ขอนอบน้อมแด่
พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า
                      พระองค์นั้น
บทนำ  พระวินัยปิฎก  พระสุตตันตปิฎก  พระอภิธรรมปิฎก  ค้นพระไตรปิฎก  ชาดก  หนังสือธรรมะ 
 
อรรถกถา สังยุตตนิกาย สฬายตนวรรค เวทนาสังยุตต์ อัฏฐสตปริยายวรรคที่ ๓
๑๑. นิรามิสสูตร

               อรรถกถานิรามิสสูตรที่ ๑๑               
               พึงทราบวินิจฉัยในนิรามิสสูตรที่ ๑๑ ดังต่อไปนี้.
               บทว่า สามิสา คือ ปีติมีอามิสด้วยอามิสคือกิเลส.
               บทว่า นิรามิสตรา ความว่า ปีติที่ไม่มีอามิสกว่าปีติในฌานแม้ที่ไม่มีอามิส.
               ถามว่า ก็ในฌาน ๒ ปีติย่อมเป็นมหัคคตะก็มี ย่อมเป็นโลกุตตระก็มี. ปีติในปัจจเวกขณญาณย่อมเป็นโลกิยะอย่างเดียวมิใช่หรือ เพราะเหตุไร ปีตินั้นจึงไม่มีอามิสกว่าเล่า.
               ตอบว่า เพราะเกิดขึ้นแล้ว ด้วยสามารถแห่งการพิจารณาซึ่งธรรมอันสงบและประณีต. เหมือนคนรับใช้เป็นคนโปรดของพระราชา เข้าไปสู่ราชตระกูลได้ตามสบายไม่มีใครขัดขวาง แม้จะเอาเท้าถีบเศรษฐี และเสนาบดีเป็นต้นก็ได้ เพราะเหตุอะไร เพราะเป็นผู้รับใช้ใกล้ชิดของพระราชา. ด้วยเหตุนี้ คนรับใช้นั้นย่อมเป็นผู้ยิ่งกว่าเศรษฐีเป็นต้นเหล่านั้นฉันใด.
               ปีติแม้นี้ พึงทราบว่า ยิ่งกว่าแม้ปีติในโลกุตตระ เพราะเกิดขึ้นแล้วด้วยสามารถแห่งการพิจารณาธรรมอันสงบและประณีตฉันนั้น.
               แม้ในวาระที่เหลือก็มีนัยนี้ทั้งนั้น.
               ส่วนในวาระแห่งวิโมกข์ วิโมกข์อันประกอบด้วยรูป ชื่อว่ามีอามิส ด้วยสามารถอามิสคือรูปอันเป็นอารมณ์ของตน. ที่ไม่ประกอบด้วยรูป ชื่อว่าไม่มีอามิส โดยไม่มีอามิสคือรูป.

               จบอรรถกถานิรามิสสูตรที่ ๑๑               
               จบอรรถกถาอัฏฐสตปริยายสูตรที่ ๓               
               -----------------------------------------------------               

               รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ
                         ๑. สิวกสูตร
                         ๒. อัฏฐสตปริยายสูตร
                         ๓. ภิกขุสูตร
                         ๔. ปุพพสูตร
                         ๕. ญาณสูตร
                         ๖. ภิกขุสูตร
                         ๗. สมณพราหมณสูตรที่ ๑
                         ๘. สมณพราหมณสูตรที่ ๒
                         ๙. สมณพราหมณสูตรที่ ๓
                         ๑๐. สุทธิกสูตร
                         ๑๑. นิรามิสสูตร ฯ

               จบเวทนาสังยุตต์               
               -----------------------------------------------------               

.. อรรถกถา สังยุตตนิกาย สฬายตนวรรค เวทนาสังยุตต์ อัฏฐสตปริยายวรรคที่ ๓ ๑๑. นิรามิสสูตร จบ.
อ่านอรรถกถา 18 / 1อ่านอรรถกถา 18 / 445อรรถกถา เล่มที่ 18 ข้อ 446อ่านอรรถกถา 18 / 458อ่านอรรถกถา 18 / 803
อ่าน เนื้อความในพระไตรปิฎก
http://84000.org/tipitaka/attha/v.php?B=18&A=6234&Z=6294
- -- ---- ----------------------------------------------------------------------------
ดาวน์โหลด โปรแกรมพระไตรปิฎก
บันทึก  ๔  ธันวาคม  พ.ศ.  ๒๕๔๙
หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ DhammaPerfect@yahoo.com