![]() |
| บทนำ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก พระอภิธรรมปิฎก ค้นพระไตรปิฎก ชาดก หนังสือธรรมะ |
5. Pañcamavagga
178. 1. Sirivaḍḍhattheragāthāvaṇṇanā
vivaramanupatanti vijjutāti āyasmato sirivaḍḍhattherassa gāthā. Kā
uppatti?
sopi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ
upacinanto ito ekanavute kappe vipassissa bhagavato kāle kulagehe nibbattitvā
viññutaṃ patto vipassiṃ bhagavantaṃ passitvā kiṅkaṇipupphehi 1- pūjaṃ katvā tena
puññakammena devaloke nibbatto aparāparaṃ puññāni katvā sugatīsuyeva saṃsaranto
imasmiṃ buddhuppāde rājagahe vibhavasampannassa brāhmaṇassa gehe nibbatti,
sirivaḍḍhotissa nāmaṃ ahosi. So vayappatto bimbisārasamāgame satthari saddhamme
ca uppannapasādo hetusampannatāya pabbaji. Pabbajitvā ca katapubbakicco vebhāra-
paṇḍavapabbatānaṃ avidūre aññatarasmiṃ araññāyatane pabbataguhāyaṃ kammaṭṭhāna-
manuyutto viharati. Tasmiṃ ca samaye mahā akālamegho uṭṭhahi. Vijjullatā pabbatavivaraṃ
pavisantiyo viya 2- vicaranti. Therassa ghammapariḷāhābhibhūtassa sāragabbhehi meghavātehi
ghammapariḷāho vūpasami. Utusappāyalābhena cittaṃ ekaggaṃ ahosi. Samāhitacitto
vipassanaṃ ussukkāpetvā arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 3- :-
"kañcanagghiyasaṅkāso sabbaññū lokanāyako
odakaṃ dahamoggayha sināyi lokanāyako. 4-
Paggayha kiṅkaṇiṃ pupphaṃ vipassissābhiropayiṃ
udaggacitto sumano dipadindassa 5- tādino.
Ekanavutito kappe yaṃ pupphamabhiropayiṃ 6-
@Footnote: 1 Sī. kiṅkiṇipupphehi 2 Sī. pavisantī asaniyo viya 3 khu.apa. 32/10/279
@ kiṃkaṇikapupphiyattherāpadāna 4 cha.Ma. aggapuggalo 5 cha.Ma. dvipadindassa
@6 Sī. pupphamabhipūjayiṃ
Duggatiṃ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
Sattavīsatikappamhi rājā bhīmaratho ahu
sattaratanasampanno cakkavattī mahabbalo.
Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. Kataṃ buddhassa sāsanan"ti.
Arahattaṃ pana patvā aññāpadesena attasannissayaṃ 1- udānaṃ udānento:-
2- "vivaramanupatanti vijjutā
vebhārassa ca paṇḍavassa ca
nagavivaragato ca jhāyati
putto appaṭimassa tādino"ti
gāthaṃ abhāsi. 2-
[41] Tattha vivaranti antarā vemajjhaṃ. Anupatantīti anulakkhaṇe patanti
pavattanti, vijjotantīti attho. Vijjotanameva hi vijjullatānaṃ pavatti nāma.
Anusaddayogena cettha upayogavacanaṃ, yathā "rukkhamanuvijjotantī"ti. Vijjutāti sateratā.
Vebhārassa ca paṇḍavassa cātivebhārapabbatassa ca paṇḍavapabbatassa ca vivaramanupatantīti
yojanā. Nagavivaragatoti nagavivaraṃ pabbataguhaṃ upagato. Jhāyatīti ārammaṇūpanijjhānena
lakkhaṇūpanijjhānena ca jhāyati, samathavipassanaṃ ussukkāpento bhāveti. 3- Putto
appaṭimassa tādinoti sīlakkhandhādidhammakāyasampattiyā rūpakāyasampattiyā ca
anupamassa upamārahitassa iṭṭhāniṭṭhādīsu tādilakkhaṇasampattiyā tādino buddhassa
bhagavato orasaputto. Puttavacaneneva cettha therena satthu anujātabhāvadīpanena aññā
byākatāti veditabbaṃ.
Sirivaḍḍhattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.
@Footnote: 1 Sī. atthūpanissayaṃ 2-2 cha.Ma. "vivaramanupatanti vijjutā"ti gāthaṃ abhāsi
@3 Sī. bhāveti jhāyati
The Pali Atthakatha in Roman Book 32 page 166-167.
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_rm.php?B=32&A=3721
อรรถกถาบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/atthapali/read_th.php?B=32&A=3721
อ่านอรรถกถาแปลไทย :-
http://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=26&i=178
เนื้อความพระไตรปิฎกฉบับหลวง :-
http://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=26&A=5226
พระไตรปิฎกฉบับบาลีอักษรไทย :-
http://84000.org/tipitaka/read/pali_read.php?B=26&A=5485
The Pali Tipitaka in Roman Character :-
http://84000.org/tipitaka/read/roman_read.php?B=26&A=5485
Contents of The Tipitaka Volume 26
http://84000.org/tipitaka/read/?index_26
![]() ![]() ![]() ![]() |
บันทึก ๖ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๑. การแสดงผลนี้อ้างอิงข้อมูลจากอรรถกถาฉบับภาษาบาลี อักษรโรมัน. หากพบข้อผิดพลาด กรุณาแจ้งได้ที่ [email protected]