จุดมุ่งหมายของการเจริญอริยมรรค
ปัญหา ภิกษุควรเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละธรรมอะไรอีกบ้าง?
พุทธดำรัสตอบ “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุควรเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละโอฆะ (ห้วงน้ำใหญ่) ๔ อย่าง คือ กาม... ภพ... ทิฏฐิ... อวิชชา... “เพื่อละอุปาทาน ๕ อย่าง คือ ความยึดมั่นในกาม ๑ ความยึดมั่นในทิฏฐิ ๑ ความยึดมั่นในศีลและพรต ๑ ความยึดมั่นในความถือว่ามีตน ๑ “เพื่อละคันถะ (เครื่องร้อยรัด) ๔ อย่าง คือ อภิชฌา ๑ พยาบาท ๑ สีลัพพตปรามาส ๑ อิทังสัจจาภินิเวส (ความยึดมั่นว่า นี้คือความจริง) ๑ “เพื่อละอนุสัย ๗ อย่าง คือ กามราคะ ปฏิฆะ ทิฏฐิ วิจิกิจฉา มานระ ภาวราคะ อวิชชา “เพื่อละกามคุณ ๔ คือ รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ อันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ “เพื่อละนิวรณ์ ๕ ประการ คือ กามทฉันทะ ๑ พยาบาท ๑ ถีนมิทธะ ๑ อุทธัจจกุกกุจจะ ๑ วิจิกิจฉา ๑ “เพื่อละอุปาทานขันธ์ ๕ ประการ คือ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ “เพื่อละสังโยชน์เบื้องต่ำ ๕ ประการ คือ สักกาย ทิฏฐิ วิจิกิจฉา สีลัพพตปรามาส กามฉันทะ พยาบาท “เพื่อละสังโยชน์เบื้องสูง ๕ ประการ คือ รูปราคะ อรูปราคะ มานะ อุทธัจจะ อวิชา”
โอฆสูตร ในโอฆวรรคที่ ๑๓ มหา. สํ. (๓๓๓-๓๕๒) ตบ. ๑๙ : ๘๘-๙๒ ตท. ๑๙ : ๙๕-๑๐๐ ตอ. K.S. ๕ : ๔๗-๕๐
อ่านต่อจากพระไตรปิฎก:
• อ่านพระสูตรเต็ม
• ค้นจากชื่อพระสูตร