อินทรีย์ทั้ง ๕ จะดับเมื่อใด

ปัญหา อินทรีย์ทั้ง ๕ ที่เกิดขึ้นจะดับเมื่อใด?

พุทธดำรัสตอบ “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม เข้าปฐมฌานมีวิตก วิจาร ปีติ และสุขเกิดแต่วิเวกอยู่ ทุกขินทรีย์ที่เกิดขึ้นแล้ว ย่อมดับไปไม่มีเหลือในที่นี้.... “ภิกษุในธรรมวินัย เข้าทุติยฌาน อันมีความผ่องใสแห่งจิตในภายใน เป็นธรรมเอกผุดขึ้น ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร เพราะวิตกวิจารสงบไป มีปีติและสุขเกิดแต่สมาธิอยู่ โทมนัสสินทรีย์ที่เกิดขึ้นแล้ว ย่อมดับไปไม่มีเหลือในที่นี้.... “ภิกษุในธรรมวินัย มีอุเบกขา มีสติ มีสัมปชัญญะ เสวยสุขด้วยนามกาย เพราะปีติสิ้นไปเข้าตติยฌานที่พระอริยเจ้าทั้งหลายสรรเสริญว่า ผู้ได้ฌานนี้เป็นผู้มีอุเบกขา มีสติอยู่เป็นสุข สุขินทรีย์เกิดขึ้นแล้ว ย่อมดับไปไม่มีเหลือในที่นี้.... “ภิกษุในธรรมวินัย เข้าจตุตถฌานไมมีทุกข์ ไม่มีสุข เพราะละทุกข์ ละสุข และดับโสมนัส โทมนัสก่อนๆ ได้ มีอุเบกขาเป็นเหตุให้สติบริสุทธิ์ อยู่โสมนัสสินทรีย์ที่เกิดขึ้นแล้ว ย่อมดับไปไม่มีเหลือในที่นี้.... “ภิกษุในธรรมวินัย ล่วงเนวสัญญานาสัญญายตนะอย่างสิ้นเชิงแล้ว เข้าสัญญาเวทยิตนิโรธอยู่อุเบกขินทรีย์ที่เกิดขึ้นแล้ว ย่อมดับไปไม่มีเหลือในที่นี้....”

อุปปฏิกสูตร มหา. สํ. (๙๕๗-๙๖๑ ) ตบ. ๑๙ : ๒๘๓-๒๘๖ ตท. ๑๙ : ๒๖๗-๒๗๐ ตอ. K.S. ๕ : ๑๘๘-๑๙๑
อ่านต่อจากพระไตรปิฎก:
• อ่านพระสูตรเต็ม
• ค้นจากชื่อพระสูตร