. สํหเตหีติ, ก. สมคเตหีติ       ม. หิตา ตตฺรฺปปตฺติชนกา
     อริยธมฺเม ิโตติ ปญฺจสีลธมฺเม ปติฏฺิโต. เปจฺจ สคฺเค ปโมทตีติ ปรโลกํ
คนฺตฺวา ยตฺถ สคฺเค ปฏิสนฺธึ คณฺหาติ, ตตฺถ โมทติ. โสตาปนฺนสกทาคามิโน
วา โหนฺตุ อนาคามี ๑- วา สพฺเพสํ อยํ ปฏิปทา ลพฺภเตวาติ.


             อรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย เล่มที่ ๑๕ หน้า ๓๕๒-๓๕๔. http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=15&A=8150&modeTY=1              The Pali Atthakatha in Roman :- http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=15&A=8150&modeTY=1              อ่านอรรถกถาแปลไทย :- http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=21&i=61              เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :- http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=21&A=1758              พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :- http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=21&A=1783              The Pali Tipitaka in Roman Character :- http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=21&A=1783              สารบัญพระไตรปิฎกเล่มที่ ๒๐ http://84000.org/tipitaka/read/?index_21

อ่านหน้า[ต่าง] แรกอ่านหน้า[ต่าง] ที่แล้วแสดงหมายเลขหน้า
ในกรณี :- 
   บรรทัดแรกของแต่ละหน้าอ่านหน้า[ต่าง] ถัดไปอ่านหน้า[ต่าง] สุดท้าย คลิกเพื่อเปลี่ยน ฐญ เป็นแบบไทย

บันทึก ๒๖ มกราคม พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาภาษาบาลีอักษรไทย. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]